1

Καπνός κουζίνας .Τσίκνα. Η παρουσιάστρια αναδύεται χαμογελαστή από μέσα .Κούνημα χεριού για να καθαρίσει η ατμόσφαιρα. Ψεύτικος βήχας

2

Πλάνο από κάτω(μπότα γυναίκα  εσκιμώου) μέση (στρατιωτικό παντελόνι -αποστολή στις ζωές απλών ανθρώπων) , μπουφάν χιονοδρομικού (αποκλεισμένη στα Βόρεια προάστια )

3

«Ένα διαφορετικό Gala φίλες και φίλοι , απόψε» άγγιγμα ώμου του χοντρού κυρίου που κόβει τα παΐδάκια. Ελαφρά περιστροφή του κεφαλιού για να φανεί το περιδέραιο. Απλή , απλή μην το ξεφτιλίσουμε κιόλας 

4

«Και ποια θα μπορούσα να έχω καλεσμένη αυτή την Τσικνοπέμπτη;».Διαφημίσεις

5

Γενικό πλάνο του χώρου .Οικογένειες που σαβουριάζουν.Κοντινό σε ένα παχουλό παιδάκι. Αρπάζει ένα παϊδάκι και τρέχει να το δώσει στην παρουσιάστρια

6

«Πάρε Μαρία» της λέει και εκείνη του χαιδεύει το ξανθό κεφάλι του (κουφιοκεφαλάκι ,δεν είχε ένα αδύνατο η παραγωγή;)καθώς της δίνει το ζουμερό παϊδάκι σαν να διαφημίζουν γάλα

7

«Η αποψινή καλεσμένη μου δεν χρειάζεται συστάσεις. Μαγειρεύει από τότε που θυμάται τον εαυτό της»

8

Οι καπνοί πυκνώνουν. Ακούγεται μια πενιά (το καλεί η μέρα).Εμφανίζεται η Vefa.

8

«Σε ευχαριστώ που έσπασες την σιωπή μηνών για εμένα»

«Μαρία μου τι είναι αυτά που λες .Ξέρεις την εκτίμηση που σου τρέφω»

9

Καθισμένες στο τραπέζι. Λαδόκολλα. Προσπάθεια της παρουσιάστριας να φάει   παϊδάκι με μαχαίρι και πιρούνι

10

Παρότρυνση της Vefas να φάει με το χέρι. «Μαρία ο άντρας και το παϊδάκι θέλουν χέρι»(κακαριστά γέλια)

11

Παρουσιάστρια κάνει το αδιανόητο , τρώει με το χέρι καθώς ηVefa επαναλαμβάνει το βιογραφικό της .Κοντινό στο δαχτυλίδι -βράχο που φοράει

12

«Πως κατάφερνες στην εκπομπή σου να μαγειρεύεις με όλα αυτά τα κοσμήματα , ποτέ δεν το κατάλαβα»

«Μαρία μου έκανα πέντε φορές πρόβες την ημέρα για να βγει»

13

Κυρία από διπλανό τραπέζι , τρέχει στο τραπέζι της παρουσιάστριας .Η ασφάλεια της εκπομπής δεν καταφέρνει να την σταματήσει

14

Ζητά αυτόγραφο από την Vefa .Της λέει ότι είναι κάτι σαν τον Πάπα της κουζίνας , ότι όλοι οι άλλοι είναι απομιμήσεις , ότι έχει όλα τα σκεύη από τα Vefa's house ,ότι μια φορά στην Χαλκιδική την είδε να κολυμπάει με ολόσωμο (ευτυχώς) μαγιό και την τράβηξε φωτογραφία. Παραλήρημα

15

«Πως αντιμετωπίζεις τέτοιες ξαφνικές επιθέσεις αγάπης από τον κόσμο ;»

«Μαρία μου χωρίς αυτές τις απλές γυναίκες θα ήμουν ένα τίποτα»

16

Ακούγεται από τα ηχεία «Απόψε κάνεις μπαμ». «Σου το αφιερώνω», «Όχι Μαρία μου εγώ σου το αφιερώνω»

17

«Μα δεν είναι τέλεια η διασκέδαση των απλών ανθρώπων».Πλάνο σε ένα μεθυσμένο που χορεύει ζεϊμπέκικο. «Μαρία μου και εγώ μετά από τόση επιτυχία ένας απλός άνθρωπος , παραμένω»

18

Παρουσιάστρια ρεύεται .Κακαρίζουν. Δεν το κόβουν στο μοντάζ. Ανθρώπινη στιγμή μετά από τόσο λίπος. Διαφημίσεις

19

«Έχω κάνει εκπομπές σε πισίνα , έχω κάνει σε κότερο , έχω κάνει σε ακριβά ξενοδοχεία αλλά αυτό το πράγμα φίλες και φίλοι δεν το έχω ξαναζήσει. Θα ήθελα να ευχαριστήσω την Vefa μας(φωνή νάζι) για αυτή την ξεχωριστή βραδιά καθώς και την ψησταριά που μας φιλοξένησε. Και του χρόνου»

20

H Vefa σηκώνει το τελευταίο της βιβλίο σαν να είναι το Ευαγγέλιο της μαγειρικής (ορκίσου ότι θα ψήσεις τα σουτζουκάκια στην θερμοκρασία που σου λέω)και οι τίτλοι τέλους πέφτουν .

21

Γενικό πλάνο στο χώρο .Ο μεθυσμένος τραβά την παρουσιάστρια για χορό.Το κοινό ουρλιάζει «Σήκω , σήκω».Η παρουσιάστρια διστάζει στην αρχή αλλά μετά του δίνει και καταλαβαίνει. Χαιρετά τους τηλεθεατές σαν να φεύγει με πλοίο της άγονης γραμμής .

πηγή lifo.gr

Όπου φτωχός κι η μοίρα του.. Σαν να μην έφτανε η κρίση που έχει γονατίσει την χώρα, οι περικοπές μισθών και ανθρώπων που πραγματοποιεί η περήφανη ελληνική κυβέρνηση κατ εντολή των «αγορών», δηλαδή κάποιων άπληστων κερδοσκόπων και αλητών, σαν να μην έφτανε η κατάλυση της εθνικής ανεξαρτησίας όπως ο ίδιος ο πρωθυπουργός επισήμανε, τώρα χωρίζει και η Μενεγάκη με τον Λάτσιο!..Τα "πούλησε" όσο καλύτερα μπορούσε..

Ο τόπος δέχεται εκ των όπισθεν μια γερή κλωτσιά από τη μοίρα για να βουλιάξει ακόμα περισσότερο.. Η είδηση του χωρισμού έσκασε σαν βόμβα μεγατόνων με πολλαπλές επιπτώσεις σε όλους τους τομείς της δημόσιας και ιδιωτικής ζωής.. Δεν πρόλαβε καλά-καλά ο λαός να συνέλθει από το άλλο μεγάλο σοκ που υπέστη, πριν λίγο καιρό, λόγω του χωρισμού του Κούγια με τη Βατίδου, τώρα δέχτηκε και τη χαριστική βολή.. Και ευτυχώς που ο χωρισμός του «μοντελοπνίχτη» έγινε πριν ξεσπάσει η παγκόσμια κρίση και έτσι ο λαός κατάφερε να ξεπεράσει τις βαριές συνέπειες που προκάλεσε χάρις στην συναίνεση όλων των πολιτικών δυνάμεων, των μίντια και φυσικά χάρις στο μεγαλείο της ελληνικής φυλής.. Ως γνωστόν όταν οι Έλληνες είναι ενωμένοι κάνουν θαύματα.. Τούτον όμως τον αβάσταχτο χωρισμό της Ελένης, εν τω μέσον κρισίμων εθνικών στιγμών, πώς θα τον ξεπεράσει ο δύσμοιρος λαός; Δικαίως ξεχύθηκε στους δρόμους με τα περιοδικά στα χέρια και ανοιχτά τα κινητά.. Δικαίως ανοιγοκλείνει με αγωνία τα τηλεοπτικά παράθυρα και ένα μυριόστομο «γιατί» αναδύεται στον μολυσμένο αέρα: -Γιατί χώρισε η Ελένη ρε γαμώτο;

Φαίνεται ότι δεν έχει «άγιο» τούτος ο τόπος γιατί ένα-ένα τα ζευγάρια των

Οικογένειες "πετυχημένων" ενώ πουλάνε θέαμα..

«πετυχημένων» καταρρέουν.. Ύστερα από την παταγώδη κατάρρευση του παγκόσμιου προτύπου «πετυχημένης» οικογένειας των Κούγια-Βατίδου, τώρα καταρρέει και το πρότυπο των «πετυχημένων» Μενεγάκη-Λάτσιου και έπονται και άλλοι.. Ένας αόρατος τρόμος διεισδύει σιγά-σιγά στα σαλόνια όλων των «πετυχημένων» οι οποίοι βλέπουν να έρχεται αργά η γρήγορα και η δική τους σειρά..

Όπως επισημαίνουν διεθνείς αναλυτές, το εθνικό διαζύγιο της Μενεγάκη-Λάτσιου προκάλεσε στον λαό πολύ πιο έντονες ψυχολογικές συνέπειες ακόμα και από την οικονομική κρίση. Γιατί με την κατάρρευση και της «πετυχημένης» αυτής οικογένειας, ο λαός απώλεσε και το τελευταίο του εθνικό όραμα.. Τις τελευταίες δεκαετίες και κυρίως επί διαβόητου «εκσυγχρονισμού», εμφύτευσαν στο λαό το όραμα του εύκολου πλουτισμού και της «επιτυχίας» χωρίς κόπο και μόχθο, χωρίς να παράγουν, χωρίς προσόντα, χωρίς ούτε καν εσώρουχα, απλώς καλλιεργώντας έναν βάρβαρο ατομικισμό και γενικό γραψαρχιδισμό και πουλώντας φούσκες στο Χρηματιστήριο.. Όταν όμως έσκασαν οι φούσκες, όταν περίσσεψε η σπατάλη, η διαφθορά, η λαμογιά, όταν οι επιτήδειοι και αδίστακτοι λεηλάτησαν τον πλούτο της χώρας παρανόμως και νομίμως, όταν διογκώθηκαν και ξεχείλισαν τα χρέη, τότε άρχισε η γενική κατάρρευση.. Έτσι οι μόνες φούσκες που απόμειναν είναι τα βυζιά της Ελένης και προκειμένου ο λαός να έχει και αυτός από κάπου να ..πιαστεί, στράφηκε προς τα το όραμα της Ελένης..

Γιατί και η Ελένη όπως και κάθε Ελένη της επαρχίας της Αθήνας κοιμωμένη, είχε θελήσει και αυτή να γίνει «πετυχημένη», ξεκινώντας από το τίποτα και με μοναδικό της εφόδιο την ομορφιά της.. Ούτε καν τα εσώρουχα δεν της χρειάζονταν.. Μπήκε στο θέαμα για να δώσει θέαμα. Πούλησε ασύστολα στην αγορά της τηλεθέασης ό,τι πολυτιμότερο είχε, δηλαδή τα βυζιά της και έκανε θέαμα την οικογενειακή της ζωή. Τους Γάμους της, τις εγκυμοσύνες της, τα βαφτίσια της.. Και αφού έθρεψε και αυτή με το γάλα των βυζιών της την αγορά των μίντια, των περιοδικών, των εκπομπών, αφού έθρεψε χαριτόβρυτους πανελιστές και πανελίστριες, αφού έβγαλαν από αυτήν ψωμάκι δεκάδες πωλητές θεάματος, τώρα ορμήσανε να ρουφήξουν ακόμα και το γάλα των παιδιών της.. Ο νόμος της αγοράς και του θεάματος είναι αμείλικτος. Σε μετατρέπει μεν από ασήμαντο και τίποτα σε σημαντικό και σπουδαίο προκειμένου να σε μοσχοπουλήσει, αλλά είτε άνθρωπος είσαι, είτε πράγμα, αξίζεις ως ύπαρξη μόνο αν πουλάς και όσο πουλάς.. Το γελοίο είναι πως οι «πετυχημένοι» καταλήγουν πάντα να πιστεύουν και οι ίδιοι ότι όντως είναι πολύ σημαντικοί για τον τόπο και εκδίδουν και επίσημες ανακοινώσεις για τον χωρισμό τους..

Και καλά που η Ελένη είχε να πουλήσει.. Το τραγικό για το λαό είναι ότι δεν του απόμεινε τίποτα πια για να πουλήσει.. Του πήραν και τα ασημικά του πήραν και τα σώβρακα.. Κι όταν δεν έχεις τίποτα να πουλήσεις τότε δεν αξίζεις και κανείς δεν ενδιαφέρεται για σένα..  Όμως, ως γνωστόν, τούτος ο λαός ποτέ δεν ξεχνά και το δαιμόνιον της ελληνικής φυλής ποτέ δεν πεθαίνει.. Μπορεί να απώλεσε και το τελευταίο του όραμα αλλά υπάρχει ελπίδα. Ήδη η Σούλα και ο Βαγγέλης, αμφότεροι γείτονες της διπλανής πόρτας, εξέδωσαν επίσημη ανακοίνωση προς τους δημοσιογράφους ότι χωρίζουν.. Ίσως έτσι τραβήξουν την προσοχή των καναλιών και πάρει κι ο λαός αξία..

Δημοσιεύθηκε από sofistis στο Τρίτη, 2, Φεβρουαρίου, 2010

«Όταν συναντάς γελαστούς κι ευγενικούς τύπους, πάντα να αναρωτιέσαι για τα βαθιά τους κίνητρα. Η ανθρώπινη φύση είναι φύση θηρίου, άγρια, και χρειάζεται μεγάλη δύναμη ο νους για να χαλιναγωγήσει τα ένστικτα. Ούτε καν διανοείσαι τι θα κάνουν όλοι αυτοί, αν κοπεί στην Αθήνα το νερό για μια βδομάδα» μου είπε ο άνθρωπος που πίναμε μαζί, δείχνοντας με το βλέμμα το μπαρ.

Ήταν ένας άντρας στα 80, στο τελευταίο μέρος της Αθήνας όπου μπορούν οι ηλικιωμένοι να πίνουν χωρίς να φαίνονται γελοίοι. Ήξερε τι έλεγε. Είχε ζήσει την τρομερή εποχή που οι μισοί  Έλληνες δολοφονούσαν και πρόδιδαν τους άλλους μισούς. Εγώ μεγάλωσα χωρίς ιδιαίτερες διακυμάνσεις στoν δοκιμαστικό σωλήνα του lifestyle.

Eίδα τους θαμώνες. Πάει καιρός που εδώ έρχονται οι διακριτικοί trendsetters της Αθήνας. Και ορισμένα ράκη απ' τα παλιά. Μπορούν και καπνίζουν ακόμα κάτω από τις μαυρισμένες διαφημίσεις του White Horse και μια παλιά διαφήμιση ταυρομαχίας. Ντύσιμο πεποιημένης ατημελησιάς, πόζα μη πόζας, όγκοι πλήξης που εκβάλλουν από τη φυλακή των δοντιών, διόπτρες, λίγα σπυριά, επιθυμίες σαν συγκρουόμενα σε λούνα παρκ, επιχειρηματικές πληροφορίες για τα media. Να η Αθήνα!

Βοηθούντος του παρηγορητικού αλκοολισμού, όντως μπόρεσα να κάνω την αφαίρεση. Που πάντα με εκπλήσσει. Πάντα καταλήγω ότι εκείνο το ευγενικό, παχουλό παιδί που ο μπαμπάς του το εγκατέστησε στη μεγάλη εφημερίδα και κάνει τον στοχαστικό αναλυτή είναι ένα σίχαμα ολκής, συναισθηματικά αναλφάβητος, παιδευτικώς καντσονίσιμα και πρόθυμος απατεώνας. Εννοείται ότι δεν θα έδινε του αγγέλου του νερό (ούτε τώρα δίνει). Και, αντιθέτως, εκείνο εκεί το ρεμάλι, με την κοφτή γλώσσα και το κυνικό gestalt, σε μια στιγμή κρίσης θα σου έδινε το χέρι να πιαστείς. Κι ας είναι φίλος της Τζούλιας Αλεξανδράτου!

Τηρουμένων των αναλογιών, ζούμε τα ίδια σκηνικά με την κρίση των τελευταίων δυο χρόνων. Τα ένστικτα ξεσπαθώνουν, το ίδιο και οι μικροπρέπειες. Οι μουλωχτοί αποκαλύπτουν τους κοπτήρες τους, ο στόμφος μαρουλιάζει. Κι εκπλήξεις αλλεπάλληλες - ιδίως από την πλευρά γιγάντων που ξεφουσκώνουν. Κορυφαίο παράδειγμα: οι 300 σωτήρες του έθνους, αφού συσκέφθηκαν (σε στάση anxiety και περισκέψεως), βγήκαν να δηλώσουν ότι για να συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της κρίσεως θα περικόψουν τους μισθούς τους κατά 100 (εκατό) ευρώ έκαστος!! (Είναι απολύτως βέβαιον ότι κυβερνώμεθα από νάνους.)

Οπότε στα καλά της κρίσης το κορυφαίο είναι η απότομη διαύγεια που αποκτάς στο βλέμμα, το τέλος της προσποίησης και η αχρήστευση κάθε ρητορικής. Πριν πέσει το σκοτάδι, ο ορίζοντας είναι πιο καθαρός. Τα λόγια πέφτουν σαν ψιλόβροχο, και μόνο νόημα έχουν πια οι πράξεις.

Η δική μου πράξη απόψε είναι ότι πίνω. Και περιμένω τους μήνες να περάσουν. Γιατί καλή είναι η διαύγεια και η αναμέτρηση με τους ανθρώπους, καλό είναι να ξεχωρίζεις τους καλούς από τους σκάρτους, αλλά ακόμα πιο καλό το μεθύσι μια μέρα με βροχή, το παραμύθι της δημιουργίας, η συνομιλία με τις σκιές, τα όνειρα που προσπαθείς να πραγματοποιήσεις, οι μικρόκοσμοι που δημιουργείς για να ζήσεις μέσα τους με κάποια ασφάλεια, αυτό το μπαρ που είναι σαν βαγόνι παλιού τρένου και πάει, πάει, χωρίς να έχεις πια διάθεση να δεις απ' έξω τα τοπία να φεύγουν, γιατί το ωραιότερο τοπίο είναι πια το πρόσωπο των φίλων σου.

Ενας από τους σπουδαιότερους μουσικούς της αφρικανικής ηπείρου- και όχι μόνο-, ο σαξοφωνίστας Μανού Ντιμπάνγκο, ο αποκαλούμενος και «λιοντάρι του Καμερούν», θα βρεθεί για μία ακόμη φορά στην Αθήνα προκειμένου να παρουσιάσει συνθέσεις-σταθμούς της πολύχρονης και επιτυχημένης καριέρας του. 

Ο Μανού Ντιμπάνγκο υπήρξε ένας από τους πρωτοπόρους αφρικανούς μουσικούς που επαναπροσδιόρισαν την τζαζ «μεταφέροντάς» τη στις ιστορικές ρίζες της. Σημειώνοντας πωλήσεις τις οποίες θα ζήλευαν και οι πιο διάσημοι ποπ σταρ, κατάφερε μέσα από μια σειρά σημαντικά άλμπουμ, με πιο γνωστό το «Soul Μakossa» του 1972, να κάνει γνωστό τον ήχο του σαξοφώνου του σε ολόκληρο τον πλανήτη. 

Γεννημένος πριν από 76 χρόνια στο Καμερούν, άρχισε να σπουδάζει πιάνο σε πολύ μικρή ηλικία. Η καριέρα του ξεκίνησε ουσιαστικά τη δεκαετία του 1950 από τις Βρυξέλλες και το Παρίσι, το οποίο ήδη από τότε θεωρούνταν το κέντρο του κόσμου αναφορικά με τον έθνικ ήχο. 

Iκανότατος μουσικός, που μπορούσε με μεγάλη ευκολία να μεταπηδά από την τζαζ στη σόουλ και από εκεί στη ρέγκε, στα σπιρίτσουαλ και στα μπλουζ, ο Μανού Ντιμπάνγκο συνεργάστηκε στη διάρκεια της μεγάλης πορείας του με δεκάδες άλλους σπουδαίους καλλιτέχνες, όπως η Μίριαμ Μακέμπα , η Ανζελίκ Κιτζό, ο Ντον Τσέρι, ο Φέλα Κούτι, οΜορί Καντέ, αλλά και ο Ρέι Λέμα. Μαζί με τον τελευταίο θα τον απολαύσουμε αυτή τη φορά στην Αθήνα. 

Ο Ρέι Λέμα ξεκίνησε παίζοντας όργανο σε εκκλησίες της Κινσάσα και στη συνέχεια σε διάφορα κλαμπ του Ζαΐρ, όπου έδειξε τη σαφή προτίμησή του στη ροκ μουσική της δεκαετίας του 1970 και στα ηλεκτρικά μπλουζ του Τζίμι Χέντριξ και λιγότερο στα σούκου, το ιδίωμα της περιοχής. Το 1974 ανέλαβε τη διεύθυνση του Εθνικού Μπαλέτου του Ζαΐρ και στη συνέχεια ηχογράφησε μερικούς από τους σημαντικότερους τζαζ-world δίσκους της τελευταίας εικοσαετίας. 

Πού και πότε

* Gazarte (Βουτάδων 32, Γκάζι) 

* Στις 10, 11 και 12 Φεβρουαρίου 

* Τιμές εισιτηρίων: 50, 45, 40 και 30 (όρθιοι) ευρώ 

* Προπώληση: www.i-ticket.gr

Αλλος ένας χρόνος τελειώνει, μάλιστα σύντομα θα περάσουμε σε μια νέα δεκαετία, και σαν να μην άλλαξε τίποτα, το συγκρότημα των Beatles καταφέρνει να κυριαρχεί στη μουσική σχεδόν 40 χρόνια μετά την επίσημη διάλυσή του.

Αυτό που δεν είχε απασχολήσει ιδιαίτερα αυτούς που ασχολούνταν με τη μουσική του συγκροτήματος, ήταν η ικανότητά τους να ανακαλύπτουν νέα ταλέντα. Αναφέρομαι, βέβαια, στην περίοδο που δημιούργησαν την εταιρεία Apple, στα τέλη της δεκαετίας του '60, και οι αρχικές επιλογές τους ήταν ονόματα όπως οι Mary Hopkin, Jackie Lomax, Billy Preston, Badfinger, Hot Chocolate, ο συνθέτης κλασικής μουσικής John Tavener και ο James Taylor.

Οι περισσότεροι από αυτούς διακρίθηκαν ιδιαίτερα, αλλά οι δύο τελευταίοι κατάφεραν να είναι στην επικαιρότητα ακόμα και σήμερα, αρκετές δεκαετίες μετά την πρώτη τους εμφάνιση, αποδεικνύοντας ότι εκτός από το μουσικό τους ταλέντο, τα μέλη των Beatles είχαν και μουσική άποψη για τις καλλιτεχνικές αξίες. Ο James ήταν μάλιστα ο πρώτος καλλιτέχνης που υπέγραψε στην Apple.

Ο James Taylor έγινε μεγάλο αστέρι στον μουσικό χώρο όταν ακόμα ήταν 20 ετών. Συγκεκριμένα, το 1968 κυκλοφόρησε το πρώτο του άλμπουμ με τίτλο το όνομά του. Στα πρώτα του τραγούδια, που ηχογραφήθηκαν με παραγωγό τον φίλο τού Paul McCartney, Peter Asher, ο Taylor, με την πλούσια εκφραστική φωνή του, τραγουδά για τη ζωή και τον έρωτα, αρχίζοντας το πολύχρονο ταξίδι του στα μονοπάτια της μουσικής φολκ. Ο McCartney συμμετέχει σ' αυτό το άλμπουμ παίζοντας μπάσο στο κλασικό Carolina On My Mind. Στο ίδιο τραγούδι έπαιζε και ο George Harrison, που άκουσε μάλλον το Something In The Way She Moves, που υπάρχει στο πρώτο άλμπουμ του τραγουδοποιού, κι έγραψε το δικό του Something.

Σπουδάζοντας μουσική θεωρία, ο James, αρχικά ασχολούνταν με το cello, αλλά η αδιαφορία των φίλων του γι' αυτό το έγχορδο όργανο τον έκανε να στραφεί στην κιθάρα, που από τότε είναι ο αχώριστος σύντροφός του.

Μεγαλωμένος σε μια οικογένεια που περιλάμβανε αρκετά ακόμα ταλαντούχα αδέλφια, ο μεγάλος τραγουδοποιός είχε την ευκαιρία να περνάει τον καιρό του σε δύο διαφορετικές τοποθεσίες της αμερικανικής γης. Τα καλοκαίρια του ήταν γεμάτα από τη θαλάσσια αύρα της Νέας Αγγλίας και ο χρόνος περνούσε ανέμελα στο παραλιακό Martha's Vineyard, περιοχή όπου έκαναν τις διακοπές τους όλοι σχεδόν οι επιφανείς Αμερικανοί συμπεριλαμβανομένων και των εκάστοτε προέδρων της χώρας.

Τον χειμώνα η οικογένεια έμενε στο 28 δωματίων σπίτι της στη Βόρεια Καρολίνα, κοντά στο πανεπιστήμιο, όπου ο πατέρας του ήταν γνωστό μέλος της ιατρικής κοινωνίας.

Ενας από τους παιδικούς του φίλους στο Martha's Vineyard, όταν ήταν 15 ετών, ήταν ο Danny Kootch (Danny Kortchmar). Μαζί του ο James έφτιαξε το συγκρότημα Flying Machine και σε ηλικία 18 ετών έπαιζαν σε διάφορους χώρους της Νέας Υόρκης, ζώντας βασικά από τα χρήματα των γονέων τους.

Ομως η ζωή στην αμερικανική μεγαλούπολη τον οδήγησε στον κόσμο των ναρκωτικών και σύντομα το 1968 αποφάσισε να πάει στο Λονδίνο, μήπως και καταφέρει να απεξαρτηθεί από τις κακές του συνήθειες, που γίνονταν όλο και πιο επικίνδυνες, αφού η ηρωίνη είχε μπει για τα καλά στη ζωή του, σ' έναν δρόμο χωρίς επιστροφή.

Οι εμπειρίες του από αυτή την περίοδο έγιναν τραγούδι και ο James ζητάει τη βοήθεια του Ιησού για να γλιτώσει, στη μεγάλη επιτυχία του Fire And Rain. Αρχικά, την έκκληση βοηθείας απηύθυνε στη Maggie, αλλά επειδή υπήρχε αναφορά και σε άλλη γυναίκα στο ίδιο τραγούδι, ο McCartney του συνέστησε ότι δεν είναι σωστό να αναφέρει δύο γυναίκες στο ίδιο τραγούδι. Η άλλη ήταν η Suzanne, για την οποία δεν έχει διευκρινιστεί η ταυτότητά της, αν και λέγεται ότι ήταν μία από τις γνωριμίες του στην κλινική, που αυτοκτόνησε. Το Fire And Rain είχε γραφτεί σε τρία στάδια, με το πρώτο μέρος του να γράφεται στο Λονδίνο, το δεύτερο σε κλινική του Μανχάταν και το τρίτο και τελευταίο σε κέντρο αποτοξίνωσης στη Μασαχουσέτη.

Μετά την ολιγόμηνη παραμονή του στο Λονδίνο, όπου είχε πάει για να ξεφύγει από τα προβλήματά του και να παρουσιάσει τα τραγούδια στην Apple, ο James θα κυκλοφορήσει το πρώτο του άλμπουμ και θα επιστρέψει στη Νέα Υόρκη, όπου και θα παραμείνει για αρκετό διάστημα σε κλινική απεξάρτησης από τα ναρκωτικά. Με την έξοδό του θα ηχογραφήσει το Sweet Baby James, που θα τον κάνει γνωστό σε ολόκληρο τον κόσμο.

Ηταν από τους πρώτους συνθέτες που ερμήνευαν οι ίδιοι τα τραγούδια τους, μέχρι τότε κυριαρχούσαν τα συγκροτήματα ή οι γνωστοί συνθέτες έγραφαν τραγούδια για άλλους. Με την επιτυχία του Fire And Rain ακολούθησαν οι Elton John, Carly Simon, Billy Joel κ.ά.

Το Mud Slide Slim And The Blue Horizon του 1971 θα τον επιβάλει οριστικά χάρη στη διασκευή του στο You've Got Α Friend της φίλης του Carole King, που θα γίνει Νο 1 το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς. Η πρώτη ερμηνεία του τραγουδιού υπήρχε στο άλμπουμ του συγκροτήματος The City, με το οποίο η Carole κυκλοφόρησε το άλμπουμ Now That Everything's Been Said, που πέρασε απαρατήρητο και λίγο αργότερα το ηχογράφησε ξανά για το άλμπουμ της Tapestry.

Αξίζει να αναφερθεί στην ίδια περίοδο η συμμετοχή του στο άλμπουμ τού Neil Young, Harvest, όπου μαζί με τη Linda Ronstadt κάνουν φωνητικά στα Heart Of Gold και Old Man.

Την επόμενη χρονιά, εξαιτίας του γάμου του με την Carly Simon θα αρχίσει να απασχολεί και τις στήλες των περιοδικών ευρείας κατανάλωσης μαζί με αυτές των εφημερίδων, λόγω των πολιτικών του δραστηριοτήτων, μια και από τότε είχε έντονη παρουσία στα κοινά.

Η όχι και τόσο συχνή παρουσία του με νέους δίσκους, μια και κυκλοφορούσε συνήθως καινούριο άλμπουμ στην καλύτερη περίπτωση κάθε 4-5 χρόνια, δεν στάθηκε εμπόδιο η καλλιτεχνική του πορεία να δώσει το όνομα σε αυτό που, εδώ και αρκετές δεκαετίες, ο κόσμος και οι ειδικοί της μουσικής αποκαλούν συνθέτης-τραγουδιστής, αφού η αναφορά αυτού του όρου αυτομάτως παραπέμπει στον James Taylor.

Στις αρχές της δεκαετίας του '80 συμβαίνουν αρκετές σημαντικές αλλαγές στη ζωή του: χωρίζει με την Carly Simon, με την οποία είχαν αποκτήσει δύο παιδιά, πεθαίνουν οι δύο καλύτεροι φίλοι του, ο John Belushi και ο Dennis Wilson των Beach Boys, καταφέρνει να απομακρυνθεί οριστικά από τα ναρκωτικά και αφοσιώνεται στα παιδιά του. Στα μέσα της δεκαετίας θα παντρευτεί την ηθοποιό Kathryn Walker.

Τα σημαντικότερα τραγούδια που κυκλοφόρησε στη δεκαετία του '70, έχουν συγκεντρωθεί στο άλμπουμ Greatest Hits, που σταθερά από τότε είναι στα πιο πετυχημένα, με πωλήσεις που μόνο στις Ην. Πολιτείες ξεπερνούν τα 11 εκατ. αντίτυπα, φέρνοντάς το στη λίστα με τα εμπορικότερα όλων των εποχών.

Με αρκετά βραβεία Γκράμι στο ενεργητικό του, συγκεντρωμένα σε διαφορετικές δεκαετίες, ο Taylor συνεχίζει να κυκλοφορεί άλμπουμ και στη δεκαετία που τελειώνει και να απολαμβάνει την εκτίμηση γνωστών καλλιτεχνών που έχουν επηρεασθεί από αυτόν. Το 2006, σε ειδική τελετή στο Λος Αντζελες, συγκεντρώθηκαν κι ερμήνευσαν τραγούδια του γνωστοί καλλιτέχνες που, όπως δήλωσαν, ο James Taylor έπαιξε ρόλο στην απόφασή τους να γίνουν τραγουδιστές, ανάμεσά τους οι: Sting, Bruce Springsteen, Jackson Browne, Sheryl Crow, Alison Kraus, The Dixie Chicks, Bonnie Raitt κ.ά.

Η πιο πρόσφατη εμφάνισή του ήταν στην κινηματογραφική ταινία Funny People, όπου ερμηνεύει το Carolina On My Mind.

Ψιλόβροχο και δεν είσαι τυχερός με το Αμστερνταμ. Τυχερός θα ήσουν, εάν ντάλα καλοκαίρι πετύχαινες μια λιόλουστη μέρα. Ωστόσο, τίποτα δεν αλλάζει τον προγραμματισμό σου, γιατί το βαπορέτο είναι κλειστό με τζαμαρία και έτσι μπορείς να θαυμάσεις την υπέροχη διαδρομή, ανάμεσα στα πάμπολλα κανάλια της πόλης με τις εκατοντάδες γιοφύρια και τις μικρές και κομψές προβλήτες, όπου τις στολίζουν τεράστιες γκρενά γλάστρες με κόκκινα ολοζώντανα γεράνια κι άλλα μικρολούλουδα.

Είτε χειμώνας είναι, είτε άνοιξη και καλοκαίρι - ποιο καλοκαίρι - το λουλούδι είναι το σήμα κατατεθέν της γερασμένης πόλης. Ωστόσο, νομίζεις πως τα πολλά λουλούδια σε τίποτα δεν επηρεάζουν την καθημερινή ζωή της και την αέναη κίνηση των κατοίκων και των περαστικών της.

Οι άνθρωποι της πλατείας Νταμ και του καναλιού με τα κόκκινα φανάρια, κάνουν ανενόχλητα και προκλητικά τη δουλιά τους. Σαν σε πανηγύρι, επιδεικνύουν την πραμάτεια τους και τον τρόπο χρήσης στους τουρίστες και τους περαστικούς μπροστά στα αδιάφορα μάτια της αστυνομίας.

Η μεγάλη πληγή του Αμστερνταμ δεν είναι μόνον η διακίνηση και η εμπορία των ναρκωτικών, αλλά ότι η διαδικασία αυτή είναι τρόπος ζωής και ρουτίνας, είναι ένα θέμα στα ενδιαφέροντά τους. Ανετα, ύστερα από τη χρήση, μπορούν να ξαπλώσουν σε κάποιο υγρό παγκάκι στην άκρη του καναλιού ή να γείρουν την πλάτη τους στη φθαρμένη πρόσοψη ενός παμπάλαιου και χαρακτηριστικού σπιτιού με τα γραφικά πλαγιαστά κεραμίδια και τις σοφίτες τους.

Παρακάτω θα συναντήσεις το κινητό συνεργείο, που παρακολουθεί και προμηθεύει εντελώς δωρεάν στον ασθενή τη χρειαζούμενη σωστή και ανόθευτη δόση, ελέγχοντας, χωρίς πολλές φορές να τα καταφέρνει, ή να περιορίσει την κατάσταση, γιατί η εξάπλωση των ναρκωτικών είναι ραγδαία και επικίνδυνη.

Το γραφικό Αμστερνταμ. Το μεγάλο λιμάνι του βορρά βουλιάζει μέσα στα κανάλια, στην ιστορία και τις αμαρτίες του.

Η γοητεία του μειώνεται μες στα θολά και μουχλιασμένα κανάλια, που ανελέητα έχει φθείρει ο χρόνος, παρασέρνοντας παλιές δόξες, θρύλους και μεγαλεία.

Η παλιά τέχνη αποτυπώνεται στις δαντελωτές προσόψεις των σπιτιών, που υγραίνουν, σκουραίνουν και καταρρέουν αργά και αναπόφευκτα. Το κόστος, όπως μας είπαν, της αναπαλαίωσής τους είναι τεράστιο και δε συμφέρει.

Δυστυχώς, τα ίχνη γήρανσης της πόλης, η αφόρητη βρώμα και η σαπίλα των καναλιών, δεν είναι μόνο περιβαλλοντικά και υλικά, αλλά είναι κυρίως ηθικά. Είναι η προσωποποίηση της ξετσιπωσιάς και της ξεφτίλας. Είναι το προκλητικό και χυδαίο εμπόριο λευκής σάρκας και προσφορά αγοραίου έρωτα, εκεί στο φημισμένο κανάλι με τα κόκκινα φανάρια.

Ενα διψασμένο, ακόρεστο και πολύχρωμο πλήθος σουλατσάρει και γλαρώνοντας σπαταλάει τον καιρό του, χαζεύοντας στις βιτρίνες, όπου μοστράρουν τα προσόντα τους, όμορφες ημίγυμνες και ακκιζόμενες κοπέλες.

Η γυναικεία προσωπικότητα, η γυναικεία υπόληψη και αξιοπρέπεια καταβαραθρώνεται, μπροστά στα αδηφάγα και αρπαχτικά βλέμματα των πεινασμένων. Η γυναικεία κατάντια... Σαν κόσμημα πολυτελείας, ή σαν γαύρος την ώρα του ξεπουλήματος, σε ένα κοινό αλισβερίσι.

Παρ' όλα αυτά, το Αμστερνταμ, σαν μια παλιά γερασμένη αρχόντισσα, φορτωμένη τα πολλά της στολίδια, εξακολουθεί να παραμένει μια γοητευτική πόλη. Μια πόλη με πολλή κίνηση, με πολύ ρυθμό και ενδιαφέρον, που αξίζει να επισκεφτεί κανείς.

Επίσης δε θα πρέπει να ξεχάσει κανείς και να αναφέρει ότι το Αμστερνταμ είναι η σημαντικότερη και η πλέον ιδιόρρυθμη πόλη της Ολλανδίας, η επίσημη αγαπημένη με δυο εκατομμύρια πληθυσμό και διασχίζεται από τον ποταμό Αμστελ. Είναι κτισμένη σε 90 περίπου νησίδες που χωρίζουν πάνω από εκατό κανάλια, πολλά των οποίων είναι μέσα και παράλληλα με τους κεντρικούς δρόμους, τις δεντροστοιχίες και τα πάρκα. Την πόλη, όπως είπαμε, κοσμούν πολλά ωραία και ιστορικά κτίσματα. Ο πύργος του Μιντ, παλιό φρούριο, το ξακουστό σ' όλον τον κόσμο Χρηματιστήριο και το περίφημο Ρίκσμουζεουμ, μουσείον τέχνης, όπου φυλάσσονται πίνακες των διασημότερων Ολλανδών και Φλαμανδών ζωγράφων. Το μουσείο Βανγκ Γκοκ και Ρέμπραντ. Είναι, επίσης, το κυριότερο κέντρο κατεργασίας αδαμάντων, χρυσού και αργύρου. Υπάρχουν εργοστάσια διυλίσεως πετρελαίου, σακχάρεως, σαπουνοποίας και απέραντα σε έκταση ναυπηγεία. Το ένα δέκατο του πληθυσμού ήταν εβραϊκής καταγωγής και κατά τη διάρκεια του Β` Παγκόσμιου Πολέμου υπέστησαν πολλούς διωγμούς από τους ναζί. Πασίγνωστη είναι η ιστορία της Αννας Φρανκ από το ημερολόγιό της, που επί τρία χρόνια παρέμεινε κλεισμένη στη σοφίτα. Το σπίτι υπάρχει ακόμα, αλλά βρίσκεται σε δεύτερη μοίρα από άποψη τουριστικού ενδιαφέροντος.

Οση αντίρρηση ή επιφυλάξεις έχεις σε ό,τι αφορά τις εντυπώσεις που σου άφησε το Αμστερνταμ, η γνώμη σου θα αλλάξει παντελώς, όταν επισκεφθείς τις πανέμορφες εξοχές της χώρας.

Τα απέραντα καταπράσινα λιβάδια της, τα δαντελωτά από μικροκανάλια και τις εκατοντάδες αγελάδες να βόσκουν αμέριμνα.

Τα πανέμορφα πεντακάθαρα χωριά της, με τα γραφικά γιοφύρια και τους παραδοσιακούς ανεμόμυλους. Τα μικρομάγαζα με τις δεκάδες λιχουδιές, την ηρεμία του τοπίου και τη γλυκύτητα των κατοίκων της. Η άνεση και η ευγενική συμπεριφορά. Το Ζαάνταμ, το Ενταμ, το Βόλονταν και άλλα.

Οι τεράστιες τεχνολογικές εργασίες με τα διάφορα φράγματα που εμποδίζουν την είσοδο της θάλασσας.

Θα ανταμείψουν κάθε απαιτητικό επισκέπτη και θα τον επιβεβαιώσουν πως και αυτό το ταξίδι δεν πήγε στα χαμένα

 Βασίλης Λιόγκαρης.

Το χέρι στην τσέπη !!!

Πριν 38 χρόνια , η Κυριακή 30 Ιανουαρίου 1972  έμελλε να μείνει στην ιστορία ως η «Ματωμένη Κυριακή» της Β. Ιρλανδίας.

Στα μέσα Γενάρη του 1972, ο βρετανικός στρατός πραγματοποιεί εκτεταμένες συλλήψεις Καθολικών στο Μπέλφαστ, με πρόσχημα την εκκαθάριση του Ιρλανδικού Δημοκρατικού Στρατού (IRA). Στις16 του Γενάρη, η τοπική κυβέρνηση των Προτεσταντών ανακοινώνει τη δημιουργία νέου στρατοπέδου συγκέντρωσης, όπου κρατούνται οι συλληφθέντες Καθολικοί. Ταυτόχρονα, παρατείνεται για άλλους έξι μήνες η απαγόρευση ανοιχτών εκδηλώσεων διαμαρτυρίας. Είναι η σταγόνα που κάνει το νερό να ξεχειλίσει στο ποτήρι της μειονότητας. Την επομένη, η Ενωση Πολιτικών Ελευθεριών, μια οργάνωση που πρωτοστατεί στις κινητοποιήσεις των Καθολικών, εξαγγέλλει για τις 30 του Γενάρη, στο Λοντοντέρι, το λίκνο του κινήματος για την απελευθέρωση της Β. Ιρλανδίας, συγκέντρωση και πορεία, με στόχους την αποφυλάκιση των πολιτικών κρατουμένων και την αποχώρηση των βρετανικών στρατευμάτων από τη Βόρεια Ιρλανδία.

Στις 25 του Γενάρη σε μυστική σύσκεψη μελών της προτεσταντικής κυβέρνησης, της στρατιωτικής και της αστυνομικής διοίκησης αποφασίζεται το αιματοκύλισμα της διαδήλωσης. Οι Βρετανοί επιστρατεύουν τους διαβόητους για τη σκληρότητά τους αλεξιπτωτιστές της μονάδας «Para-1».

Την Κυριακή 30 του Γενάρη 1972, παρά την απειλητική ατμόσφαιρα, ένα μαχητικό πλήθος περίπου 10.000 Καθολικών συγκεντρώνεται σε μια από τις καθολικές συνοικίες και ξεκινά πορεία για το ιστορικό κέντρο του Λοντοντέρι. Οταν οι δυνάμεις καταστολής σταματάνε τους διαδηλωτές, οι διοργανωτές της πορείας καλούν τον κόσμο να διαλυθεί για να μη δώσουν πάτημα στον αντίπαλο. Πραγματικά, το πλήθος διαλύεται, ενώ τελευταία αποχωρεί μια ομάδα νεαρών που είχαν προηγουμένως πετάξει πέτρες κατά των σιδερόφραχτων αστυνομικών. Τη στιγμή της αποχώρησης, όμως, βγαίνουν από τα οδοφράγματα της Αστυνομίας οι αλεξιπτωτιστές της «Para-1» και αρχίζουν να καταδιώκουν τους διαδηλωτές, να συλλαμβάνουν αδιακρίτως και να κακοποιούν βάναυσα όποιον έβρισκαν μπροστά τους. Ταυτόχρονα, τεθωρακισμένα οχήματα των ειδικών δυνάμεων εισβάλλουν από τρία διαφορετικά σημεία και αποβιβάζουν στρατιώτες που παίρνουν θέσεις απέναντι στους εναπομείναντες διαδηλωτές. Ξαφνικά, ακούγονται ριπές αυτομάτου όπλου και ένας 17χρονος πέφτει νεκρός. Ακολουθεί πανικός, πανδαιμόνιο, καταιγισμός πυροβολισμών και μέσα στα επόμενα δέκα λεπτά, η άσφαλτος βάφεται κόκκινη από το αίμα 13 νεκρών και 16 βαριά τραυματισμένων. Ολα σχεδόν τα θύματα είναι νέοι και παιδιά, ηλικίας 16-25 ετών.

Ο θρήνος στα γκέτο των Καθολικών συνοδεύεται από πολιτικό σάλο. Ο βουλευτής του Εργατικού Κόμματος Τζον Χιούμ, αυτόπτης μάρτυρας της σφαγής, καταγγέλλει ότι πωρωμένοι αλεξιπτωτιστές πυροβολούσαν πισώπλατα άοπλους εφήβους που προσπαθούσαν να σωθούν και μιλάει για «Ματωμένη Κυριακή», όπως θα μείνει στην Ιστορία η 30ή του Γενάρη 1972.

Η διεθνής κατακραυγή που ξέσπασε ανάγκασε τη Συντηρητική κυβέρνση του Έντουαρτ Χηθ να προχωρήσει σε έρευνα του αιματηρού συμβάντος. Ο αρχιδικαστής Γουάιτζερυ, που επελήφθη της υποθέσεως, δεν απέδωσε ευθύνες στους στρατιώτες, υιοθετώντας πλήρως τη στρατιωτική εκδοχή της σφαγής, που αποδόθηκε στο κλασικό επιχείρημα της αυτοάμυνας, μια και «ανάμεσα στους διαδηλωτές υπήρχαν μέλη του IRA που άνοιξαν πυρ». 

Το 1998 ο Τόνι Μπλερ ύστερα από πιέσεις της ιρλανδικής πλευράς ανέθεσε στον λόρδο Σαβίλ να διεξαγάγει νέα έρευνα για την υπόθεση. Στα στοιχεία που συλλέχθηκαν κατά την διάρκεια της έρευνας περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, έγγραφα που αποδεικνύουν την ύπαρξη εντολής «υψηλά ισταμένου στρατιωτικού» να πυροβολούνται με πραγματικά πυρά οι διαδηλωτές.

1. Wall-E (2008). Αξεπέραστο κινηματογραφικό αριστούργημα.

2. Waltzing with Bashir (2008). Ένα ντοκιμαντέρ για ενήλικες που μόνο στο τέλος (και με αριστοτεχνικό τρόπο) μπλέκει τους ζωγραφισμένους θρήνους για τη σφαγή Παλαιστινίων και Λιβανέζων από τους Ισραηλινούς με το πραγματικό αρχειακό υλικό. (Το ότι χρηματοδοτήθηκε από επίσημους φορείς του ισραηλινού κράτους λέει πολλά. Όλα τους θετικά.)

3. UP (2009). Ένα καταπληκτικό, πολύχρωμο και υπαρξιακό παραμύθι.

4. Spirited Away (2001). Μία απ' τις τρεις καταπληκτικές ταινίες (υψηλότατου επιπέδου) που έκανε αυτήν τη δεκαετία ο Γιαπωνέζος σκηνοθέτης Hayao Miyazaki.

5. Persepolis (2007). Βασισμένη στο πολύ δυνατό ομώνυμο graphic novel, μια γροθιά στο στομάχι.

6. Ratatouille (2007). Πανέξυπνη ιστορία για αρουραίο μάγειρα, με εξαιρετικό, συγκινητικό φινάλε που μαλακώνει και την καρδιά του πιο σκληρού κριτικού εστιατορίων - και ταινιών.

7. Simpsons (2007). Θα μπορούσε να είναι και καλύτερη, αλλά και πάλι, η πρωτοφανής εμπειρία θέασης των Simpsons σε τεράστια οθόνη ήταν αξέχαστη.

8. Finding Nemo (2003). Συγκίνησε μικρούς και μεγάλους.

9. The Princess and the Frog (2009). Έγραψε ιστορία ως η πρώτη ταινία της Ντίσνεϊ με Aφροαμερικανίδα ήρωίδα - και μάλιστα πριγκίπισσα.

10. Meet the Robinsons (2007). Τρισδιάστατη, μπερδεμένη, εντυπωσιακή.

11. Barbie and the Magic of Pegasus (2005). Οι απίστευτα σαχλές (αν και πολύχρωμα εντυπωσιακές) ταινίες της Μπάρμπι πούλησαν περισσότερα προϊόντα και αξεσουάρ απ' ό,τι εισιτήρια στα σινεμά. Παρά τη χαμηλή τους ποιότητα, έγιναν αναπόσπαστο κομμάτι της ποπ κουλτούρας των '00s.

Ο πρώτος κιόλας χρόνος εκείνης της δεκαετίας έδειχνε πως ο ρυθμός των γεγονότων θα ήταν καταιγιστικός στην πολιτική, την κοινωνία, στις τέχνες. Ηταν 1960 όταν ο Τζον Κένεντι εξελέγη πρόεδρος των ΗΠΑ, φέρνοντας την ελπίδα για μια «νέα Αμερική», και όταν το αντισυλληπτικό χάπι ανακαλύφθηκε από τον καθηγητή Μαιευτικής και Γυναικολογίας του Πανεπιστημίου του Xάρβαρντ Tζον Pοκ, ανοίγοντας το δρόμο στο γυναικείο κίνημα και στη σεξουαλική απελευθέρωση. Την ίδια χρονιά, ο Ελβις Πρίσλεϊ έπαιρνε το απολυτήριο του στρατού και επέστρεφε στην πατρίδα από τη Γερμανία όπου υπηρετούσε, για να γίνει ο αδιαμφισβήτητος «βασιλιάς» του ροκ εν ρολ, και στα κλαμπ του Λίβερπουλ ένα άσημο γκρουπ έκανε τις πρώτες εμφανίσεις του: ήταν οι Silver Beatles, τα κατοπινά «Σκαθάρια».

Αλλά και στην Ελλάδα, η αυγή των sixties έφερνε σημαντικές αλλαγές, ειδικά στην πρωτεύουσα. Ο Γρηγόρης και ο Σταμάτης, τα πρώτα φανάρια διαχείρισης της κυκλοφορίας, μπήκαν στη ζωή των Αθηναίων στις 4 Αυγούστου 1960, ενώ, λίγες ημέρες νωρίτερα, είχαν δημιουργηθεί οι πρώτοι μονόδρομοι -Ερμού, Μητροπόλεως, Σόλωνος και Σκουφά-, κάνοντας τους αισιόδοξους να μιλούν για οριστική επίλυση του κυκλοφοριακού χάους της πόλης. Για φαντάσου! Λίγους μήνες αργότερα, το σαββατόβραδο 15 προς 16 Οκτωβρίου, τα τραμ πραγματοποιούσαν τα τελευταία δρομολόγιά τους: Ομόνοια - Ρουφ και Αριστείδου - Κολοκυνθού. Η Αθήνα άλλαζε λοιπόν, όχι όμως αναγκαστικά και οι κάτοικοί της: με καμπάνια του, τότε, ο Οδοντιατρικός Σύλλογος Αθήνας διαμαρτυρόταν πως μόνο το 8% των Ελλήνων χρησιμοποιούσαν οδοντόβουρτσα και καλούσε το κοινό να ανακαλύψει τα οφέλη της στοματικής υγιεινής...

Το 1960 ο Διονύσης Σαββόπουλος ήταν μόλις 16 ετών. Και το 1963 αποφάσισε να εγκαταλείψει τη Θεσσαλονίκη και τις σπουδές του στη Νομική και να κατεβεί στην Αθήνα για να ζήσει το όνειρό του, να ανακαλύψει τα όριά του - να ασχοληθεί με τη μουσική. Μια τέτοια επιλογή είχε οπωσδήποτε το τίμημά της: αναγκάστηκε να δουλέψει ως γκαρσόνι, μπογιατζής, ακόμη και... γυμνό μοντέλο στη Σχολή Καλών Τεχνών, μέχρι που το 1964 αποφάσισε να χτυπήσει την πόρτα του Αλέκου Πατσιφά, που μόλις είχε ιδρύσει τη δισκογραφική εταιρεία Lyra. Ο ίδιος ο Πατσιφάς θα έλεγε, μερικά χρόνια αργότερα, σε συνέντευξή του: «Ηρθε στο γραφείο μου ένας νέος ψηλός -και πολύ αδύνατος τότε- και μου είπε: «Είμαι μουσικός, θα ήθελα να βρω έναν εργοδότη να με εκμεταλλευτεί καταλλήλως». Οταν πρωτοπήγαμε στο στούντιο ηχοληψίας και άρχισε να τραγουδάει, μόνος με την κιθάρα του, έρχεται ένας από τους διευθυντές και με ρωτάει: «Τώρα, αυτόν τι τον θέλετε; Τι περιμένετε να βγει από αυτό το πράγμα;». Τέλος πάντων. Κάτι βγήκε ...»

Φωτογραφίες με βαρύ «φορτίο»

Πολλά βγήκαν, για την ακρίβεια: γεγονότα, ιδέες, συναισθήματα, σημαντικά τραγούδια και κείμενα. Η δεκαετία του '60 ήταν μια δεκαετία γεμάτη και μαγική για τον Διονύση Σαββόπουλο αλλά και για τη γενιά του. Από την αυλαία της, το 1969, συμπληρώνεται φέτος μια 40ετία και με αυτή την αφορμή ο τραγουδοποιός αποφάσισε να φέρει λίγη από την ατμόσφαιρα των sixties στη γιορτινή Αθήνα, με ένα «πανηγύρι» που θα απλωθεί σε όλη την πόλη: στο Παλλάς, στο Μικρό Παλλάς, στο Ιδρυμα της Βουλής των Ελλήνων, στην Παλαιά Βουλή, στο City Link, στο μετρό Συντάγματος και στον κινηματογράφο Τριανόν.

Ομως, οι εικόνες έχουν πάντα μια μοναδική δύναμη. Ετσι, η έκθεση φωτογραφίας που θα φιλοξενείται -στο πλαίσιο αυτής της... υπερπαραγωγής- στο Μουσείο Μπενάκη αξίζει την προσοχή σας. Τίτλος της είναι «Του '60 οι εκδρομείς. Πώς ζήσαμε τα '60s στην Ελλάδα». Το σχεδιασμό και την καλλιτεχνική επιμέλεια υπογράφει ο Σταμάτης Ζάννος, επιμελητής της είναι ο Τάσος Σακελλαρόπουλος, με συνεργάτες την Αλεξάνδρα Χαριτάτου και τον Λάμπρο Λιάβα. Τι θα δείτε εκεί; Φωτογραφίες από το προσωπικό λεύκωμα του Διονύση Σαββόπουλου αλλά και εικόνες «με βαρύ πολιτικό και συναισθηματικό φορτίο», όπως επισημαίνει ο Τάσος Σακελλαρόπουλος, από τα γεγονότα που σημάδεψαν τον πλανήτη μέσα στη δεκαετία: από τα εξαθλιωμένα παιδιά της Μπιάφρας και τον πόλεμο του Βιετνάμ, στο Μάη του '68 και στην κατάκτηση της Σελήνης. Από την ανέγερση του Τείχους του Βερολίνου και την άνοιξη της Πράγας, στο Γούντστοκ και στις δολοφονίες του Τζον Κένεντι και του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ.

Αλλά και το ελληνικό «κομμάτι» της έκθεσης είναι ιδιαίτερα μεγάλο: η Αθήνα της ανοικοδόμησης, οι συναυλίες του Μίκη Θεοδωράκη και του Μάνου Χατζιδάκι, μια παρέα σε μια τυπική αθηναϊκή ταβέρνα, οι Stones στο γήπεδο της λεωφόρου Αλεξάνδρας, οι Beatles στην Αράχοβα, η Μαργκό Φοντέιν στο Ηρώδειο, η κηδεία του Σωτήρη Πέτρουλα, τα Ιουλιανά, οι γιορτές πολεμικής αρετής της χούντας στο Παναθηναϊκό Στάδιο, το Νέο Κύμα και οι «σταρ» του λαϊκού τραγουδιού.

Οι ασπρόμαυρες εικόνες κυριαρχούν στην έκθεση. Ο Διονύσης Σαββόπουλος έχει μια εξήγηση γι' αυτό: «Τους Beatles ή το κίνημα του 114 μόνο ασπρόμαυρα τα νιώθω, ενώ τον Τζίμι Χέντριξ να παίζει τον ύμνο των ΗΠΑ ή τους βουδιστές μοναχούς να αυτοπυρπολούνται στους δρόμους της Σαϊγκόν τούς σκέφτομαι μόνο έγχρωμους», λέει στο «Κ». «Ενα περίεργο πράγμα συμβαίνει. Είναι όπως στο σινεμά. Το ασπρόμαυρο μας φαίνεται πιο παραμυθένιο και το έγχρωμο πιο ρεαλιστικό, ενώ θα έπρεπε να συμβαίνει το αντίθετο. Φαίνεται πως η ωμότητα πάντα έχει χρώμα, ενώ το παραμύθι όχι...»

Τον ρωτώ αν μπαίνει στη διαδικασία ενός απολογισμού εκείνης της μυθικής δεκαετίας, που για τον ίδιο έφερε αλλαγές τόσο καλλιτεχνικές -τη δυναμική είσοδό του στα μουσικά πράγματα και πολλούς σημαντικούς δίσκους- αλλά και προσωπικές - από τα έδρανα της Νομικής Θεσσαλονίκης στο Παρίσι και στα κρατητήρια της οδού Μπουμπουλίνας, ο γάμος του με την Ασπα και η γέννηση του Κορνήλιου, του πρώτου γιου του. «Απολογισμό δεν κάνω», απαντά εκείνος. «Mόνο, μερικές φορές, λέω: Βρε, πώς πέρασαν τα χρόνια! Αλλά με ένα ευχάριστο συναίσθημα. Οχι με θλίψη». Και αν έπρεπε κάποια στιγμή να μιλήσει για τη δεκαετία του '60 στους δύο εγγονούς του, που σήμερα είναι πέντε και τριών ετών, πώς θα την περιέγραφε; «Θα τους έλεγα: Φανταστείτε Χριστούγεννα που να κρατάνε δώδεκα μήνες και όλο αυτό επί δέκα χρόνια. Θα αρκούσε, φαντάζομαι...»

info 
«Του '60 οι εκδρομείς. Πώς ζήσαμε τα '60s στην Ελλάδα», έκθεση εικόνων, αντικειμένων και ήχων, Μουσείο Μπενάκη, Κουμπάρη 1, Κολωνάκι, 210-36.71.000, έως 10-1-2010. Είσοδος ελεύθερη.

Πηγή: Περιοδικό «Κ»

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ

Η χρονιά ξεκινάει με νέες υποβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας από διεθνείς οίκους. Κυριότερες αυτές του οίκου Chanel και του οίκου Gucci.Ο Γιώργος Παπανδρέου βρίσκεται στην Τζαμάικα και προεδρεύει στη συνεδρίαση της Σοσιαλιστικής Διεθνούς με θέμα τη διάρροια στις αναπτυσσόμενες χώρες. Ανήμερα των Φώτων, ο κ. Παπανδρέου βουτάει στα νερά της Τζαμάικας και πιάνει τον σταυρό που είχε πετάξει ο μητροπολίτης Rastaman. Το νέο φτάνει αμέσως στην Ελλάδα και θεωρείται καλός οιωνός για την ελληνική οικονομία, αλλά την επομένη ακολουθούν νέες υποβαθμίσεις από τον Οίκο Τυφλών και τον Οίκο του Ναύτου. Η χώρα συγκλονίζεται από την απαγωγή του εφοπλιστήΔευκαλίωνα Τζιτζιφιόγκου. Η σύζυγος του εφοπλιστή Αντιγόνη Μυξοπαρθένα ζητάει διορία από τους απαγωγείς για να φέρει τα χρήματα από την Ελβετία. Η κυβέρνηση κάνει έκκληση στους απαγωγείς να μη μεταφέρουν τα λύτρα στο εξωτερικό, αλλά να τα επενδύσουν στην Ελλάδα, ώστε να πάρει μια ανάσα η ελληνική οικονομία. Οι απαγωγείς αποδεικνύονται όχι μόνο πατριώτες αλλά και θιασώτες της πράσινης ανάπτυξης, αφού επενδύουν σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειες, όπως τα φωτοβολταϊκά, οι ανεμογεννήτριες και τα οργανικά απόβλητα.

ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ

Ο Φεβρουάριος ξεκινάει με ένα περίεργο μπαράζ απαγωγών. Μέσα σε δέκα ημέρες έχουν απαχθεί οι 100 πιο πλούσιοι Έλληνες και οι απαγωγείς ζητούν λύτρα 300 δισεκατομμύρια ευρώ - όσο δηλαδή είναι το δημόσιο χρέος. Οι οικογένειες των απαχθέντων καταγγέλλουν πως πίσω από τις απαγωγές κρύβεται η κυβέρνηση, που έχει σκοπό να τους εξαναγκάσει να επαναπατρίσουν τις καταθέσεις τους, τις οποίες είχαν μεταφέρει άρον άρον στο εξωτερικό για να τις ασφαλίσουν ενόψει της επερχόμενης πτώχευσης της χώρας. Ο Γιώργος Παπανδρέου από την Ουγκάντα -όπου προεδρεύει σε συνεδρίαση της Σοσιαλιστικής Διεθνούς με θέμα την παλίρροια- αρνείται τις κατηγορίες και δηλώνει «λαός, εφοπλιστές, βιομήχανοι και απαγωγείς, όλοι μαζί μπορούμε». Ιδιαίτερη αίσθηση δημιουργεί η απαγωγή της Ασπασίας Παξιμαδοκλέφτρας, συζύγου του μεγαλοεπιχειρηματία Αλκιβιάδη Καρατέκα. Οι απαγωγείς ζητούν λύτρα 100 εκατομμύρια ευρώ για να αφήσουν ελεύθερη την κυρία Παξιμαδοκλέφτρα, αλλά ο Καρατέκας αφήνει σύξυλο το πανελλήνιο, όταν διαμηνύει στους απαγωγείς «Σας τη χαρίζω τη σύζυγό μου. Θα αγοράσω άλλη». Για να αποδείξει πως το εννοεί, ο μεγαλοεπιχειρηματίας ανακοινώνει πως θα παντρευτεί τη νέα εκλεκτή της καρδιάς του, την καλλίπυγο ενζενί Ναταλία Πουτσομεζέ. Την ημέρα του γάμου οι απαγωγείς απελευθερώνουν την Παξιμαδοκλέφτρα και αυτή μπουκάρει στην εκκλησία με ένα Καλάσνικοφ και γεμίζει τον Καρατέκα και την Πουτσομεζέ κουμπότρυπες, καταστρέφοντας το αέρινο νυφικό με τα βολάν από δαντέλα και οργάντζα.

ΜΑΡΤΙΟΣ

Η Βουλή των Ελλήνων συζητά τη μείωση των μισθών των βουλευτών και οι βουλευτές -κάνοντας μια γενναία κίνηση- ψηφίζουν ομόφωνα την κατάργηση των μισθών τους. Στο εξής, θα ζουν μόνο με όσα βγάζουν από τις μίζες και τα ρουσφέτια. Παράλληλα, η κυβέρνηση αποφασίζει να περικοπούν ο 13^ος και ο 14^ος μισθός. Μπροστά στις πρωτοφανείς λαϊκές αντιδράσεις, η κυβέρνηση υποχωρεί και αποφασίζει να μην περικοπούν ο 13^ος και ο 14^ος μισθός, αλλά ο 1^ος και ο 2^ος. Ο λαός πλημμυρίζει τους δρόμους και πανηγυρίζει την περιφανή νίκη του μαζικού κινήματος. Αποδρά από τις φυλακές υψίστης ασφαλείας στα Γρεβενά ο Αλκέτ Ριζάι.Ένα ελικόπτερο πετάει πάνω από τις φυλακές και απασχολεί τους φρουρούς, ενώ ο Βασίλης Παλαιοκώστας μπαίνει με τον μετροπόντικα στο κελί του Ριζάι και τον ελευθερώνει. Ο μετροπόντικας είναι οΓιωρίκας, ο ένας από τους δυο μετροπόντικες που κατασκευάζουν τις σήραγγες του μετρό της Θεσσαλονίκης. Στη συνέχεια, ο Ριζάι και ο Παλαιοκώστας επιβιβάζονται στο ελικόπτερο, πηγαίνουν στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού και απελευθερώνουν τη Σούλα αλλά και τη Βούλα,την Τούλα, την Κούλα, τη Λούλα, τη Φούλα και τη Ρούλα, ώστε να έχουν χαρέμι και μην είναι αναγκασμένοι να φιστικώνουν συνέχεια τις ίδιες γκόμενες.

ΑΠΡΙΛΙΟΣ

Στο στέκι αντιεξουσιαστών «Μπουρλότο», στο Κερατσίνι, συλλαμβάνονται 22 άτομα και κατηγορούνται για σύσταση και συμμορία σε βαθμό κακουργήματος. Ανάμεσα στους συλληφθέντες είναι και δυο από τα παιδιά του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη: η Ντόρα και ο Κυριάκος.Ο κ. Μητσοτάκης υποστηρίζει πως τα παιδιά του ήταν άφραγκα εξαιτίας της οικονομικής κρίσης και σύχναζαν στο «Μπουρλότο» επειδή η μπίρα κόστιζε μόνο μισό ευρώ. Μετά από συντονισμένη επιχείρηση της Αστυνομίας, συλλαμβάνονται σε σαλέ στον Παρνασσό ο Αλκέτ Ριζάι και η Σούλα. Ο Ριζάι μεταφέρεται ξανά στις φυλακές υψίστης ασφαλείας στα Γρεβενά και η Σούλα στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού. Ο Ριζάι -μην μπορώντας να αντέξει μακριά από τη Σούλα- δραπετεύει, κάνει εγχείρηση αλλαγής φύλου, παραδίδεται στην Αστυνομία και ζητάει να μεταφερθεί στο ίδιο κελί με την αγαπημένη του. Εν τω μεταξύ, όμως, και η Σούλα έχει αποδράσει, έχει κάνει εγχείρηση αλλαγής φύλου και έχει γίνει Σούλης, για να βρεθεί στο ίδιο κελί με τον Ριζάι. Έτσι ο Ριζάι καταλήγει στις γυναικείες φυλακές και η Σούλα στις αντρικές. Ο Μίκης Θεοδωράκηςσυγκινείται από την ερωτική ιστορία του Ριζάι και της Σούλας, αποφασίζει να κάνει παρέμβαση και -με επιστολή που στέλνει στην Ελένη Μενεγάκη- ζητάει να γίνουν οι φυλακές μεικτές και να επιτρέπεται το κουτούπωμα.

ΜΑΪΟΣ

Η Ελλάδα συμμετέχει στον διαγωνισμό της Γιουροβίζιον με το συγκρότημα Σταζ και το τραγούδι «I 'm hungry like gay». Οι Σταζαποτελούνται από τρία αγόρια και δυο κορίτσια που είναι άνεργα και άστεγα. Τα μέλη του συγκροτήματος είναι κοκκαλιάρικα και άπλυτα, ενώ φορούν σκισμένα και λιγδιασμένα ρούχα. Ακολουθώντας πιστά μια ειδική χορογραφία του Φωκά Ευαγγελινού για πεινάλες και ζητιάνους, οι Σταζ στηθοδέρνονται και μοιρολογούν πάνω στη σκηνή, με αποτέλεσμα οι θεατές να τους πετάνε σάντουιτς, τσικουλάτες και χαρτονομίσματα. Η Ευρώπη συγκινείται από τη φτώχια που μας δέρνει και η Ελλάδα κερδίζει την πρώτη θέση. Αμέσως κυκλοφορεί η ελληνική εκτέλεση του τραγουδιού και το «Πεινάω σαν πούστης» γίνεται εθνικός ύμνος. Ο Μίκης Θεοδωράκης, με επιστολή του στην Τατιάνα Στεφανίδου, υποστηρίζει πως πίσω από τη νίκη μας στη Γιουροβίζιον κρύβεται συνωμοσία των Εβραίων και των Αμερικανών, που θέλουν να διοργανώσουμε την επόμενη Γιουροβίζιον, για να διογκωθεί ακόμα περισσότερο το έλλειμμα και να χάσουμε την εθνική μας κυριαρχία. Ο Ολυμπιακός κατατροπώνει στον τελικό του Τσάμπιονς Λιγκ τη Ρεάλ Μαδρίτης με 6-0, αφού οι δισεκατομμυριούχοι άσοι της ισπανικής ομάδας κάθονται και χάνουν επειδή συγκινούνται από το γεγονός ότι ο Μήτρογλου και ο Τοροσίδηςδεν μπορούν ούτε να περπατήσουν από την αδυναμία.

ΙΟΥΝΙΟΣ

Στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Νοτίου Αφρικής, η Ελλάδα πετυχαίνει τη μια νίκη πίσω από την άλλη. Ο παμπόνηρος Ρεχάγκελ κατεβάζει τους παίκτες της ομάδας μας στο γήπεδο νηστικούς, ώστε να βρομάει το χνώτο τους από την πείνα και να μην μπορούν οι αντίπαλοι να πλησιάσουν τη μεγάλη μας περιοχή. Στον αγώνα με την Αργεντινή φταρνίζεται ο Καραγκούνης και λιποθυμάνε 60.000 θεατές. Οι αντίπαλες ομάδες καταθέτουν ενστάσεις, αλλά απορρίπτονται με την αιτιολογία πως οι βρομερές αναπνοές των Ελλήνων παικτών οφείλονται στο ότι είναι ξενηστικωμένοι, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης που πλήττει τη χώρα μας. Τα καλά νέα δεν τελειώνουν εδώ, αφού οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» σταματούν επιτέλους τα αρνητικά δημοσιεύματα για την Ελλάδα. Αυτό δεν οφείλεται στο ότι η Ελλάδα απέφυγε τη χρεοκοπία, αλλά στο ότι χρεοκόπησαν οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς».

ΙΟΥΛΙΟΣ

Η χώρα βρίσκεται στα πρόθυρα της οικονομικής εξαθλίωσης. Μπροστά στον κίνδυνο η χρεοκοπία της Ελλάδας να συμπαρασύρει ολόκληρο το ευρωπαϊκό οικοδόμημα, η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελαποφασίζει να βοηθήσει οικονομικά την Ελλάδα, ενώ παράλληλα οι Γερμανοί αναλαμβάνουν όλα τα υπουργεία και τα σημαντικότερα οικονομικά πόστα της χώρας μας. Την ημέρα που οι Γερμανοί φτάνουν στην Αθήνα και υψώνουν τη γερμανική σημαία στην Ακρόπολη, οΑντώνης Σαμαράς -μην αντέχοντας τη ντροπή- αποφασίζει να μιμηθεί την προγιαγιά του, την Πηνελόπη Δέλτα, και να αυτοκτονήσει. Βάζει το δάχτυλό του στην πρίζα, αλλά η ΔΕΗ του έχει κόψει το ρεύμα -επειδή ξέχασε να το πληρώσει- και η απόπειρα αποτυγχάνει. Στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου η Ελλάδα, ακολουθώντας πιστά το σύστημα της βρομερής αναπνοής, προηγείται της Γερμανίας με 8-0 στο ημίχρονο, αλλά κατά τη διάρκεια της ανάπαυλας ο Ρεχάγκελ ανακοινώνει στους παίκτες πως πρέπει να ηττηθούν -για να στηρίξουν τη νέα γερμανική κυβέρνηση της Αθήνας- και ο αγώνας λήγει με νίκη των Γερμανών με 9-8, μετά από εννιά αυτογκόλ του Λουκά Βύντρα. Από τη Γη του Πυρός -όπου προεδρεύει σε συνεδρίαση της Σοσιαλιστικής Διεθνούς για το jet lag- ο Γιώργος Παπανδρέου δηλώνει πως «οι Γερμανοί είναι φίλοι μας» και πως «Γερμανοί και Έλληνες μαζί μπορούμε».

ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ

Η Ελλάδα δέχεται το μεγαλύτερο τουριστικό ρεύμα της ιστορίας της, αφού η χρεοκοπία την έχει κάνει πάμφθηνη. Αμέσως, εκατομμύρια σκελετωμένοι Έλληνες πλημμυρίζουν τους πιο δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς της χώρας και εκλιπαρούν τους τουρίστες για ένα πιάτο φαΐ. Η Μύκονος και η Σαντορίνη γεμίζουν από καμάκια που υπόσχονται νύχτες ακολασίας σε αραχνομούνες τουρίστριες, με αντίτιμο ένα διπλόπιτο σουβλάκι, ενώ οι Ελληνίδες πουλάνε τα κορμιά τους σε διεστραμμένους αλλοδαπούς πορνόγερους με αντάλλαγμα μια χωριάτικη. Το φαΐ προηγείται του σεξ, γιατί -εξαιτίας της πείνας- οι Έλληνες λιποθυμάνε πριν φτάσει ο πελάτης σε οργασμό. Ο Γερμανός που έχει αναλάβει το ελληνικό υπουργείο Τουρισμού, ο Άλες Κλαρ Ντερ Κομισάρ, αντιλαμβάνεται πως η χρεοκοπημένη Ελλάδα είναι ιδανική για σεξοτουρισμό και κάνει μεγάλη διαφημιστική καμπάνια στο εξωτερικό με το σύνθημα «Πήδα κι εσύ έναν Έλληνα στην Ελλάδα». Η Ελλάδα κατακλύζεται από 500.000.000 τουρίστες, αλλά, επειδή οι Έλληνες δεν φτάνουν για όλους, οι τουρίστες αναγκάζονται να στήνονται στην ουρά και να μας παίρνουν νουμεράδα.

ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ

Η Άνγκελα Μέρκελ αποφασίζει να αποσύρει όλους τους Γερμανούς αξιωματούχους από την Ελλάδα, επειδή έχουν εμπλακεί σε σωρεία σκανδάλων και -μέσα σε δυο μήνες- έχουν εκτοξεύσει το έλλειμμα της χώρας στα 800 τρισεκατομμύρια ευρώ. Το γεγονός ότι οι πειθαρχημένοι και αδιάφθοροι Γερμανοί -με το που πάτησαν το πόδι τους στην Ελλάδα- μετατράπησαν σε τεμπελχανάδες και λαμόγια, όπως οι Έλληνες, αποδίδεται από την κυρία Μέρκελ στο καλό κλίμα της χώρας μας, που δεν ευνοεί τη σκληρή εργασία αλλά το κωλοβάρεμα. Σύμφωνα με την Κομισιόν, η μόνη περίπτωση να ξεπληρώσει η χώρα μας τα χρέη της είναι αν η κλιματική αλλαγή μετατρέψει την Ελλάδα σε Αλάσκα. Βγαίνει στο σφυρί η ιστορική εφημερίδα «Ελευθεροτυπία». Για την αγορά της εκδηλώνεται ενδιαφέρον από τον Γιώργο Μπόμπολα και τον Ρούπερτ Μέρντοχ. Οι συντάκτες της «Ελευθεροτυπίας» -πάντα στις επάλξεις της αδέσμευτης και μάχιμης δημοσιογραφίας- αντιστέκονται σθεναρά και απαιτούν από τους ιδιοκτήτες της εφημερίδας να αρνηθούν τις προτάσεις των πλουτοκρατών και να την πουλήσουν στον Βαρδή Βαρδινογιάννηπου είναι αγωνιστής της Αριστεράς.

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ

Εξαιτίας της πτώχευσης, σε όλη την Ελλάδα επικρατεί το απόλυτο χάος και ο καθένας κάνει ό,τι του γουστάρει, όπως συνέβαινε και πριν από την πτώχευση δηλαδή. Τουρκικά μαχητικά αεροσκάφη παραβιάζουν τον εθνικό εναέριο χώρο και πετούν ανενόχλητα πάνω από την Ακρόπολη,αφού τα ελληνικά αεροσκάφη μένουν καθηλωμένα στο έδαφος επειδή δεν υπάρχουν χρήματα για να αγοράσουμε καύσιμα. Οι Αθηναίοι προσπαθούν να αναχαιτίσουν τα τουρκικά μαχητικά με πέτρες, σαΐτες και χαρταετούς. Ο Γιώργος Παπανδρέου από το Μονακό -όπου προεδρεύει σε συνεδρίαση της Σοσιαλιστικής Διεθνούς για την αποποινικοποίηση της φαλάκρας- δηλώνει πως οι Έλληνες θα πρέπει να αδιαφορήσουν για την τουρκική προκλητικότητα, ώστε οι Τούρκοι να βαρεθούν και να φύγουν. Η Βουλή αποφασίζει τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής για την υπόθεση τηςΖίμενς, αλλά χρωστάμε πια εκατοντάδες δισεκατομμύρια στους Γερμανούς, οπότε δεν μπορούμε να βγάζουμε στη φόρα τις πομπές τους και η υπόθεση μπαίνει στο αρχείο. Η Βουλή συζητά τη σύσταση εξεταστικών επιτροπών για πολλά σκάνδαλα του πρόσφατου παρελθόντος, αλλά επειδή σε όλα εμπλέκονται ντόπιοι και ξένοι πολιτικοί και οικονομικοί παράγοντες, αποφασίζεται να συσταθεί εξεταστική επιτροπή για τα αίτια του Πελοποννησιακού Πολέμου.

ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ

Οι Έλληνες τρέφονται με συσσίτιο και περιμένουν με τις ώρες στην ουρά για λίγη μπομπότα. Οι δρόμοι γεμίζουν με τουμπανιασμένα πτώματα και η Βουλή περνάει νόμο για την υποχρεωτική καύση των νεκρών, ώστε να μην πέσει πανούκλα. Οι Αθηναίοι μαζεύουν τα πτώματα από τους δρόμους και τα καίνε στο τζάκι, για να ζεσταθούν, ενώ δεν λείπουν και περιστατικά κανιβαλισμού. Στις δημοτικές εκλογές ο Νικήτας Κακλαμάνης ζητά ξανά την ψήφο των Αθηναίων, υποστηρίζοντας πως εξαφάνισε τα σκουπίδια από την Αθήνα. Αυτό είναι αλήθεια αλλά δεν οφείλεται στον κ. Κακλαμάνη· οφείλεται στο γεγονός ότι οι Αθηναίοι δεν πετάνε πια τίποτα, αφού τρώνε ακόμα και τα ψαροκόκκαλα. Οι δημοτικές εκλογές ακυρώνονται, αφού ο λαός δεν πάει να ψηφίσει, για να μην καταναλώσει θερμίδες· ο μόνος που πάει στην κάλπη είναι ο Κακλαμάνης, ο οποίος υποστηρίζει πως εξελέγη δήμαρχος, λαμβάνοντας το 100% των ψήφων των Αθηναίων. Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης κινδυνεύει να ακυρωθεί, επειδή, λόγω της καταραμένης φτώχιας, δεν γυρίστηκε καμία ταινία. Τελικά, οι διοργανωτές αποφασίζουν να προβληθούν παλιές ταινίες. Το πρώτο βραβείο παίρνει η ταινία Λατέρνα, Φτώχια και Φιλότιμο, ενώ το βραβείο για την καλύτερη ανδρική ερμηνεία απονέμεται στον Βασιλάκη Καΐλα για την ερμηνεία του στην ταινία Ο Λουστράκος.

ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ

Οι Έλληνες δεν βλέπουν φως από πουθενά. Όλοι έχουν αφεθεί στη μοίρα τους και περιμένουν να έρθει το τέλος. Σαν να μην έφταναν όλα τα άλλα δεινά, το Αιγαίο γεμίζει με εκατοντάδες παγόβουνα που έχουν έρθει από το Βόρειο Πόλο μέσω του Γιβραλτάρ. Ο Θεόδωρος Πάγκαλοςαντιλαμβάνεται πως όλοι έχουν παραιτηθεί και αποφασίζει να πάρει την κατάσταση στα χέρια του. Δίνει εντολή να καλυφθούν αμέσως τα παγόβουνα με χώμα, βράχια από φελιζόλ και ψεύτικα δέντρα, και στη συνέχεια να μπουν διαφημίσεις στις μεγαλύτερες εφημερίδες και στα κυριότερα κανάλια των Ηνωμένων Πολιτειών. Σύμφωνα με τις διαφημίσεις, η Ελλάδα πουλάει μερικά από τα πιο όμορφα νησιά της. Εκατοντάδες Αμερικανοί μεγιστάνες αγοράζουν τα παγόβουνα, πιστεύοντας πως πρόκειται για κάποιο από τα Κυκλαδονήσια. Κάποιοι μάλιστα τα επισκέπτονται, κοιμούνται στο ιδιόκτητο νησί τους και το επόμενο πρωί ξυπνάνε στις ακτές της Αιγύπτου, αλλά, εν τω μεταξύ, η Ελλάδα έχει εισπράξει ένα τεράστιο ποσό που αρκεί για να εξοφλήσει τα χρέη της. Ενώ η Ελλάδα παίρνει μια βαθιά ανάσα, αρχίζουν ξαφνικά να καταρρέουν η μία μετά την άλλη οι ισχυρότερες οικονομικά χώρες του κόσμου. Ο φόβος αρχίζει να φωλιάζει ξανά στις καρδιές των Ελλήνων, αλλά ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος επισκέπτεται τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και του δηλώνει πως στα θησαυροφυλάκια της Εκκλησίας υπάρχουν αμύθητα ποσά και πως τα διαθέτει για το καλό της πατρίδας. Μέσα στην πρωτοφανή οικονομική κρίση, η Ελλάδα γίνεται η πλουσιότερη χώρα του κόσμου! Πίσω και σας φάγαμε! Η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει! Και του χρόνου!

ΑΠΟ ΤΟΝ PITSIRIKO

1. Ερωτική Επιθυμία και 2046

Ο ατμοσφαιρικός συνδυασμός του Ουμεμπαγιάσι με τον Νατ Κινγκ Κόουλ. Σαν νυχτερινή λούπα που μοιάζει με φετιχιστικό άγγιγμα. Μαγικοί ήχοι. 

2.  Requiem for a dream

Λυρικό, εφιαλτικό, trippy, από τον Βρετανό Κλιντ Μανσέλ, που ξέρει να συνδυάζει ηλεκτρονική και κλασική, και κυρίως, καταλαβαίνει τι θέλει να (μην) πει ο Αρονόφσκι, αρθρώνοντας πλουσιοπάροχα. Παρεμπιπτόντως, ένα από τα πιο περιζήτητα soundtrack στην Ελλάδα. Απροσδόκητο φαινόμενο.

3.  Kill Bill

Με τον φόρο τιμής στο ασιατικό σινεμά δράσης και υπέρβασης, ο Ταραντίνο ξεσκόνισε μια άλλη πλευρά της πλούσιας δισκοθήκης του εκτός από τη νευρώδη σόουλ και γνώρισε στο κοινό συνθέτες κινηματογραφικής μουσικής, με απίστευτης γκάμας και ομορφιάς θέματα, γνωστά και ξεχασμένα, από γνωστά και ξεχασμένα (κυρίως) b movies. Μπακάλοφ, Τροβαγιόλι, Χέρμαν και Μορικόνε. Συνέχισε το υπέροχο κόλλημα και με τις επόμενες ταινίες του στη δεκαετία που τελειώνει. 

4.  Αλεξάντρ Ντεπλά

Είναι πολυγραφότατος, έχει βαλθεί να ξεπεράσει τον Λεγκράν σε όγκο και αναγνωρισιμότητα και μέσα στη φιλοδοξία του κάνει παπάδες. Ποια από τις μουσικές του να ξεχωρίσει κανείς; Τη Βασίλισσα; Το Painted Veil, που μου άρεσε πολύ; Η τη ρομαντική Νέα Σελήνη, ένα φοβερό soundtrack, όπως συμφωνήσαμε όταν τα βάλαμε κάτω με τον φίλο μου και αυθεντία στο είδος Σπύρο Κατσιμίγκο; Από τα παλιά, το Κορίτσι με το μαργαριταρένιο σκουλαρίκι; Ή μήπως τη Γέννηση; Μόνο το 2009 υπέγραψε 7 soundtrack, το ένα καλύτερο από το άλλο. Με την εργασιομανία του, αν δεν του δώσουν σύντομα Όσκαρ, θα πάρει το βραβείο για τη συνολική προσφορά του σε τρία το πολύ χρόνια - μόνος του! 

5.  Εξιλέωση

Το τέλειο μουσικό soundtrack για δράμα και ρομάντσο, της δεκαετίας. Από τον Ιταλό Ντάριο Μαριανέλι.

6.  Αλμπέρτο Ιγκλέσιας

Συνεχίζει να είναι το αυτί του Αλμοδόβαρ, ο ήχος των χρωμάτων του, η ψυχή των πρωταγωνιστών του. Του ταιριάζει γάντι. Από τα '00s, δύσκολο να διαλέξει κάποιος ανάμεσα στις Ραγισμένες Αγκαλιές, το Volver και το Μίλα Της. 

7.  Ο Άρχοντας των Δαχτυλιδιών

Με τη σοβαρότητα της μουσικής του Χάουαρντ Σορ, οι τρεις Άρχοντες ψήλωσαν κι άλλο. Υπογραφή σε μια περιπέτεια που βράζει εσωτερικά. (Παρόμοιας τόλμης σε blockbuster και η σχεδόν βιομηχανική επένδυση στον Σκοτεινό Ιππότη, αν και ως μουσική δεν απολαμβάνεται σκέτη στο σπίτι). Υπολογίστε και το Eastern Promises στις κορυφαίες στιγμές του Σορ, πλάι στον Κρόνενμπεργκ. 

8.  Almost Famous

Ο Κάμερον Κρόου γνωρίζει όσο κανείς την κλασική ροκ και τις δυνατότητες της σε διασκευές. Στο Elisabethtown δεν έτυχε. Στο Almost Famous πέτυχε. Πρέπει να σηκώνουν και οι χαρακτήρες τόσα τραγούδια. Στην ίδια φλέβα και το High Fidelity. 

9.  Βαβέλ

Ένα νέο στυλ μουσικής επένδυσης, αρμονικά προσαρμοσμένο στη σκηνογραφική και ψυχολογική γεωγραφία του Ινιάριτου και του Αριάγα. Από τον Γκουστάβο Σανταολάγια. 

10.   Ω Αδελφέ πού είσαι.

Έκανε μόδα το bluegrass. Διασκεδαστικό, φολκ, νοσταλγικό, εκτός σειράς αλλά τόσο επιτυχημένο. 

Oι γιορτές δίνουν αφορμή για σκέψεις. Μια ιδιαιτέρως περίοπτη εορτή όπως τα Χριστούγεννα γεννά άφθονες σκέψεις. Σκεφθείτε μόνον πώς συμπεριφερόμαστε κάθε χρόνο τέτοιες ημέρες: χαρίζουμε δώρα. 

Ο πολιτισμός μας διαιρεί τον κόσμο σε δύο σφαίρες: στη δημόσια και στην ιδιωτική. Η δημόσια αφορά επιχειρήσεις, καθετί απρόσωπο, συμβόλαια, ψυχρή λογική, πολιτική, γραφειοκρατία, χρήματα και υποχρεώσεις εκ του νόμου. Η ιδιωτική είναι ό,τι δεν είναι η δημόσια: αφορά τα συναισθηματικά δεσμά με την οικογένεια και τους φίλους, την αγάπη, το ανεπίσημο, το απρογραμμάτιστο. Τοποθετούμε την πράξη τού να χαρίζουμε ή να δεχόμαστε ένα προσωπικό δώρο στην ιδιωτική σφαίρα. Γι΄ αυτό και ένα «υποχρεωτικό δώρο» μάς φαίνεται αντιφατικό. 

Και όμως τα Χριστούγεννα χαρίζουμε πολλά πράγματα σε ανθρώπους τους οποίους γνωρίζουμε λίγο ή για τους οποίους νιώθουμε ελάχιστη ζεστασιά: πελάτες, συναδέλφους, καθηγητές των παιδιών μας ή κάποιους που θα έπρεπε να θυμόμαστε, αλλά το κάνουμε σπάνια. Σε αυτές τις περιπτώσεις το «δωρίζειν» περνάει στο υπολογιστικό, στο δημόσιο, είναι αποτέλεσμα κοινωνικής πίεσης και υποχρέωσης. Παρ΄ όλα αυτά αποκαλούμε «δώρα» αυτά τα αντικείμενα, αν και κάτι που δεν χαρίζεται ελεύθερα δεν είναι δώρο. Αντιφάσεις στις οποίες αποδίδουμε ελάχιστη σημασία γίνονται εκνευριστικά εμφανείς τα Χριστούγεννα. Οι γιορτές μάς κάνουν να κοντοσταθούμε και να το ξανασκεφτούμε. 

Ε, λοιπόν, σε πολλούς πολιτισμούς το υποχρεωτικό «δωρίζειν» είναι απολύτως φυσιολογικό. Οι άνθρωποι γνωρίζουν ακριβώς τι να χαρίσουν σε κάθε περίσταση και πόσο πρέπει να κοστίζει το δώρο. Συνεπώς είναι αποδεκτό να αφήσει κανείς το αυτοκόλλητο με την τιμή επάνω στο δώρο, όπως και το να μεταβιβάσει ένα συμβατικό δώρο σε κάποιον άλλο. Τα προσωπικά δώρα ουδόλως αφορούν την ιδιωτική σφαίρα, δεν κατηγοριοποιούνται ως απαραιτήτως ελεύθερα και «από καρδιάς», ούτε ως αιτίες για το (εξίσου ελεύθερο) δώρο της ευγνωμοσύνης. 

Στον δικό μας δυτικό πολιτισμό δεν υπάρχει μια λέξη που να περιγράφει «κάτι που δεν είναι δώρο». Η έλλειψη αυτή έχει γίνει αισθητή κυρίως από τους χρήστες της αγγλικής γλώσσας όπως ομιλείται στην Αμερική. Το παλαιό- στην αγγλική γλώσσα- ρήμα «δωρίζω» («to gift», όπως χρησιμοποιούνταν τον 16ο αιώνα) βγήκε από το χρονοντούλαπο και έλαβε νέα σημασία. Λέμε πολύ συχνά ότι «δωρίζουμε» («gifting») εννοώντας ότι δίνουμε σε κάποιους αντικείμενα «μεταμ φιεσμένα» σε δώρα για κοινωνικά επιβεβλημένες υποχρεώσεις και συμβάσεις. Κίνητρα και συναισθήματα σπανίως είναι αγνά ή απλά. Πολλοί θεωρούμε ότι το να «χαρίσουμε ξανά» ή να μεταβιβάζουμε ένα ανεπιθύμητο δώρο υπερβαίνει τα εσκαμμένα. Αυτό το καταλαβαίνουμε από τον τρόπο με τον οποίο αυτός που «χαρίζει ξανά» φροντίζει ώστε να μην αντιληφθεί την πράξη του ο αρχικός δωρητής. Ωστόσο στην Ιαπωνία, αν ο αποδέκτης ενός υποχρεωτικού δώρου το εκχωρήσει σε κάποιον άλλο, το κάνει ανοιχτά και χωρίς αυτό να θεωρείται προσβλητικό. Σε τέτοιες περιπτώσεις η ευγνωμοσύνη είναι ανάρμοστη. 

Γιατί άραγε δεν έχει βρεθεί ένα εναλλακτικό ουσιαστικό για τα «δώρα»; Ισως διότι έχουμε ανάγκη κάποια αοριστία πίσω από την οποία καλύπτονται ευτελή κίνητρα για χάρη των συναισθημάτων των άλλων, αλλά και των δικών μας. Δεν μπορούμε να απαιτήσουμε «αγάπη» και «ευγνωμοσύνη» από κανέναν. Και όμως μερικές φορές, για παράδειγμα τα Χριστούγεννα, επιθυμούμε ή ακόμη και έχουμε ανάγκη να δείξουμε ότι τρέφουμε συναισθήματα τα οποία στην πραγματικότητα δεν υπάρχουν. Αν προσφέρει κανείς ένα δώρο αποκλειστικά λόγω υποχρέωσης ή κοινωνικής σύμβασης, ας μην περιμένει ευγνωμοσύνη: οι παραλήπτες συνήθως γνωρίζουν τι αντιπροσωπεύει το δώρο. 

Παρ΄ όλα αυτά, σε εποχές κατά τις οποίες το καθήκον και η ευγένεια μοιάζουν να μαραζώνουν, οι σκεπτόμενοι άνθρωποι μπορούν να φανούν ευγνώμονες και για τα τυπικά χριστουγεννιάτικα δώρα. 

Ας μην ξεχνάμε ότι τα δώρα ταιριάζουν με τα Χριστούγεννα διότι κουβαλούν μνήμη, αφήγηση και φροντίδα. Το αν είναι ακριβά ή φτηνά δεν έχει μεγάλη σημασία. Ο γιος μας, ως παιδί, μας χάρισε κάποτε έναν μικρό χειροκίνητο λεμονοστύφτη για τα Χριστούγεννα. Επί 30 χρόνια τον σκεφτόμαστε λίγοπολύ κάθε φορά που στύβουμε ένα λεμόνι. Τις προάλλες ο στύφτης έπεσε από τον πάγκο της κουζίνας και έσπασε. Εγώ και ο σύζυγός μου ήμαστε πολύ στενοχωρημένοι. Φυσικά θα αγοράσουμε άλλο λεμονοστύφτη, αλλά ο τρόπος με τον οποίο φτιάχναμε σαλάτα στο σπίτι μας δεν θα είναι ποτέ ο ίδιος. 

Η κυρία Μάργκαρετ Βίσερ είναι συγγραφέας του βιβλίου «Το δώρο ενός Ευχαριστώ: Οι ρίζες και οι τελετουργίες της ευγνωμοσύνης». 

Τρίτη 22-12-09 και Τετάρτη 23-12-09 

ALLOTINO JAZZ ROCK CAFΕ & HOFBRAU BEER MUNCHEN 

Λίγο πριν από τα Χριστούγεννα .... και φέτος κλείνουμε δεκαπέντε χρόνια ζωης Δυο ξεχωριστές βραδιές γευσιγνωσίας.

Λουκάνικα, καλοψημένη καπνιστή μπριζόλα, γερμανικό λάχανο 

και άφθονη Hofbrau beer συμπληρώνουν το βαβαυρέζικο μενού της βραδιάς.

Δοκιμάστε τις τέσσερεις βαρελίσιες μπύρες της HOFBRAU MUNCHEN .

Aνοικτή πρόκληση η γεύση της βαρελίσιας Hofbrau Weiss

Μιας αφιλτράριστης θολής μπύρας σε χρώμα ξανθό με έντονα φρουτωδες γεύση.

Συνεχίστε με μια βαρελίσια STRONG BOCK την καπνιστή της οικογένειας μια μπύρα που δεν επιτρέπει υπερβολές.

Η βαρελίσια lager και η κοκκινόμαυρη dunkel, μια γευστική μπύρα με μαλακό τελείωμα συμπληρώνουν την γκάμα. 

Στο τέλος της βραδιάς προμηθευτείτε συλλεκτικές συσκευασίες 

με τις μπύρες της HOFBRAU BEER MUNCHEN

Αποκτήστε το γνήσιο Βαβαρεζικο πήλινο ποτήρι HOFBRAU.

Ρωτήστε μας πως μπορείτε να γίνεται μέλη του H.B. FUN CLUB IN GREECE

Η μπύρα ήταν πάντοτε το ποτό που έφερνε τους ανθρώπους κοντά.

ALLOTINO Jazz Rock Cafe

Eptanisou 16 Kupseli 

Athens, Greece, 11257

Τηλέφωνο: 210 8215331

Τρίτη 22-12-09 και Τετάρτη 23-12-09

* H κουζίνα σερβίρει από τις 19.00 έως τις 01.00

* Για κρατήσεις τηλ. 210 8215331 

http://www.facebook.com/pages/Athens-Greece/ALLOTINO-Jazz-Rock-Cafe/204342032488
και
http://www.facebook.com/album.php?aid=180154&id=204342032488

Χορηγός KERMA HELLAS

Aντε, να μας ανακοινώσουν τα μέτρα, να καταλάβω επιτέλους τι μοντέλο είμαστε, γιατί έχω μεγάλα προβλήματα, κυρίως στυλιστικά. Δεν ξέρω πώς να ντυθώ.

Nα ντυθώ σουηδικό μοντέλο; Πώς ντύνεται ένα μοντέλο από τη Σουηδία; Δεν ντύνεται. Γδύνεται. Kάνει και ψοφόκρυο, κι αν το καλοσκεφτείς, είναι και ντεμοντέ.

Nα ντυθώ «μοντέλο Δανίας»; Aυτό το μοντέλο έχει δύο κατηγορίες: τη μοντέρνα, την Πράσινη Aνάπτυξη, την «Kοπεγχάγη, αγάπη μου» και την κλασική, την «κάτι σάπιο υπάρχει στο Bασίλειο της Δανιμαρκίας»; 

H δεύτερη μου φαίνεται πιο ταιριαστή στην περίπτωσή μας (ως προς το σάπιο, όχι ως προς το Bασίλειο). Eίναι δύσκολο όμως να κυκλοφορείς χριστουγεννιάτικα με μια νεκροκεφαλή στο ένα χέρι και μια δημοσκόπηση («να ζει κανείς ή να μη ζει») στο άλλο.

Nα ντυθώ «ισλανδικό μοντέλο;» Bρε παιδιά, τι έγινε εκείνη η Iσλανδία; Eχω ν' ακούσω νέα της από πέρσι, που είχε ψιλο-χοντρο-χρεοκοπήσει. Eχει τσεκάρει κανείς, είναι εντάξει οι άνθρωποι; Eίναι το νησί στη θέση του, ή βούλιαξε σε μια άβυσσο από χρέη, βραστά σιντριβάνια και τσιρίδες της Mπιορκ;

Yπάρχει και το «ιρλανδικό μοντέλο». Oι Iρλανδοί, το ευρωπαϊκό θαύμα; Που, από ασυμμάζευτοι χαβαλέδες, μεταμορφώθηκαν σε αναπτυξιακό όνειρο. Kαι μετά ξύπνησαν. H άμαξα έγινε πάλι κολοκύθα και τώρα όλοι οι Iρλανδοί κυκλοφορούν μέσα στο σεκλέτι, με μια μπίρα στο χέρι, και τραγουδάνε παραπονεμένα κέλτικα ρεμπέτικα της φτώχειας και της ξενιτιάς.

Δεν πρέπει να αφήσω έξω και το τελευταίο μας υποψήφιο μοντέλο, τη «Mις Nτουμπάι»: η Ξεβράκωτη Mπούρκα. Aπέξω άνεση κι από μέσα γατοκέφαλα για την όρεξη.

Ποιο απ' όλα τα μοντέλα θα υιοθετήσουμε για να βγούμε από την κρίση; M' έχει φάει η αγωνία: για μια θέση στην Eυρωζώνη παλεύουμε ή για μια θέση στο Next Top Model; Ποιος θα μας κρίνει, η Kομισιόν ή η Bίκυ Kαγιά; Δεν έχει σημασία.

Aφού και οι δύο δίαιτα πείνας ζητάνε!

Ρίκα Βαγιάνη

Στις 15 Αυγούστου του 1965 οι Μπιτλς έγραφαν ιστορία δίνοντας την πρώτη συναυλία ροκ συγκροτήματος που έγινε ποτέ σε στάδιο μπροστά σε 55.000 εκστασιασμένους θεατές. Ο χώρος ήταν το περίφημο Shea Stadium, έδρα των Νew Υork Μets. Μπορεί οι U2 ή ηΜαντόνανα το θεωρούν δεδομένο σήμερα, όμως τότε που τα πράγματα ήταν ακόμη φρέσκα, το να παίζει κάποιος μπροστά σε τόσο κόσμο, έστω και για 34 μόνο λεπτά, ήταν αν μη τι άλλο πρωτόγνωρο. Το 2008 ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ έπαιξε και πάλι στον ίδιο χώρο συμβολικά για την κατεδάφισή του, αυτή τη φορά μαζί με τονΜπίλι Τζόελ. Στις 17, 18 και 21 Ιουλίου του 2009 το Σκαθάρι έπαιξε για τρίτη φορά έπειτα από 44 χρόνια για τα εγκαίνια του νέου σταδίου, το οποίο ονομάζεται πλέον Citi Field, μπροστά σε 120.000 ανθρώπους, οι οποίοι αγόρασαν τα εισιτήριά τους μέσα σε έξι λεπτά από τη στιγμή που άρχισε η προπώλησή τους. Οσοι από εμάς δεν βρεθήκαμε αυτές τις τρεις ημέρες στη Νέα Υόρκη για να παρακολουθήσουμε από κοντά αυτό τον ζωντανό θρύλο της μουσικής, φρόντισε να μας τις μεταφέρει εκείνος με μια νέα κυκλοφορία του, που δεν είναι άλλη από μια πολύ προσεγμένη αποτύπωση των συναυλιών αυτών σε δύο CD και δύο DVD. 

Αρέσει δεν αρέσει, ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ είναι συνδεδεμένος άρρηκτα με την εξέλιξη της σύγχρονης μουσικής και το όνομά του συνδέεται με ρεκόρ τα οποία μάλλον δεν θα ξεπεραστούν ποτέ, όπως επίσης, και αυτό είναι το σημαντικότερο, με δεκάδες τραγούδια τα οποία θα αποτελούν πάντα τυφλοσούρτη για όποιον επιχειρήσει να γράψει έστω και μία νότα ποπ και ροκ μουσικής, και όχι μόνο. Μπορεί ο Τζορτζ Χάρισοννα ήταν ο πιο συμπαθής και οΤζον Λένονο πιο επικοινωνιακός, όμως αυτό που πρέπει να χρεωθεί στον Μακ Κάρτνεϊ ήταν η ικανότητά του να διατηρήσει τον μύθο των Μπιτλς ζωντανό μέσα από μια σόλο καριέρα εξαιρετικά επιτυχημένη. Και αυτό ακριβώς κάνει ο Μακ Κάρτνεϊ μέσα από τα 33 τραγούδια που ακούμε στο «Good Εvening Νew Υork City». Παίζει δηλαδή εκπληκτικές εκτελέσεις, με το συγκρότημα που τον συνοδεύει, των τραγουδιών που έγραψε με τους Μπιτλς, όπως είναι τα «Drive my Car», «Εleanor Rigby», «Βack in USSR», «Ηey Jude» και «Ηelter Skelter», τα οποία συνοδεύει με τις επιτυχίες των Wings, «Βand on the Run» και «Let me Roll it», όπως επίσης και τις δικές του «Flaming Ρie» και «Dance». 

Γιατί αυτό είναι τελικώς ο Πολ Μακ Κάρτνεϊ, πέρα από το 1,2 δισ. ευρώ περιουσία που κατέχει αυτή τη στιγμή, τα 60 πλατινένια και χρυσά άλμπουμ και τα εκατομμύρια των πωλήσεων που έχει σημειώσει από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 ως σήμερα: είναι ένας εξαιρετικός μουσικός με αντίληψη, που γνωρίζει τι εστί ρεφρέν και πώς να το γράψει, ενώ την ίδια στιγμή έχει πείσει το κοινό να τον ακολουθεί κατά βήμα σε κάθε του κίνηση, όσο πειραματική κι αν είναι, όπως έγινε πρόσφατα με το σχήμα Τhe Firemen ή ακόμη και με την πορεία του στις κλασικές διαδρομές. 

Το πρώτο DVD που συνοδεύει την έκδοση αφορά φυσικά τις εν λόγω συναυλίες, ενώ το δεύτερο την εμφάνισή του στο Εd Sullivan Τheater, 44 χρόνια μετά την εμφάνιση των Μπιτλς στον ίδιο χώρο για το σόου του Εντ Σάλιβαν, το οποίο είχαν παρακολουθήσει τότε 74 εκατομμύρια θεατές από την τηλεόρασή τους και το οποίο κυκλοφορεί επισήμως για πρώτη φορά. 

Τι είπε το Σκαθάρι

Για το Shea Stadium:«Ηταν εκπληκτικό που επιστρέψαμε στον ίδιο χώρο 44 χρόνια χρόνια μετά. Και είναι βέβαιο ότι είχαμε πολύ καλύτερο εξοπλισμό από τους Μπιτλς. Είπα κάποια στιγμή στο κοινό: "Δεν μπορούσαμε να ακούσουμε ούτε μία λέξη από όσα τραγουδούσαμε εκείνη τη νύχτα. Δεν μπορούσαμε να ακούσουμε από τις στριγκλιές των κοριτσιών". Και το είπα πολύ αθώα και χωρίς πρόθεση. Και το κοινό ξαφνικά άρχισε να ουρλιάζει και τους είπα: "Ναι, αυτός ήταν ο ήχος". Είμαι ευτυχής που καταγράψαμε αυτή τη συναυλία». 

Για το τραγούδι που θα πρότεινε ως εισαγωγή στη μουσική του:«Το "Βack in the USSR", μόνο και μόνο γιατί αρέσει στην κόρη μου». 

Για το πώς κρατιέται σε φόρμα:«Είναι το κοστούμι που ξεγελά. Μέσα από αυτό είμαι χάλια. Δεν κάνω τίποτε για να είμαι ειλικρινής. Τρέχω λίγο και κάνω γυμναστική περιστασιακά. Φαντάζομαι ότι η καλύτερη γυμναστική είναι η ίδια η μουσική που είναι απίστευτα καρδιοτονωτική. Παίζεις 33 τραγούδια και δεν έχεις την εντύπωση ότι γυμνάζεσαι κάνοντας πράγματα με τα χέρια σου και παίζοντας κιθάρα. Δεν μοιάζει με άσκηση και όμως είναι». 

Για το αν χρειάστηκε να ξαναμάθει κάποια τραγούδια:«Βεβαίως. Εχω γράψει τόσα πολλά. Δεν είναι ότι έχω γράψει πέντε και μπορώ να τα θυμηθώ. Ενα τραγούδι σαν το "Day Τripper" είναι πραγματικά δύσκολο. Είχα πει ότι ποτέ δεν θα το επιχειρούσα. Πρέπει να παίξεις το πολύπλοκο μέρος του μπάσου και ένα μέρος του μυαλού σου αφιερώνεται σε αυτό. Στη συνέχεια ένα άλλο μέρος του μυαλού σου σού υπενθυμίζει ότι είσαι τραγουδιστής και απαιτεί να ξεχάσεις το μπάσο με αποτέλεσμα να χωρίζεσαι στα δύο». 

Για τη συναυλία-φόρο τιμής στους Μπιτλς στη Νέα Υόρκη: «Ηταν μια συναυλία-φόρος τιμής σε αυτούς που έχουν φύγει. Οταν τραγουδώ τραγούδια των Μπιτλς θυμάμαι τις πρόβες μαζί τους. Οταν τραγουδώ το "Something" θυμάμαι τον Τζορτζ να παίζει το γιουκαλίλι. Το ίδιο συμβαίνει με τον Τζον και τη Λίντα. Κατά κάποιον τρόπο είσαι σε επαφή μαζί τους μέσω των τραγουδιών. Είναι λυπηρό και βαθιά συναισθηματικό. Υπάρχει ένα τραγούδι που λέγεται "Ηere Τoday" που έχω γράψει για τον Τζον. Είναι στιγμές που με συγκλονίζει όταν το λέω, όπως συμβαίνει και στο φιλμ. Συνειδητοποιώ ότι λέω σε αυτόν τον άντρα πως τον αγαπώ· και αυτό το κάνω δημοσίως μπροστά σε κόσμο που δεν γνωρίζω. Είναι φορές που αναρωτιέμαι γιατί το κάνω». 

ΣΑΚΗΣ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ | Κυριακή 13 Δεκεμβρίου 2009

Εύκολες συνταγές, εκλεκτά υλικά και η επιτυχία του γιορτινού μπουφέ είναι σίγουρη. Διαλέξτε αυτές που θέλετε να συμπεριλάβετε στο δικό σας μενού, οργανώστε τις αγορές σας και, για να κερδίσετε χρόνο, φτιάξτε κάποιες από τις συνταγές, που το επιτρέπουν, από την προηγουμένη.

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

"   Παραγγέλνουμε στον κρεοπώλη μας μία εβδομάδα πριν από το κάλεσμα τους κιμάδες που θα χρειαστούμε.
"   Παραγγέλνουμε από ένα καλό παντοπωλείο τα ιδιαίτερα προϊόντα, όπως το λάδι τρούφας, τα μανιάτικα λουκάνικα ή την πάστα πιπεριάς, γιατί είναι πιθανό να έχουν τελειώσει από τα ράφια αν τα αναζητήσουμε την τελευταία στιγμή.
"   Αν πρόκειται να αγοράσουμε από το ζαχαροπλαστείο έτοιμη ζύμη για τα ταρτάκια, κάνουμε από νωρίς την παραγγελία μας, καθώς η κατανάλωση στις γιορτές είναι μεγάλη. Επίσης, αγοράζουμε τα ποτήρια-σφηνάκια για τις κρεμώδεις σούπες, καθώς και τα ατομικά φορμάκια για ταρτάκια.
"   Αν φτιάξουμε μόνοι μας τη ζύμη για τα ταρτάκια, μπορούμε να την ετοιμάσουμε από 2 μέρες πριν και να τη διατηρήσουμε τυλιγμένη σε διάφανη μεμβράνη, μέχρι την ημέρα του καλέσματος. Επίσης αγοράζουμε όλα τα λαχανικά και τα μυρωδικά για τον μπουφέ, καθώς την τελευταία στιγμή τα ράφια των οπωροπωλείων αδειάζουν ταχύτατα!
"   Την προηγούμενη ημέρα του καλέσματος μαγειρεύουμε τις σούπες (χωρίς να τις πολτοποιήσουμε) και τις διατηρούμε στο ψυγείο, σκεπασμένες. Επίσης φτιάχνουμε τα μείγματα κιμά για κεφτεδάκια και κεμπάπ και τα διατηρούμε στο ψυγείο.
"   Την ημέρα του καλέσματος ετοιμάζουμε τις συνταγές από νωρίς ενώ, 1 - 2 ώρες πριν από το σερβίρισμα, κάνουμε τα ψησίματα, τις πολτοποιήσεις και τα σερβιρίσματα. Τα ντιπ και οι σάλτσες ετοιμάζονται την τελευταία στιγμή.

Τι πίνουμε

Σε έναν μπουφέ με πολλά και διαφορετικά μεταξύ τους μεζεδάκια, κανονικά πρέπει να υπάρχουν και πολλές εναλλακτικές οινικές προτάσεις. Αν θέλετε, όμως, να μη δυσκολευτείτε στις επιλογές και να μη δυσκολέψετε τους φίλους σας, προσανατολιστείτε σε απλές λύσεις.

"   Ενα ξηρό αφρώδες (ή σαμπάνια, αν το επιτρέπει ο προϋπολογισμός), που είναι κρασί πασπαρτού και συγχρόνως ιδιαίτερα εορταστικό.
"   Ενα ροζέ ξηρό ή ημίξηρο, που επίσης μπορεί να «περάσει» πάνω από όλες τις γεύσεις.
"   Δύο μόνο κρασιά. Ενα λευκό (Chardonnay,Viognier, Μοσχοφίλερο, ένα χαρμάνι με ελληνικές και διεθνείς ποικιλίες) και ένα κόκκινο (Merlot, Αγιωργίτικο, ένα κρητικό χαρμάνι), με προσοχή να μην είναι ιδιαίτερα υψηλόβαθμα.
"   Μια ωραία ποικιλία από τσίπουρα χωρίς γλυκάνισο, παγωμένα μέσα σε μια μεγάλη σαμπανιέρα.
Χειμωνιάτικες μπίρες.

Σε ένα πρόσφατο ταξίδι του στη Νέα Υόρκη, ένας νεαρός βρέθηκε σε μία κάβα, στο Park Avenue, και αγόρασε ένα μπουκάλι single malt Scotch, αξίας 10.000 δολαρίων (7.500 ευρώ),για ...; τον γιο του!

"Ήθελε κάτι πραγματικά ξεχωριστό", είπε αργότερα ο αντιπρόεδρος της εταιρίας στην οποία ανήκει η κάβα, Jonathan Goldstein, που του πούλησε το προτελευταίο του Macallan 50 ετών, εμφιαλωμένο σε γυάλινο μπουκάλι από κρύσταλλο Lalique."Δε νομίζω ότι στ'αλήθεια είχε γιο", είπε ο Goldstein. "Δε νομίζω ότι η σύζυγός του ήταν καν έγκυος."

Ο νεαρός, ηλικίας γύρω στα 30, έφτασε αεροπορικώς στο Μανχάταν, αλλά νοίκιασε αυτοκίνητο και επέστρεψε οδικώς στο σπίτι του, για να προστατέψει την πολύτιμη αγορά του. Μία αγορά-επένδυση, της οποίας η αξία θα πολλαπλασιαστεί μέχρι ο γιος του να γίνει τριών ετών.

Πριν δέκα, δεκαπέντε χρόνια ένα πολύ καλό μπουκάλι ουίσκι άνοιγε μόνο σε εξαιρετικές περιστάσεις. Σε κάποια επέτειο, σε κάποια γιορτή. Το Johnnie Walker Blue Label, μάλιστα, συνήθιζε να είναι το νούμερο ένα. Τα πράγματα, όμως, από τότε έχουν αλλάξει κατά πολύ.

Σε μία δημοπρασία της Νέας Υόρκης, πέρσι, ένα μπουκάλι Glenfiddich Rare Collection 1937 (ένα από τα 61 που συσκευάστηκαν), "έκλεισε" στο αστρονομικό ποσό των 20.000 δολαρίων (15.000 ευρώ). Παρόλ'αυτά, δεν απαιτείται πια μία εξαιρετική περίσταση για να ανοίξει ένα πολύ ακριβό ουίσκι.

Στο εστιατόριο Old Homestead, του ξενοδοχείου Borgata Hotel Casino and Spa, στο Atlantic City, οι πελάτες πληρώνουν 3.300 δολάρια (2.480 ευρώ) για να απολαύσουν ένα ποτήρι Macallan Fine & Rare του 1926, ενώ το μπουκάλι κοστίζει 38.000 δολάρια (28.500 ευρώ), σε λιανική τιμή.

Και, σε μία εποχή που όλοι μιλούν για οικονομική κρίση, οι πωλήσεις πολυτελών ουίσκι, σε παγκόσμιο επίπεδο, όλο και ανεβαίνουν. Γεγονός που θα έπρεπε να μας κάνει να απορούμε.

Ο Greg Leonard, υπεύθυνος δημοσίων σχέσεων της Diageo, της μεγαλύτερης εταιρίας παγκοσμίως στον κλάδο των premium αλκοολούχων ποτών, λέει πως πέρα από ακριβά ουίσκι, αυτό που πουλάνε είναι το ακριβό "lifestyle". Το ουίσκι, λέει, έχει φτάσει να αποτελεί ένδειξη του "ποιος είσαι" και του "πού έχεις φτάσει".

Tο ομολογουμένως κακότροπο βλαστάρι σας δεν λέει να κάτσει στην καρέκλα του και να φάει το φαγητό του. Τσιρίζει, ρίχνει κάτω το γεμάτο πιάτο του και χτυπάει τα χέρια του δυνατά στο τραπέζι. Ξαφνικά μια κυρία με αγριεμένο ύφος εισβάλλει στο δωμάτιο συνοδεία ενός τηλεοπτικού συνεργείου. Τα φώτα στρέφονται επάνω σας (στους γονείς του φωνασκούντος τέκνου) και η κυρία, έξαλλη, σας απευθύνεται: «Δεν ακολουθήσατε κατά γράμμα τις οδηγίες μου! Γιατί;». 

Κάπως έτσι θα είναι η ζωή κάποιων ελληνικών οικογενειών στο δεύτερο μισό της σεζόν χάρη στο νέο ριάλιτι που θα μεταφέρει ο Σκάι στην ελληνική πραγματικότητα από τον Μάρτιο. (Η εταιρεία παραγωγής Cinegram έχει επιδοθεί ήδη στη διαδικασία ανεύρεσης νταντάδων. Επειδή όμως δύσκολα βρίσκεις νταντά με την κλασική έννοια στην ελληνική επικράτεια, από δοκιμαστικά περνούν παιδαγωγοί, νηπιαγωγοί και παιδοψυχολόγοι.) Οι οικογένειες που θα επιλεγούν προς... συμμόρφωση θα έχουν ένα ή περισσότερα παιδιά 3 ως 12 ετών και μόνιμος τόπος διαμονής τους θα είναι η Αττική. Ερχεται η «Νταντά»!
Πρόκειται για τη βρετανική- αρχικά- εκπομπή με τίτλο «Νanny 911» που προβάλλεται εδώ και μήνες από το κανάλι του Φαλήρου και η οποία βασίζεται σε real life καταστάσεις, δηλαδή στην αμακιγιάριστη πραγματικότητα που ζούμε καθημερινά. Τέτοιου είδους εκπομπές έχουν κατακλύσει την παγκόσμια τηλεοπτική αγορά αφού κοστίζουν λίγο και αποφέρουν πολλά, κυρίως σε τηλεθέαση και κατ΄ επέκταση σε διαφημιστικά έσοδα. Ο κύριος λόγος που προτιμώνται αυτές οι εκπομπές είναι το χαμηλό κόστος. Ποιος θα νοιαστεί για τον κακό φωτισμό την ώρα των καβγάδων; Ποιος θα έγραφε καλύτερο σενάριο από αυτό που γράφουν καθημερινά η ζωή και τα νεύρα των πρωταγωνιστών; Οι οποίοι να σημειωθεί ότι δεν πληρώνονται για την παρουσία τους στην εκπομπή αλλά αντίθετα νιώθουν αιώνια ευγνωμοσύνη για αυτούς που μπήκαν στη ζωή τους και την ανέτρεψαν, πάντα με την παρουσία κάμερας. 

Η αρχή έγινε, έπεται συνέχεια

Εφιάλτης για τους χρεοκοπημένους βρετανούς εστιάτορες ο Γκόρντον Ράμσεϊ (δεξιά).Την ελληνική εκδοχή του ριάλιτι «Εφιάλτης στην κουζίνα» παρουσιάζει εφέτος στον Αlpha ο Εκτορας Μποτρίνι (αριστερά)

Κάποια κανάλια αντιστάθηκαν σε αυτή τη μόδα, κάποια άλλα ενέδωσαν άνευ δισταγμού. Ετσι, εκτός από το «Κάτι ψήνεται» (καθημερινά τραπεζώματα και αδιάκριτα βλέμματα στην κρεβατοκάμαρα του οικοδεσπότη με έπαθλο 1.500 ευρώ), στον Αlpha προβάλλονται το «Εφιάλτης στην κουζίνα» με τονΕκτορα Μποτρίνι(«συμμάζεμα» εστιατορίων που βρίσκονται στο χείλος της οικονομικής καταστροφής) και το «Για λογαριασμό σας» με τονΝίκο Σαμοΐλη(εξορθολογισμός στα οικονομικά κάποιων νοικοκυριών που έχουν χάσει τον έλεγχο). Επίσης στο ίδιο κανάλι βλέπουμε τηΣίσσυ Χρηστίδουμε το «Αγρότης, μόνος, ψάχνει». Ενα αρκούντως συμπαθητικό ριάλιτι με λεπτομερή καταγραφή του προξενιού που επιτεύχθηκε μέσα από ένα γράμμα και μία φωτογραφία. Σαν τον παλιό καλό καιρό... Η παρουσία της τηλεοπτικής κάμερας σε προσωπικές στιγμές του αγρότη με τις κοπέλες από την πόλη ή στην καθημερινή τριβή τους με τις αγροτικές δουλειές αλλά και τα ζωντανά της κάθε φάρμας δεν άφησε αδιάφορο τον τηλεθεατή. Γι΄ αυτό και ο Αlpha έχει ήδη κινήσει τις διαδικασίες για την πραγματοποίηση ενός ακόμη «Αγρότη» αμέσως μετά τις γιορτές. Αυτή τη φορά, εκτός από τους αγρότες, θα μεταβληθεί και το τοπίο, αφού τα γυρίσματα θα λάβουν χώρα τους επόμενους μήνες, με δυσμενέστερες καιρικές συνθήκες από αυτές που βλέπουμε, τα γυρίσματα των οποίων έγιναν το περασμένο καλοκαίρι. Δυσκολότερες δοκιμασίες για τις κυρίες... 

Ο Μποτρίνι των... ξενοδοχείων
Το «Ηοtel Ιnspector» θα διαβεί τα όρια της Κάντζας στις αρχές του 2010. Σε μια χώρα που θέλει να καυχιέται ότι ο τουρισμός είναι η «βαριά» βιομηχανία, δεν δικαιολογούνται σε καμία περίπτωση ξενοδοχεία όπου φωλιάζει η βρωμιά ή υπάρχει κακή εξυπηρέτηση. Ετσι μια σούπερ «ξενοδοχοϋπάλληλος» θα επισημαίνει τα κακώς κείμενα της επιχείρησης και θα τη βοηθάει να αποφύγει το λουκέτο. Ακατάστατες καμαριέρες, ξεχασιάρηδες μπάτλερ, αδιάκριτοι ρεσεψιονίστ και εκνευρισμένοι γκρουμ δεν έχουν θέση εδώ. Ή μάλλον βρήκαν την ιδανική δουλειά... Στη θέση του παρουσιαστή αναζητείται μάνατζερ επιτυχημένου ξενοδοχείου ή ακόμη και κριτικός ξενοδοχείων, όνομα που αναμένεται να ανακοινωθεί μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες. 

Θα μας αλλάξουν και τα σπίτια! 

Ουσιαστικά δεν πρόκειται για κάποια πρωτότυπη εκπομπή αλλά για κόνσεπτ που έχουμε ξαναδεί στην ελληνική τηλεόραση (Σπύρος Σούλης,Νότης Χριστοδούλου Ετσι, στο δεύτερο μισό της εφετινής σεζόν, στο «Ηome makeover» του Αlpha θα δούμε και σπίτια να μεταμορφώνονται. Μπορεί η νέα εκπομπή να μην τα γκρεμίζει και να τα ξαναχτίζει όπως η αμερικανική εκδοχή της, θα μεταμορφώνει όμως αρκετούς από τους χώρους του σπιτιού που θα έχει κάθε φορά επιλεγεί. Καλό γούστο και γνώσεις διακόσμησης είναι τα βασικά προσόντα του παρουσιαστή που αυτές τις ημέρες αναζητείται. 

Καλωσορίζουμε λοιπόν τις κάμερες και τα τηλεοπτικά συνεργεία στην κρεβατοκάμαρα, στην κουζίνα και σε άλλους χώρους του σπιτιού περιμένοντας να δούμε ποιου τηλεθεατή η ζωή ή τα καμώματα θα σημειώσουν μεγαλύτερη τηλεθέαση...  

Ενα ριάλιτι, δύο αιτήσεις
Το δίλημμα που θα κληθούν να αντιμετωπίσουν οι οικογένειες που θα υποβάλουν υποψηφιότητα για την ελληνοποιημένη εκδοχή του ριάλιτι «Σούπερ Νταντά» είναι σε ποιο κανάλι να εκδηλώσουν το ενδιαφέρον τους: στον Αlpha, ο οποίος αρχίζει τα γυρίσματα μέσα στον Δεκέμβριο με την εταιρεία παραγωγής Constantin Εntertainment, ή στον Σκάι, ο οποίος ετοιμάζεται και αυτός σε συνεργασία με τη Cinegram; Ποιο κανάλι έχει όμως τα δικαιώματα για την παραγωγή της εκπομπής; Γιατί και οι δύο δέχονται αιτήσεις συμμετοχής από οικογένειες σε απόγνωση! 

ΤΗΣ ΔΩΡΑΣ ΠΑΥΛΙΔΟΥ 

Η παρουσία καλλιτεχνών που είναι ηλικιακά γύρω στα 70 και κινούνται στον χώρο της μουσικής στα καθημερινά μας δρώμενα, πραγματικά είναι παραπάνω από εντυπωσιακή.

Πιστεύω ότι η όλη κατάσταση θυμίζει τις εποχές που κυριαρχούσε αυτό που σήμερα αποκαλούμε κλασική μουσική κι έχει να κάνει με το γεγονός ότι δεν έχουν αλλάξει ουσιαστικά και πολλά πράγματα στη μουσική που ακούμε εδώ και σχεδόν 70 χρόνια.

Περνάμε λοιπόν τη φάση όπου αρκετά από τα ακούσματα που παρουσιάστηκαν από τις αρχές της δεκαετίας του '30 εντάσσονται σταδιακά στον χώρο της κλασικής μουσικής, χωρίς απαραίτητα να ταιριάζουν ηχητικά απολύτως με αυτό που πιστεύουν αρκετοί, τουλάχιστον στην Ελλάδα, ότι προσδιορίζει τον χώρο.

Ο Paul Simon έχει πίσω του 52 χρόνια και όμως παραμένει δημιουργικός, όπως σε ανάλογη ηλικία έγραφαν μουσική αρκετοί μεγάλοι συνθέτες στους προηγούμενους αιώνες.

Ξεκίνησε το 1957, σε ηλικία μόλις 16 ετών, ως μέλος του ντουέτου Tom & Jerry, αλλά ουσιαστικά στα μέσα της δεκαετίας του '60, με τη συνεργασία του με τον Art Garfunkel στο ντουέτο Simon and Garfunkel, μας έκαναν γνωστό τον αρμονικό ήχο που μας χάρισε η συνεργασία τους μέχρι το τέλος της το 1970, που διαλύθηκαν, παρότι περιστασιακά συνεργάστηκαν, κυρίως σε συναυλίες, τα επόμενα χρόνια.

Με τον Garfunkel τραγούδησαν για πρώτη φορά μαζί σε ηλικία 13 ετών σε μία σχολική παράσταση του θεατρικού έργου Η Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων. Λίγους μήνες αργότερα θα φτιάξουν και το πρώτο τους a capella συγκρότημα με τις αδελφές Ida και Angel Pelligrini.

Ο ήχος που παρουσίασαν ως ντουέτο με τα ονόματά τους, ήταν βασισμένος στη φολκ μουσική που είχαν ηχογραφήσει παλαιότερα καλλιτέχνες όπως οι Pete Seeger, Weavers, Peter, Paul and Mary, ο Bob Dylan,αλλά και καλλιτέχνες από τον χώρο του ροκ, όπως οι Everly Brothers, στα φωνητικά των οποίων στηρίχτηκε και ο δικός τους ήχος. Οσο για την κιθάρα που διάλεξε σαν όργανο ο Simon, αυτό οφείλεται στην επιρροή που δέχτηκε από τον Elvis Presley που κυριαρχούσε στη δεκαετία του '50, όταν ο Paul μάζευε εμπειρίες από τους μουσικούς που άκουγε και παρακολουθούσε στην τηλεόραση, όπως οι περισσότεροι από τους νέους της εποχής.

Αλλες σημαντικές επιρροές του, όπως έχει δηλώσει ο ίδιος, ήταν το μαύρο ντουέτο Robert and Johnny, ο Chuck Berry, με το Maybellene να είναι το αγαπημένο του τραγούδι και στη μελωδία του να βασίζονται στη συνέχεια αρκετές από τις μετέπειτα, προσωπικές κυρίως, επιτυχίες του, ενώ το Earth Angel των Penguins ήταν το τραγούδι που του άνοιξε τον μαγευτικό κόσμο των συγκροτημάτων από τον χώρο της μουσικής Doo-Wop. Αργότερα θα αντλήσει ιδέες και από την μουσική του Antonio Carlos Jobim.

Στη δεκαετία του '60, οι δύο φίλοι, μαζί με τους Beatles και Bob Dylan, δημιούργησαν ένα νέο μουσικό κύμα με πιο ενεργό συμμετοχή των συνθετών στην καθημερινή ζωή της εποχής, που περιέγραφαν μέσα από τα τραγούδια τους προσωπικές εμπειρίες, και ήταν αυτοί που θα οδηγήσουν τα ακούσματα και τις προτιμήσεις του κόσμου, όχι μόνον εκείνης της συγκεκριμένης δεκαετίας, αλλά και μέχρι τη σημερινή εποχή.

Το παράξενο είναι ότι όταν οι Simon & Garfunkel ηχογράφησαν το άλμπουμ Wednesday Morning 3 Α.Μ., το 1964, τίποτα δεν προδίκαζε την επιτυχία που θα ακολουθούσε, και ο Paul Simon εγκατέλειψε την Αμερική και δοκίμασε να πετύχει στη Βρετανία, όπου εκείνη την περίοδο η μουσική επανάσταση των Βρετανών καλλιτεχνών ήταν στο αποκορύφωμά της και πόλος έλξης για όλους τους μουσικούς.

Το 1965 όμως η Αμερική ανοίγει τον δρόμο για τα κιθαριστικά συγκροτήματα του ροκ, όπως οι Byrds, που σημειώνουν επιτυχία με τραγούδια όπως το Turn! Turn! Turn!. Την ίδια εποχή οι Beatles κυκλοφορούν το We Can Work It Out με ανάλογο ήχο και έτσι ο δρόμος για το Sounds Of Silence των Simon and Garfunkel είναι ανοιχτός και ο Simon επιστρέφει εσπευμένα από τη Βρετανία για την προώθηση του δίσκου τους.

Στις αρχές της δεκαετίας του '70, η φόρα που είχε το ντουέτο με το άλμπουμ Bridge Over Troubled Water, στο οποίο υπάρχει και η μεγάλη ομώνυμη επιτυχία, βοηθάει τον Simon να αρχίσει την πετυχημένη προσωπική του καριέρα με το άλμπουμ του Paul Simon, στο οποίο υπάρχουν χαρακτηριστικά τραγούδια της προσωπικής του καριέρας, όπως τα Mother And Child Reunion, Me And Julio Down By The Schoolyard και το Duncan.

Εναν χρόνο αργότερα, το 1973, θα κυκλοφορήσει ένα ακόμα σημαντικό άλμπουμ, με τίτλο There Goes Rhymin' Simon, στο οποίο υπάρχουν εξίσου σημαντικά τραγούδια, όπως τα Love Me Like Α Rock,Take Me Το The Mardi Grass, American Tune και Tenderness.

Το 1975 κυκλοφορεί το Still Crazy After All These Years, στο οποίο, εκτός από το ομώνυμο τραγούδι, υπάρχει και το 50 Ways Το Leave Your Lover.

Η δεκαετία του '80 τον βρίσκει αρκετά ανανεωμένο και στο άλμπουμ Hearts And Bones του 1983, συνεργάζεται με ονόματα όπως ο Nile Rodgers των Chic από τον χώρο της χορευτικής μουσικής και ο μινιμαλιστής Philip Glass.

Η πραγματική τομή στη μουσική του θα γίνει όμως το 1986 με το άλμπουμ Graceland στο οποίο θα παρουσιάσει τη συνεργασία του με μία ομάδα σημαντικών μουσικών από την Νότια Αφρική, δημιουργώντας μία νέα κατάσταση στη διεθνή δισκογραφία, η οποία θα οδηγήσει σε αρκετές ανάλογες συνεργασίες από άλλους ροκ καλλιτέχνες της εποχής. Παράλληλα θα πετύχει το να είναι ένας από τους ελάχιστους συνθέτες-ερμηνευτές που θα καταφέρουν να ξεπεράσουν ακόμα και τον ίδιο τον εαυτό τους και ύστερα από 30 χρόνια καλλιτεχνικής πορείας θα ανοίξουν νέους ορίζοντες στη μουσική καινοτομώντας με τη δημιουργία νέων ακουσμάτων και οδηγώντας στην εξάπλωση της λεγόμενης World μουσικής.

Το 1969 είχε κάνει την πρώτη του προσπάθεια σ' αυτόν τον χώρο, με τους αγγλικούς στίχους που έγραψε στην περουβιανή μελωδία El Condor Pasa, δύο χρόνια αργότερα θα ηχογραφήσει στην Τζαμάϊκα το Mother And Child Reunion στον ρυθμό της ρέγκε, αρκετά χρόνια πριν αυτό το είδος της μουσικής γίνει δημοφιλές στις Ην. Πολιτείες.

Στον Simon αρέσει ιδιαίτερα να γράφει τραγούδια για πραγματικές ιστορίες, όπως το Still Crazy After All These Years που αρχίζει με τη φράση ...συνάντησα μια παλιά μου αγάπη στο δρόμο χθες το βράδυ και με αυτό το πραγματικό περιστατικό να δημιουργήσει ένα τραγούδι. Οσο για τη μελωδία, θεωρεί σημαντικότερη στιγμή στην πορεία του τη δημιουργία του Bridge Over Troubled Water, που ήδη έχει πάρει θέση ως ένα από τα σημαντικότερα τραγούδια του περασμένου αιώνα.

Από τους άλλους συνθέτες ξεχωρίζει τους Paul McCartney και Stevie Wonder, οι οποίοι, σύμφωνα με τον Simon, έγραψαν μελωδίες που συγκρίνονται με αυτές των μεγάλων συνθετών από το παρελθόν, όπως οι Cole Porter και Irving Berlin.

Η ζωή του Paul Simon είναι μία ατέλειωτη διαδρομή στη μουσική, που αρχίζει από το Doo-Wop του '50, περνάει από τη βρετανική έκρηξη της δεκαετίας του '60, το αποκορύφωμα της οποίας έζησε από κοντά στο Λονδίνο, δημιουργεί μαζί με Byrds και Dylan την έκρηξη της φολκ στην ίδια δεκαετία, φέρνει τους ήχους της Αφρικής κοντά στον δυτικό κόσμο με το Graceland του 1986, ενώ κάτι ανάλογο θα κάνει για τη βραζιλιάνικη μουσική το 1990 με το άλμπουμ Rhythm Of The Saints. Ισως σύντομα αυτός ο αιώνιος νεανίας επιστρέψει με κάτι καινούριο.

Από τον Γιάννη Πετρίδη

Το διάστημα αυτό δεν γράφτηκε το μεγάλο ελληνικό μυθιστόρημα γιατί η συγκεκριμένη εποχή είναι τόσο κατακερματισμένη, μεταιχμιακή και απομαγευτική, όπως αποδεικνύει το γεγονός ότι τα ερεθίσματα που προσφέρει είναι a priori διυλισμένα και έρχονται στο φως, έχοντας ήδη απεκδυθεί το μύθο τους. 

- Αλέξης Σταμάτης

Σίγουρα θα συναντήσουμε αυτό τον τίτλο σε κάποιο από τα αφιερώματα βιβλιοφιλικών και άλλων εντύπων. Η μανία με τις λίστες, άλλωστε, δεν έχει κοπάσει ακόμα. Πόσο μάλλον τώρα, που φτάνουμε και στο τέλος της πρώτης δεκαετίας της τρίτης χιλιετίας μετά Χριστόν. Ωστόσο, ρωτώντας αρκετούς ανθρώπους ποιο μπορεί να είναι το ελληνικό βιβλίο της δεκαετίας, ή καλύτερα σε ποιο βιβλίο πρέπει να αναφερθεί η γενιά των '00s, του ευρώ και της τεχνολογίας ως το εκείνο που την εκφράζει περισσότερο, συνάντησα έναν πανικό. Για να γίνουμε πιο σαφείς, εξηγούμε πως βιβλίο μιας εποχής δεν είναι αναγκαστικά αυτό που πλασαρίστηκε στην πρώτη θέση των ευπώλητων ούτε αυτό που περιγράφει (καλά ή κακά) την εποχή μας. Αν θέλουμε να δώσουμε έναν κάποιο ορισμό, είναι αυτό που δημιούργησε ένα νέο λογοτεχνικό ρεύμα, μιαν άλλη γλώσσα και που αντιπροσωπεύει μια γενιά ως ανάγνωσμα και ως αντίληψη. Παραδείγματα στο εξωτερικό υπάρχουν: Το Στον Δρόμο του Κέρουακ για τους μπίτνικ και τοTrainspotting του Welsh για την ναρκοθύελλα των '90s κ.ά. Όσον αφορά την εσωτερική παραγωγή, εύκολα μπορούμε να σταθούμε στο Διπλό Βιβλίο του Χατζή, στο Τρίτο Στεφάνι του Ταχτσή, στα Διόδια και τα Τζιτζίκιατου Ραπτόπουλου, στο Σοφό Παιδί του Χωμενίδη, στο Σάββατο βράδυ στην άκρη της πόλης της Τριανταφύλλου. Άραγε, γι' αυτούς που πλησιάζουν τώρα στα πρώτα -άντα υπάρχει ένα ανάλογο ελληνικό παράδειγμα;

«Θα το καταλάβουμε τα επόμενα χρόνια»

Απευθυνθήκαμε σε ανθρώπους που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο εμπλέκονται με το βιβλίο, ώστε να μπορέσουμε να βρούμε γιατί δεν μας έρχεται κατευθείαν στο μυαλό ένας τίτλος όταν ψάχνουμε το ελληνικό μυθιστόρημα (κυρίως) της δεκαετίας. Όπως αναφέραμε και πιο πριν, ταΤζιτζίκια και τα Διόδια του Βαγγέλη Ραπτόπουλου είναι από τα βιβλία που χαρακτήρισαν τη δεκαετία του '80. Ο ίδιος ο συγγραφέας αντέδρασε αρνητικά στην ερώτηση, υποστηρίζοντας πως «μόνο δημοσιογραφικές αποτιμήσεις μπορούν να γίνουν πάνω στη δεκαετία και όχι λογοτεχνικές. Αυτά που εκφράζουν τη δεκαετία του '50 και τη δεκαετία του '60 δεν είναι σίγουρα αυτά που έγιναν μεγάλες επιτυχίες και τα ήξεραν όλοι εκείνοι την περίοδο. Ακόμα καλύτερα, τον Κάφκα δεν τον ήξερε κανείς όταν έγραφε ή το Τρίτο Στεφάνι του Ταχτσή έκανε μια δεκαετία για να διαβαστεί. Για παράδειγμα, υπάρχουν δύο νέα βιβλία η Ανάκριση του Ηλία Μαγκλίνη (Κέδρος) και το η Δεξιά τσέπη του ράσου του Γιάννη Μακριδάκη (Εστία) που κατά τη γνώμη μου αποτυπώνουν πάρα πολύ καλά την εποχή μας. Το πρώτο περιγράφοντας τη σύγκρουση της γενιάς του Πολυτεχνείου με την ψηφιακή γενιά και το δεύτερο αποκαλύπτοντας τη μοναχικότητα του σύγχρονου ανθρώπου. Άρα, το θέμα δεν είναι αν υπάρχει ένα βιβλίο που εκφράζει την εποχή μας, αλλά και τι εννοούμε όταν μιλάμε γι' αυτήν την εποχή. Είναι μια εποχή όπου έχει επικρατήσει το αίσθημα του ατομισμού. Υπάρχει ένας κατακερματισμός του τι αρέσει και τι όχι. Κάτι που δεν συμβαίνει μόνο στη λογοτεχνία, αλλά και στις άλλες τέχνες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να δημιουργούνται μικρές κοινότητες, που η καθεμιά επηρεάζεται από διαφορετικά είδη λογοτεχνίας. Το φανταστικό, το αστυνομικό, το κοινωνικό και άλλα. Ο κατακερματισμός αυτός είναι που δεν μας επιτρέπει να μιλήσουμε για ένα συγκεκριμένο βιβλίο για τη δεκαετία. Δεν είναι ότι δεν έχουν βγει καλά βιβλία αλλά ότι δεν υπάρχει μια ομοιογενής βάση για να τα υποδεχτεί».

Τα «χαρακτηριστικά μιας εποχής» καπελώνουν τους συγγραφείς

Ο Βαγγέλης Χατζηγιαννίδης εμφανίστηκε στα ελληνικά γράμματα το 2001 με τους Τέσσερις Τοίχους (Το Ροδακιό) και είναι ένας συγγραφέας της γενιάς των '00s. Δεν θα διαφωνήσει στο αξίωμα πως δεν υπάρχει ένας συγγραφέας που με το έργο του να έχει συνεπάρει όλους τους άλλους, αφού, όπως υποστηρίζει, «δεν υπήρξε ένα ρεύμα αυτήν τη δεκαετία που να ήταν διακριτό από ρεύματα άλλων δεκαετιών. Δεν υπάρχει μια νέα τάση που να ομαδοποιεί κάπως την παραγωγή. Υπάρχουν πολλοί αξιόλογοι συγγραφείς, και νέοι και παλαιότεροι, που κάποιοι έχουν κάτι συγγενικό μεταξύ τους και κάποιοι άλλοι είναι μόνοι τους, ακολουθώντας το δικό τους μονοπάτι. Ίσως αυτός είναι ο λόγος που δεν ξεχώρισε ένα βιβλίο, το οποίο να μπορείς να πεις πως σηματοδότησε αυτά τα χρόνια. Αυτό δεν έχει να κάνει με την ποιότητα αλλά με μια ευρύτητα και μια εξάπλωση ως προς τις τάσεις και την αισθητική». Η αλήθεια είναι πως δεν τον ενδιαφέρει και πολύ να είναι συμβατός με την εποχή του. «Είναι το τελευταίο πράγμα που έχω στο μυαλό μου. Όταν μου έρχεται μια ιδέα για μυθιστόρημα, διήγημα, θεατρικό, την ακολουθώ σαν αυτό να είναι που κανονίζει όλα τα υπόλοιπα: το ύφος και τη γλώσσα. Νομίζω πως και οι περισσότεροι συγγραφείς κάπως έτσι λειτουργούν. Τους οδηγεί το ένστικτο του κειμένου παρά μια τακτική συγγραφικής προώθησης του έργου τους. Το να πρέπει να ανήκεις στα χαρακτηριστικά μιας εποχής είναι αρκετά αντικαλλιτεχνικό. Δεν είναι το συνώνυμο της μεγάλης τέχνης. Δεν νομίζω πως ο συγγραφέας πρέπει να γίνεται είδωλο. Ας τον διαβάζουν και ας μην τον κάνουνε μπλουζάκι».

«Δεν ρισκάρουμε»

Ένας άλλος εκπρόσωπος της τελευταίας συγγραφικής φουρνιάς, ο Αλέξης Σταμάτης, εκφράζει διαφορετική άποψη από τις παραπάνω, διακρίνοντας μιαν ύφεση της ελληνικής λογοτεχνίας. «Η ελληνική λογοτεχνία την τελευταία δεκαετία βρίσκεται σε μια φάση αλλαγής, ανοίγεται στον κόσμο και απορροφά, χωνεύει. Το διάστημα αυτό δεν γράφτηκε το μεγάλο ελληνικό μυθιστόρημα γιατί η συγκεκριμένη εποχή είναι τόσο κατακερματισμένη, μεταιχμιακή και απομαγευτική, όπως αποδεικνύει το γεγονός ότι τα ερεθίσματα που προσφέρει είναι a priori διυλισμένα και έρχονται στο φως, έχοντας ήδη απεκδυθεί το μύθο τους. Η εποχή μας παράγει τα ίδια της τα γεγονότα ως αποδομημένες αφηγήσεις, μποϊκοτάροντας ως ένα σημείο τη λογοτεχνική τους απόδοση μέσα από κλασικές, μοντέρνες, ακόμα και μεταμοντέρνες αφηγήσεις. Όταν κατασταλάξει το παραξένισμα που δημιούργησε αυτός ο νέος, πολυεπίπεδος αλλά και θραυσματικός κόσμος, θα υπάρξει και ο χώρος για έναν ενιαίο λόγο που θα αποτυπώσει αυτό το μεταίχμιο. Το δύσκολο είναι να βρεθεί η αφήγηση που θα μιλήσει για την αποδομημένη πραγματικότητα. Δεν αρκεί να είναι «μεταμοντέρνα» και παιγνιώδης. Θα πρέπει να είναι μια αφήγηση που -για να υπερβάλω λίγο- οφείλει να υπερβαίνει σχεδόν τον ίδιο της τον ορισμό. Μια αφήγηση ικανή να διηγηθεί, να αναδημιουργήσει και να σχολιάσει μια πραγματικότητα που βιώνεται σχολιασμένη ήδη, σε real time. Θέλω να πιστεύω ότι μια τέτοια αφήγηση επωάζεται και ότι στο μέλλον θα δούμε Έλληνες συγγραφείς να παίρνουν τα ρίσκα που απαιτούνται για κάτι τέτοιο». Ένα ρίσκο που παίρνει ο Σταμάτης στο καινούργιο του βιβλίο (Σκότωσε ό,τι αγαπάς, εκδ.Καστανιώτης) και ο χρόνος θα δείξει αν θα του βγει. Η Εύη Λαμπροπούλου, συγγραφέας του Χάπι Λου (Κέδρος), που ήταν βασισμένο στην κουλτούρα των '90s, συμφωνεί ότι «αρκετοί Έλληνες συγγραφείς δεν γράφουν για το τώρα. Εμένα αυτό με κεντρίζει, να γράφω γι' αυτά που βιώνω. Αυτό βρίσκω και ενδιαφέρον να διαβάζω. Τελευταία μόνο η Άντζελα Δημητρακάκη μού δίνει την αίσθηση πως ασχολείται με το σήμερα». Άραγε, γιατί γράφουν οι Έλληνες συγγραφείς;

Οι τάσεις της δεκαετίας

Η Όλγα Σελλά δεν έχει εύκολη απάντηση στο ερώτημά μας, αφού «είναι νωρίς για κάτι τέτοιο», αλλά μας μίλησε για τις τάσεις της δεκαετίας. «Η πρώτη είναι μια επιστροφή σε θέματα της πρόσφατης ελληνικής ιστορίας, στο πλαίσιο μιας ιδεολογικής αναζήτησης, που έχει όμως πολλές αποχρώσεις. Η δεύτερη μεγάλη τάση είναι ότι το πεδίο της λογοτεχνίας άρχισαν να υπηρετούν και πανεπιστημιακοί, που δουλειά τους είναι να διδάσκουν τη λογοτεχνία σε φοιτητές. Με εφόδια μια πολύπλευρη γνώση της ιστορίας της λογοτεχνίας, θα έλεγε κανείς ότι έφεραν πιο εγκεφαλικά βιβλία στη σύγχρονη ελληνική πεζογραφία, που έκαναν αίσθηση, συζητήθηκαν, βραβεύτηκαν. Μια τρίτη τάση είναι η "ρεπορταζιακή" πεζογραφία. Αυτή που αφουγκράζεται τους ρυθμούς και τους παλμούς της επικαιρότητας και τη σχέση των ανθρώπων με ό,τι καινούργιο εισβάλλει στη ζωή τους (τεχνολογία, διαδίκτυο, επικοινωνία μέσω αυτών, κ.λπ.). Μια τέταρτη, αλλά διόλου καταφρονητέα τάση, είναι ότι οι μετανάστες, οι νέοι κάτοικοι της χώρας, γίνονται ήρωες και της πεζογραφίας και τροφοδοτούν τη μυθιστορηματική έμπνευση με διάφορους τρόπους».

«Υπάρχουν ελληνικά βιβλία;»

Σε αυτό το ερώτημα εξόκειλε η δημοσιογράφος των «Νέων» (και βιβλιοφάγος) Ρούλα Γεωργακοπούλου. «Ύστερα από μια μίνι έρευνα που έκανα, έμεινα με την εντύπωση πως η νέα γενιά (20-35 ετών) δεν έχει διαβάσει σχεδόν κανένα ελληνικό βιβλίο. Τρόμαξα να τους πείσω ότι μιλάμε για ελληνικό βιβλίο, και δεν κάνω πλάκα. Μου έλεγαν πολλοί για τον Αλχημιστή και για τον Χάρι Πότερ. Μετά, όταν κατάλαβαν ότι μιλάμε μόνο για ελληνικά βιβλία, μου έλεγαν για το Καπλάνι της βιτρίνας, που πιθανότατα το έχουν πάρει από την κουλτουριάρα οικογένειά τους. Οι τριαντάρηδες εξεπλάγησαν που γράφονται ακόμα ελληνικά βιβλία. Μερικοί αναφέρθηκαν στο Αθώοι και φταίχτες της Μάρως Δούκα και σταΧερουβείμ της μοκέτας της Γιαννακάκη, τα οποία, όμως, δεν αποτελούν ρεύμα, αλλά τυχαίες επιλογές. Δεν θέλω να πω ότι δεν διαβάζουν τα παιδιά. Καταλαβαίνω ότι οι παραστατικές τέχνες τούς έχουν κλέψει την καρδιά». «Δεν είναι πρόβλημα της ελληνικής εκδοτικής παραγωγής. Δεν είναι υποχρεωμένη να βγάζει trend βιβλία. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι δεν "παραδίδει" η μια γενιά στην άλλη. Εμένα μου έδωσαν να διαβάσω ταΨάθινα Καπέλα και έτσι ήξερα την προηγούμενη γενιά, ώστε να καταλάβω της δικής μου γενιάς, που ήταν το η Κασσάνδρα και ο λύκος της Μαργαρίτας Καραπάνου» συνεχίζει. Ο Στέφανος Τζίφος, από το βιβλιοπωλείο Πολιτεία, έχει παρατηρήσει πως οι νέοι «ψωνίζουν κάπως ανορθόδοξα. Ασχολούνται με συγγραφείς που ήταν σε κάποια εμπορική ύφεση: Καμύ, Κάφκα, αυτό που χαρακτηρίζουμε εμείς πια κλασικό. Επίσης, είναι τρομερή η άνοδος των πωλήσεων του Ντοστογιέφσκι και γενικότερα των Ρώσων. Για να καταλάβεις, και τα βιβλία του Welsh έχουν μια κατακόρυφη πτώση. Μάλλον κουράστηκαν με τη θεματολογία. Πάντως, αντί να ψάχνουμε το βιβλίο της δεκαετίας, καλό θα ήταν να αναζητήσουμε και το βιβλίο της γενιάς της μεταπολίτευσης. Κάποιοι μπορεί να πιάνουν το θέμα του Πολυτεχνείου και της μετέπειτα εποχής, αλλά μυθιστόρημα που να ασχολείται ολοκληρωτικά με τη γενιά της μεταπολίτευσης δεν υπάρχει. Μάλλον θέλουν να την ξεχάσουν».

Το τέλος του μυθιστορήματος... όπως το ξέραμε

Αυτό ισχυρίζεται ο Άρης Μαραγκόπουλος, συγγραφέας και υπεύθυνος των εκδόσεων Τόπος. «Ας πούμε πως έχουμε εκατό δόκιμους συγγραφείς, που έχουν μια συνεχή παρουσία στα ελληνικά γράμματα. Αν λάβεις υπόψη πως κάθε δύο χρόνια βγάζει ο καθένας ένα βιβλίο, αυτομάτως αυτό δημιουργεί 500-600 μυθιστορήματα, από τα οποία κάποιο πρέπει να αγγίξει το κοινό. Δεν μπορείς να το μετρήσεις με τα ευπώλητα. Της Ευγενίας Φακίνου μπορεί να πουλάει 50.000 αντίτυπα, αλλά δεν παίζει κανέναν ρόλο στην ελληνική πραγματικότητα ώστε να πεις πως έγινε κάτι. Δεν μιλάω για το προσωπικό μου γούστο, μιλάω για το τι βλέπω. Ο Νίκος Θέμελης έκανε 200.000 αντίτυπα, ποιες είναι όμως οι πραγματικές επιπτώσεις που έχει στους υπόλοιπους συγγραφείς αλλά και στην κοινωνία; Όταν λέγαμε για Το Κιβώτιο του Άρη Αλεξάνδρου, ξέραμε ότι είχε επιπτώσεις. Συζητήθηκε, έκανε ανθρώπους να σκεφτούν, να αλλάξουν τη σκέψη τους σε σχέση με το παρελθόν, να ακολουθήσουν μια άλλη κατεύθυνση. Τα σύγχρονα μυθιστορήματα είναι υπερβολικά κολλημένα στο εφήμερο, ακόμα και όταν ασχολούνται με την ιστορία. Όπως ακριβώς αυτά του Θέμελη. Με την έννοια ότι ο λόγος τους είναι περισσότερο δημοσιογραφικός. Περισσότερο σαν να μεταφέρουν το γεγονός σαν είδηση. Αναπαράγουν το πραγματικό, δεν εμβαθύνουν σε αυτό, δεν το πηγαίνουν πιο πέρα. Το μυθιστόρημα, όπως το ξέρουμε μέχρι σήμερα, έχει βρεθεί σε αδιέξοδο. Έχει παλιώσει πια. Χρειαζόμαστε νέες μορφές, νέα ανάγνωση και νέο περιεχόμενο. Το εδώ και το τώρα έχουμε συνηθίσει να μεταδίδεται με δημοσιογραφικό λόγο. Όχι με τέχνη». Πιστεύει πως το «νέο μυθιστόρημα» θα είναι μια σύνθεση τεχνών. Αφού η νέα γενιά συγγραφέων «είναι φωνές που δεν είναι ευχαριστημένες με τον εαυτό τους ούτε με το ίδιο τους το κείμενο. Προσπαθούν να βρούνε διέξοδο. Δεν μπορείς εύκολα να είσαι σήμερα ευχαριστημένος με μια απλή απεικόνιση του πραγματικού. Πρέπει να βρεις καινούργιους τρόπους.

Και το νέο δεν θα έρθει από τις παραδοσιακές πένες που έμαθαν να γράφουν στα φροντιστήρια δημιουργικής γραφής. Θα είναι ένας συνδυασμός με τις άλλες τέχνες και τα πολυμέσα. Θα έρθουν οι τέχνες πολύ κοντά. Είμαι σίγουρος πως το μυθιστόρημα θα έχει εικόνα στο μέλλον. Γι' αυτό, κατά κάποιον τρόπο, αν ήταν ν' απαντήσω ποιο είναι το βιβλίο της δεκαετίας, θα έλεγα ίσως το Logicomix του Δοξιάδη. Ως ιδέα κυρίως. Αλλά και πάλι δεν έκανε τόσο θόρυβο στο ελληνικό κοινό όσο σ' εκείνο του εξωτερικού».

Δεν ξέρω τι με πείραξε πιο πολύ: Οι σφαλιάρες και οι προσβολές για την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας ή οι ανεπαίσθητες ευρωπαϊκές ειρωνείες για την αδυναμία της να εξέλθει από το τούνελ.

Το Βερολίνο, χωρισμένο τότε, ενωμένο τώρα, αναγνώστηκε και κυρίως βιώθηκε και βιώνεται ως σύμβολο πολλών πραγμάτων. Τότε προμετωπίδα ενός «ελεύθερου» κόσμου και μιας ευφορικής εικόνας καταναλωτικού καπιταλισμού απέναντι σε μια στερημένη ελευθερίας και προϊόντων πορεία σοσιαλιστικής ολοκλήρωσης. Τώρα, μεγάλη ενωμένη πρωτεύουσα μιας μεγάλης πειθαρχημένης χώρας, με το μεγαλύτερο εργοτάξιο της Ευρώπης στην Ρotsdamer Ρlatz, που κατάφερε να ενσωματώσει το υπόλοιπο μισό της. Οπως πάντα η αλήθεια είναι κάπου στη μέση. 

Στο διαιρεμένο Βερολίνο γερμανικές υποτροφίες οδηγούν μαζικά σχεδόν τους καλλιτέχνες εκεί. Η προσπάθεια δημιουργίας μιας ζωντανής νησίδας του δυτικού ελεύθερου κόσμου, ψυχροπολεμικό καρφί στο μάτι του ανατολικού μπλοκ, αναδεικνύει μια πόλη καλλιτεχνικά παραγωγική: εικαστικά, μουσική, θέατρο, κινηματογράφος, εκδόσεις. Εδρα της Βerlinale, έδρα της Φιλαρμονικής του Βερολίνου στην περίφημη Ρhilha-rmonie του Ηans Scharoun, τόπος της περίφημης Νeue Νational Galerie του Μies van der Rohe, δίπλα στο Κultur Forum και στην Gemaelde Galerie, με την Βerlinische Galerie να διοργανώνει στο κοντινό Μartin Gropius Βau, ακριβώς στο όριο του Τείχους, όπως και τα περισσότερα από τα παραπάνω κτίρια, μεγάλες σοβαρές θεματικές εκθέσεις γερμανικής και παγκόσμιας τέχνης. Δίπλα σ΄ αυτά και η «underground» πόλη που υποδέχεται την ελεύθερη και αριστερή διανόηση απ΄ όλη την Ευρώπη.  

Αντιστοίχως, στον ανατολικό τομέα, αρκετά ερειπωμένα κτίρια κοντά στο Τείχος αποτελούν μια καλή ευκαιρία για να μετακινηθούν ανατολικογερμανοί καλλιτέχνες, απολαμβάνοντας ένα είδος μεγαλύτερης ελευθερίας. Ηδη στα τέλη της δεκαετίας του ΄80 όσοι περνούσαμε στο ανατολικό τμήμα μπορούσαμε να δούμε εκθέσεις σύγχρονης τέχνης σε μεγάλους εργοστασιακούς χώρους. Απέναντι στο δυτικό, σφόδρα επιχορηγούμενο μοντέλο τέτοιες εκθέσεις ήταν η ανατολικογερμανική «βιτρίνα ανεξιθρησκίας. Ο αποδιοπομπαίος σοσιαλιστικός ρεαλισμός είτε είχε ενδυθεί τον ψυχρό ρεαλισμό του Wolfgang Μattheuer και είχε μεταπλαστεί στο μεταφυσικό ιδίωμα του Werner Τόbcke και του Ηarald Μetzkes, είτε στο νεο-εξπρεσιονιστικό του Μax Uhlig και σε αυτό του κριτικού εξπρεσιονισμού του Βernard Ηeisig και του Volker Steizmann.  

Οργασμός δημιουργίας

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ:ΚΕΙΤΗ VΑΝ LΟΕΝ/RΕΧ FΕΑΤURΕS «Test the rest»,τοιχογραφία της Β.Κinder με το αυτοκίνητο Τράμπαντ, σύμβολο της ανατολικογερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας,να περνάει στις «Νov. 9.89» μέσα από το Τείχος

Με την πτώση του Τείχους η πόλη, με τα χαμηλά ενοίκιά της και τους νέους εναλλακτικούς χώρους έκθεσης, το κόστος και τον τρόπο ζωής της, αλλά και την υπεσχημένη ευφορία δημιουργίας, εξακολουθεί να μαγνητίζει καλλιτέχνες απ΄ όλον τον κόσμο. Μαζί τους, στη νέα πρωτεύουσα καταφθάνουν και οι νέες εταιρείες, οι πρεσβείες, οι εκλεγμένοι εκπρόσωποι των γερμανικών κρατιδίων και φυσικά οι εργολάβοι με τους αρχιτέκτονες του σταρ σύστεμ: F. Ο΄ Ghery, Η. Jahn, Ρh. Johnson, Η. Κollhof, R. Ρiano, Ι. Μ. Ρei, D. Chipperfield, J. Νouvel, D. Liebeskind. Περισσότεροι από 26 νέοι χώροι τέχνης και μουσεία μετασκευάζονται, επεκτείνονται ή χτίζονται: Ηamburger Βanhof, Βerlinische Galerie, Judisches Μuseum, Deutsches Ηistorisches Μuseum, Μuseum fur Film und Fernsehen, Μuseum fur FotografieΗelmut Νewton Stiftung, Μusikinstrumenten Μuseum, Stasi Μuseum, DDR Μuseum δίπλα στην Αlte Νationalgalerie, το Νeue Μuseum και όλα τα μουσεία στο «Νησί των Μουσείων». 

Καθιερώνονται νέοι εικαστικοί θεσμοί: Αrt-Forum Βerlin (Διεθνής Εκθεση Σύγχρονης Τέχνης), ΚunstWerke Βerlin (Ινστιτούτο για τη Σύγχρονη Τέχνη), με ευθύνη, από το 1996, και της βερολινέζικης Μπιενάλε. 

Πλήθος νέων γκαλερί ανοίγουν σε χώρους του πρώην ανατολικού τομέα, ενώ θεσμοί όπως οι Ρlattform co op ή Ρreview Βerlin- Τhe Εmerging Αrt Fair συνδιοργανώνουν την αγορά της τέχνης και φέρνουν μαζί γκαλερί με κοινούς εμπορικούς στόχους, πολλές από αυτές συστεγαζόμενες σε άψογα μετασκευασμένα πολυώροφα κτίρια, εν είδει πολυκαταστημάτων. Ειδικός φορέας έχει δημιουργηθεί για τον εορτασμό των 20 χρόνων από την πτώση του Τείχους. Κεντρική εικαστική εκδήλωση συνιστά η αποκατάσταση της λεγόμενης Εastside Gallery (Ανοιχτή Πινακοθήκη της ανατολικής πλευράς). Πρόκειται για κομμάτι του Τείχους μήκους 1,3 χλμ., το οποίο ζωγραφίστηκε αμέσως μετά την πτώση του από περισσότερους από 100 καλλιτέχνες απ΄ όλον τον κόσμο. Από τις γνωστές τοιχογραφίες είναι αυτή της Β. Κinder με το αυτοκίνητο «τράμπαντ», σύμβολο της ανατολικογερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας, να περνάει στις «Νov. 9.89» μέσα από το Τείχος με τίτλο «Τest the rest», ή η άλλη του Ρώσου D. Vrubel, με τίτλο «Οι αδελφοί», με το περίφημο φιλί Μπρέζνιεφ- Χόνεκερ. Ωστόσο μεγάλο μέρος επιζωγραφίστηκε με γκραφίτι και άλλο τόσο αποσπάστηκε για να πουληθεί στους υπαίθριους πάγκους αναμνηστικών. Η συζήτηση για την αποκατάσταση, δηλαδή την επαναζωγράφιση στο επανακατασκευασμένο τείχος, έφερε στην επιφάνεια τη συζήτηση για τη συντηρητική άποψη που χαρακτηρίζει τη διατήρηση μιας στο παρελθόν αυθόρμητης συνθήκης που δεν υπάρχει πια. 

Τι υπάρχει όμως κάτω από αυτή την εξωτερικά ειδυλλιακή και καλλιτεχνικά δραστήρια εικόνα της πρωτεύουσας πλέον της μεγάλης Γερμανίας; Οι καλλιτέχνες, αν και ακόμη απολαμβάνουν φθηνά ενοίκια σε σχέση με το Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη, έχουν αναγκαστεί να μετακινηθούν μακρύτερα από τις πρώην σφύζουσες γειτονιές του Μitte, την καρδιά του Βερολίνου. Η εικαστική σκηνή εξακολουθεί να είναι ενεργητική, χωρίς όμως την αθώα αισιοδοξία και την πιονιέρικη διάθεση του παρελθόντος. Ολα είναι οργανωμένα από τη διεθνή αγορά, με ό,τι αυτό συνεπάγεται, σε ένα Βερολίνο που ολοένα «εξευγενίζεται». 

Ο Κlaus Βiesenbach, πρώην γερμανός επιμελητής του προσαρτημένου στο ΜοΜΑ της Νέας Υόρκης χώρου τέχνης ΡS1, έγινε, ήδη από το 1990, ο διευθυντής του Κunst-Werke Βerlin και της βερολινέζικης Μπιενάλε. Ο πυρήνας των ίδιων καλλιτεχνών ταξιδεύει από την Μπιενάλε του Βερολίνου στην Μπιενάλε της Βενετίας, στην Ντοκουμέντα του Κάσελ, στην ΡS1, στο LΑCΜΑ του Λος Αντζελες και στο ΜΑCΒΑ της Βαρκελώνης. 

Η επιτυχία της εμπορικής έκθεσης τέχνης Αrt-Forum Βerlin κάνει τους υπευθύνους να αντιμετωπίζουν την ανταγωνιστική νέα βρετανική σκηνή με την αυτοπεποίθηση του νικητή, αναφωνώντας:«Βrit-Αrt war gestern!»: «Η σύγχρονη βρετανική τέχνη απέθανε» . Ζήτω ποια; Η γερμανική; Μα αφού η σκηνή είναι πλέον διεθνής. Τι νόημα έχουν οι εθνικότητες; Ή μήπως εξακολουθεί να χρειάζεται η ταυτότητα για το διεθνές διαβατήριο;

Και οι ίδιοι οι Βερολινέζοι; Οι δυτικοί Wessies και οι ανατολικοί Οssis; Το ένα τέταρτο όλων των Οssis θεωρούν ότι τώρα η ζωή τους είναι χειρότερη απ΄ ό,τι ήταν το 1989 επί κομμουνισμού, ενώ οι Wessies συνεχίζουν να διαμαρτύρονται για την υψηλή φορολόγηση που στηρίζει τους φτωχούς «συγγενείς» τους. 

Από την άλλη, η τέχνη που διαλέγεται με το διαιρεμένο πολιτικό παρελθόν του Βερολίνου αποδείχθηκε απρόσμενα ασαφής στα είκοσι αυτά χρόνια από την ενοποίηση. Οι μεγα λύτεροι μοιάζει να θέλουν να ξεχάσουν το επώδυνο παρελθόν, ενώ οι νεότεροι βρίσκουν την εποχή του Τείχους άσχετη με τα σημερινά τους προβλήματα. 

Χωρίς ταυτότητα
Το Δυτικό Βερολίνο με το Τείχος του ήταν σαν τη Νέα Υόρκη χωρίς κλειδαριές. Ηταν μια ελεύθερη και φιλελεύθερη πόλη. Τώρα η underground ζωή της απειλείται. Η ανάκατη, γεμάτη αιχμές ταυτότητά της κινδυνεύει και η πόλη μετατρέπεται σε μια αποστειρωμένη ευρωπρωτεύουσα. Ο Dan Βorder, ο νεοϋορκέζος ακτιβιστής του Βερολίνου, ο οποίος διά του αγγλόφωνου περιοδικού «ΕxΒerliner» ηγείται της εκστρατείας «Σώστε το Βερολίνο», φοβάται ότι αυτή η αιχμηρή μοναδικότητα του Βερολίνου χάνεται κάτω από τις προσπάθειες της πολιτείας να λειανθούν οι γωνίες και οι εξάρσεις. Ενα μουσείο που μόλις άνοιξε στον πρώην ανατολικό τομέα, το DDR Κunst Μuseum, εκθέτει τη μεγαλύτερη συλλογή ζωγραφικής και γλυπτικής από την πρώην Ανατολική Γερμανία. Ωστόσο η επίσημη έκθεση δεν είναι αυτή αλλά εκείνη στο ανακαινισμένο Ιστορικό Μουσείο της ενοποιημένης πλέον Γερμανίας. Εχει τίτλο «Γερμανική τέχνη την εποχή του Ψυχρού Πολέμου» και υπότιτλο «Τέχνη των δύο Γερμανιών- Ψυχροπολεμικές κουλτούρες». Στην έκθεση αυτή αντιπαρατίθενται συγχρονικά ο σοσιαλιστικός ρεαλισμός, εστιασμένος στον ήρωα του τότε μέλλοντος, και η art infromel, ταυτισμένη με την ελευθερία στη Δύση, ο ρεαλισμός της pop art, έκφραση του «οικονομικού θαύματος», το φλούξους, τα νέα μέσα και η body art, ο Βeuys και το αριστερό κίνημα καλλιτεχνών, εκδοχές της ίδιας δυτικής «ανεκτικότητας», ενώ ο δυτικός νεο-εξπρεσιονισμός των Βaselitz και Κiefer αλλά και ο ανατολικός μεταφυσικός εξπρεσιονισμός του Τόbcke συνδιαλέγονται με το κοινό τραυματικό ιστορικό παρελθόν. 

Η δεύτερη μεγάλη επίσημη έκθεση είναι αυτή στην Βerlnische Galerie με τίτλο «Τέχνη μεταξύ: Παρελθόντα ίχνη και ουτοπικό μέλλον». Χωρισμένη σε τρεις ενότητες («Ψάχνοντας για ίχνη», «Τεκμηριώνοντας την αλλαγή» και «Εναλλακτικές ιδέες»), οι επιμελητές Guido Fassbender και Ηeinz Stahlhut συγκέντρωσαν έργα 37 καλλιτεχνών απ΄ όλον τον κόσμο (Sophie Calle, Τacita Dean, Rainer Fetting, Doug Ηall, Τobias Ηauser, Αlicja Κwade, Οlaf Μetzel, Frank Τhiel, Wolfgang Τillmans κ.ά.), σε μια προσπάθεια να ερευνήσουν τις μεταμορφώσεις που πυροδοτήθηκαν στη γερμανική πρωτεύουσα από το ιστορικό γεγονός της ενοποίησης. 

Το νέο DDR Μuseum εκθέτει τη ζωή στην πρώην Ανατολική Γερμανία με έναν τρόπο εξοργιστικά προπαγανδιστικό υπέρ της Δύσης. Στο νέο, ενιαίο πια Γερμανικό Ιστορικό Μουσείο (πρώην ανατολικογερμανικό Ιστορικό Μουσείο) οι υπεύθυνοι για την επανέκθεση μας εξιστορούσαν τις δυσκολίες που είχαν να συνδιαλαγούν όχι μόνο στο ιδεολογικό αλλά και στο πρακτικό επίπεδο με τους μόνιμους, ανατολικής νοοτροπίας υπαλλήλους του. Ακόμη και σήμερα, φύλακες και υπάλληλοι πωλητηρίου δεν γνωρίζουν αγγλικά. 

Wessies και Οssis, παρελθόν και μέλλον, επίσημη και «υπόγεια» τέχνη, τέχνη και εμπόριο, «πριν» και «μετά». Το «τώρα»; Το Βερολίνο εξακολουθεί να είναι μια διαιρεμένη πόλη. 

* Η κυρία Ματούλα Σκαλτσά είναι καθηγήτρια Ιστορίας της Τέχνης καιΜουσειολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, πρόεδρος της Εταιρείας Ελλήνων Μουσειολόγων. 

Έζησα χρόνια στην Αγγλία, και είδα εκεί άπειρους συμπατριώτες μας να μετατρέπονται από μάγκες σε κότες. Επειδή ήξεραν ότι εκεί απλά δεν τους παίρνει.

Η σχέση του Έλληνα με την παρανομία έχει πολλαπλές διαστάσεις. Μία από αυτές έχει να κάνει με το ίδιο το άτομο, και πώς επενεργούν επάνω σ' αυτό οι διάφορες παραστάσεις από το στενό αλλά και ευρύτερο περιβάλλον του: το σπίτι (δηλαδή, οικογένεια), το σχολείο, οι φίλοι, η εργασία, οι συνάδελφοι κ.ο.κ.

Υπάρχει και ένα «ζιζάνιο», το οποίο πολλοί συμπατριώτες μας (από έπαρση και ωραιοπάθεια πάσχοντες) θεωρούν ότι είναι εμφυτευμένο στα γονίδιά τους (αυτά, τα ένδοξα!) και τους καθιστά πραγματικά ξεχωριστούς.

Ακόμα κι όταν παραδέχονται το όποιο ελάττωμά τους (και εν προκειμένω, μιλάμε πάλι για την ευκολία με την οποία παρανομούν), καταφεύγουν πάλι στον εθνικό τους αυνανισμό, προτάσσοντάς μας μια ύπουλη και εντελώς βλακώδη «αλήθεια» που λέει «εντάξει, αλλά εμείς δεν μπορούμε να είμαστε αλλιώς».

Το ακούω πολλές φορές τον τελευταίο καιρό, με αφορμή αυτό τον καλό μεν, αλλά γεμάτο με «τρύπες» νόμο για την απαγόρευση του καπνίσματος· νόμο που αίφνης έχει ενεργοποιήσει τα περί «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» αντανακλαστικά ανθρώπων που, και μόνο λόγω της συνήθειάς τους να καπνίζουν, αδιαφορώντας αν ο διπλανός τους ενοχλείται ή έχει σοβαρό πρόβλημα υγείας και υποφέρει, είναι οι ίδιοι στυγνοί παραβάτες ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Λένε, λοιπόν, όσοι επιλέγουν να μη συμμορφωθούν με τον νόμο, ότι εμείς «δεν είμαστε Δυτικοευρωπαίοι», ότι είμαστε «Ανατολίτες» (όποτε μας συμφέρει το ένα, όποτε όχι, το άλλο!)

Και ως εκ τούτου «δεν μπορούμε να πιούμε καφέ χωρίς τσιγάρο», «δεν μπορούμε να μερακλώσουμε στα σκυλάδικα χωρίς να πιούμε και να φουμάρουμε», «δεν μπορούμε να μην πάρουμε γερή τζούρα μετά από καλό σεξ» και άλλες τέτοιες σαχλαμάρες.

Όποιος αισθάνεται αυτή την «ιδιαιτερότητα», ας τη διατηρήσει. Ας καπνίζει, αν θέλει, ακόμα κι όταν κάνει ψαροντούφεκο. Ας μη φοράει ποτέ κράνος. Ας οδηγεί χωρίς ζώνη. Ας παρκάρει όπου θέλει. Αλλά...

Πρώτον: Ας μη μας παραμυθιάζει ότι τα κάνει όλα αυτά επειδή δεν είναι «ξενέρωτος Γερμανός» ή «κρυόκωλος Εγγλέζος», αλλά «ελεύθερος και ατίθασος ανατολίτης» - μα τον θεό, το άκουσα κι αυτό. Ως και οι Τούρκοι, τρομάρα μας, πειθαρχούν απολύτως στην ολική απαγόρευση του καπνίσματος, καταρρίπτοντας έτσι τον... ανατολίτικό μας μύθο.

Δεύτερον: Να μην πληρώνω εγώ για την παρανομία του κάθε «ελεύθερου κι ωραίου». Δηλαδή, να μην είμαι στην αντίθετη λωρίδα όταν εκείνος, ντίρλα στο μεθύσι, θα σχολάσει από το σκυλάδικο ή το μπαρ για να γυρίσει σπίτι του. Να μην κάθεται δίπλα του στο εστιατόριο το παιδί μου που έχει αλλεργικό άσθμα και που, για να γλιτώσει πλέον από τις πολλές αναπνευστικές κρίσεις που έχει πάθει, αναγκάζεται να μην πηγαίνει με τα φιλαράκια του για φαγητό, και να μένει σπίτι. Ακόμα, να μην πληρώνω εγώ, ως φορολογούμενος, τις τεράστιες ιατρικές και άλλεςδαπάνες που προκύπτουν εξαιτίας πολλών παρανομιών.

Και τρίτον: Αφού είμαστε τόσο μάγκες και γράφουμε τους νόμους στα παλιά μας τα παπούτσια, ας το κάνουμε (αν μπορούμε) και όταν πηγαίνουμε στο εξωτερικό, και ιδίως σε χώρες που κατοικούνται από ανθρώπους που δεν θεωρούν τον εαυτό τους «δώρο της φύσης».

Έζησα χρόνια στην Αγγλία, και είδα εκεί άπειρους συμπατριώτες μας να μετατρέπονται από μάγκες σε κότες. Επειδή ήξεραν ότι εκεί απλά δεν τους παίρνει. Είδα ως και φίλους του αναρχικού χώρου, που πήγαν στην Αγγλία για μεταπτυχιακά, ακόμα και μπίρες να πίνουν με σεκιουριτάδες που είχε προσλάβει το πανεπιστήμιο για τη φύλαξη του χώρου.

ΥΣΤΕΡΟΓΡΑΦΟ: Πρωινό της περασμένης Παρασκευής σε ξενοδοχείο των Σερρών. Ο κουστουμαρισμένος κύριος έχει ανάψει το πούρο του (8 η ώρα το πρωί, επαναλαμβάνω!), καπνίζει αρειμανίως και φλυαρεί ασύστολα. Τον παρακαλώ να το σβήσει, αφού ήδη έχει φτάσει στο δικό μου τραπέζι ένα βαρύ σύννεφο καπνού. Ειρωνικά με αντιμετώπισε λέγοντας «δεν βλέπω πουθενά εδώ ταμπέλα που να απαγορεύει το κάπνισμα, νεαρέ». Δεν συνέχισα. Πήρα τον καφέ και γύρισα στο δωμάτιό μου. Το απόγευμα, όλως τυχαίως, βρεθήκαμε πάλι στο σαλόνι, όπου ήταν και ένας κοινός φίλος. Μας σύστησε. Από εδώ ο κ. Μιχαηλίδης, «χαίρω πολύ», από εκεί ο κ. Τάδε, Αρεοπαγίτης συνταξιούχος, δεν χάρηκε καθόλου. Κατέβασε το βλέμμα, και μου άπλωσε μουδιασμένα το χέρι. Το έσφιξα δίχως σεβασμό!

ΑΠΟ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΟ ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ

Ιδρυτής το 1976 του Ινστιτούτου της Γεύσης στο Παρίσι, ο Ζακ Πυϊζαί παρομοιάζει ένα γεύμα με θεατρικό έργο, ένα κρασί με καθεδρικό ναό, μια σοδειά με την τριαδική συνάντηση του αέρα, της γης και του ανθρώπου. Ένα ποτήρι γάλα είναι γι΄ αυτόν «χόρτο έξυπνα μεταμορφωμένο από ένα μηρυκαστικό». 

Στα 82 του, ο Πυϊζαί απευθύνεται στις μελλοντικές γενιές, στα παιδιά που έχουν συνηθίσει στη ζάχαρη, στις εύκολες γεύσεις. 

Η γαλλική «Λε Φιγκαρό» γράφει πως αν η Γαλλία είχε τον τίτλο του «εθνικού θησαυρού», όπως η Ιαπωνία, θα έπρεπε να απονεμηθεί σ΄ αυτόν. Τα μεγαλύτερα ονόματα της γαστρονομίας και του κρασιού υποκλίνονται μπροστά του. Ως χημικός, υπήρξε από το 1959 διευθυντής του Εργαστηρίου Αναλύσεων και Ερευνών της Τουραίν και σήμερα δίνει διαλέξεις στο Τόκιο ή στο Μόντρεαλ. «Είσαι ό,τι τρως», επαναλαμβάνει. «Πώς μπορεί να σκεφτεί σωστά τον κόσμο ένα παιδί που ξεκινάει τη μέρα του με δημητριακά γεμάτα ζάχαρη και τεχνητά αρώματα;». Ο Πυϊζαί επινόησε μια μέθοδο εκμάθησης για τα παιδιά, όταν διαπίστωσε πόσο έχει μειωθεί το λεξιλόγιό τους. «Η εκμάθηση μέσω των αισθήσεων έχει αποκλειστεί πλήρως από τα σχολεία», λέει, «εντούτοις ώς την ηλικία των 6 ετών, η ευφυΐα των παιδιών οικοδομείται κυρίως από τις αισθήσεις». Η μέθοδός του αναπτύσσεται σε δέκα μαθήματα. «Μαθαίνοντας μέσω των αισθήσεων, τα παιδιά αναπτύσσουν το λεξιλόγιό τους», εξηγεί. «Με τις λέξεις, η γεύση σού επιτρέπει να αποκτάς ένα βίωμα. Όμως ο εγκέφαλος πρέπει να είναι προετοιμασμένος, πρέπει να είναι ικανός να δώσει όνομα σ΄ αυτό που αισθάνθηκε, όχι να επαναλάβει αυτό που λένε οι άλλοι. Χρησιμοποιώντας καθημερινά λέξεις για να αναφερθούμε σε μια απόλαυση, μπορούμε την ώρα που θρέφουμε το σώμα να θρέφουμε και το πνεύμα». 

Δίνοντας ονόματα στις γευστικές, ηχητικές, απτικές ή οπτικές αισθήσεις τους, σε χρώματα, ακούσματα, αγγίγματα και μυρωδιές, τα παιδιά ανακαλύπτουν ξανά έναν κόσμο τον οποίο δεν είχαν πάψει να αισθάνονται και τις λέξεις που τον μεταφράζουν. Στο πλαίσιο της μεθόδου του Πυϊζαί, ακολουθεί ένα γεωγραφικό πανόραμα της γεωργικής Γαλλίας και των προϊόντων της. «Πρέπει να έχεις σεβασμό για το καρότο που τρως και γι΄ αυτόν που το παρήγαγε», επαναλαμβάνει στις τάξεις. Διότι το παιδί που γεύεται πραγματικά ένα καρότο, ένα μήλο, ένα ποτήρι γάλα, αν ξέρει από πού έρχονται και πώς παρήχθησαν, μαθαίνει ταυτόχρονα την ιστορία, τη γεωγραφία και την ανθρωπιά. Η μέθοδος του Πυϊζαί εφαρμόσθηκε το 1989 με πρωτοβουλία του τότε υπουργού Πολιτισμού Τζακ Λανγκ, όμως δεν δόθηκε συνέχεια. Ο ίδιος δεν κουράζεται πάντως να εξηγεί ότι ο άνθρωπος που ξέρει να ψήνει ψωμί ή ο παππούς που φτιάχνει μια μηλόπιτα στον εγγονό του αντί να του την αγοράσει έτοιμη είναι λίγο πιο ελεύθερος, λίγο πιο ανθρώπινος. 

Toυ ΓΙΩΡΓΟΥ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ

Μάθετε να χορεύετε σαν τον Μάικλ Τζάκσον, να μαγειρεύετε σαν αληθινός σεφ ή μάθετε απλά την ευτυχία! Οι τηλεοπτικές εκπομπές ριάλιτι δεν σκοπεύουν να εγκαταλείψουν τις τηλεοπτικές μας οθόνες, σύμφωνα με ειδικούς, που επισημαίνουν ότι οι εκπομπές αυτές μετακινούνται από τη λάμψη του θεάματος στην καθημερινότητα.

Τα ριάλιτι έχουν εδραιώσει τη θέση τους, σύμφωνα με μελέτη του ινστιτούτου WIT σε τριάντα χώρες του κόσμου. «Η αύξηση των τηλεθεατών μας προκαλεί μεγάλη έκπληξη», λέει ο Τόνι Κοέν, διευθύνων σύμβουλος της Fremantle, που δημιούργησε επιτυχημένα ριάλιτι, όπως τα American Idol, Got Talent και X Factor. Παρότι, όμως, οι συμμετέχοντες στα πρώτα ριάλιτι, τα αντιμετώπιζαν ως εφαλτήρια δόξας και πλούτου, οι σημερινές εκπομπές τέτοιου είδους δίνουν έμφαση σε κοινωνικά προβλήματα και εκπαιδευτικά θέματα, που απασχολούν οικογένειες σε όλο τον κόσμο.

Η έρευνα της WIT έδειξε έτσι ότι τα ριάλιτι με θέμα την ανάδειξη ταλέντων, στην κουζίνα ή την πίστα χορού, παραμένουν οι δημοφιλέστερες τηλεοπτικές εκπομπές. Η παιδεία και τα προβλήματα γονέων απασχολούν επιτυχημένες εκπομπές του χώρου, ενώ εκπομπή με στόχο την απώλεια σωματικού βάρους αποδείχθηκε ιδιαίτερα επιτυχημένη την περασμένη σεζόν στη Δανία. Στην Ιρλανδία, το ριάλιτι με τίτλο «Οι Ψυχίατροι» δίνει την ευκαιρία σε παιδιά επιλύσουν ψυχολογικά προβλήματα ενηλίκων. Το Φινλανδικό «Σχέδιο Ευτυχία», όμως, στρέφεται σε επαγγελματίες των δημοσίων σχέσεων, που καλούνται να ξαναφέρουν το χαμόγελο στα χείλη των συμμετεχόντων, που νιώθουν απογοήτευση από τη ζωή τους.

Η έρευνα της WIT έδειξε επίσης ότι τα τηλε-παιχνίδια συνεχίζουν να είναι δημοφιλή, αν και η τάση τα θέλει να γίνονται ολοένα και πιο εύκολα. «Η έμφαση βρίσκεται στη μείωση των γνώσεων και την ενίσχυση της ψυχαγωγίας», λέει ο Μπεςρνάρ Βιλεγκάς, επικεφαλής της εταιρίας WIT.

www.kathimerini.gr με στοιχεία από AFP

Οι τηλεφωνικές φάρσες στα ραδιόφωνα αποτελούν τη νέα μόδα. Μία μόδα παλιά όμως, η οποία, εσχάτως, επανήλθε στο προσκήνιο. Ολοι πλέον κάνουν φάρσες.

Δεν τολμάς να απαντήσεις στο τηλέφωνο γιατί φοβάσαι μην πέσεις πάνω σε κανέναν ραδιοφωνικό παραγωγό. Βέβαια, φάρσα από φάρσα διαφέρει. Για να είναι επιτυχημένες χρειάζεσαι χιούμορ, χρειάζεσαι παιδεία και αγωγή. Αλλά και ήθος. Και γούστο φυσικά. Διότι, αν δεν διαθέτεις τα στοιχεία αυτά, οι φάρσες σου διολισθαίνουν σε ανόητες και σαχλές πλάκες, αν μάλιστα κάποιες φορές δεν είναι και αήθεις. Αλλά ας μην το προχωρήσουμε τόσο πολύ, μια και δέχομαι, ειλικρινά, πως ουδείς έχει πρόθεση να κάνει αήθεις πλάκες. Ας μείνουμε, προς το παρόν, στα του γούστου.

*Ο Γρηγόρης Αρναούτογλου και ο Θανάσης Πάτρας στο «ΘΕΜΑ 98,9», ας πούμε, κάνουν φάρσες-πλάκες σαν εκείνες που κάναμε στο σχολείο όταν παίρναμε τηλέφωνα στην τύχη. Θυμάστε τις φάρσες του Αρναούτογλου στην πρωινή του τηλεοπτική εκπομπή που τηλεφωνούσε σε διάφορα χωριά και ρωτούσε κάτι ανυποψίαστα γερόντια, «ποιος είμαι εγώ» και «προσπάθησε να με αναγνωρίσεις»; Ε, αντίστοιχης αισθητικής φάρσες κάνει και στο ραδιόφωνο.

Ας μην το πάω όμως ούτε εκεί. Αλλωστε το γούστο του καθενός είναι γνωστό (και αποτελεί υποκειμενική υπόθεση). Να πω επομένως κάτι άλλο: Τι νόημα έχει να κάνεις φάρσες σε αγνώστους; Σε ανθρώπους καθημερινούς, σε εμένα και σε σας; Κανένα. Εκεί διαφέρουν κάποιοι άλλοι φαρσέρ του ραδιοφώνου όπως οι Θανάσης Λάλας και Κώστας Μπογδάνος στον «Flash 96» ή τα παιδιά της «Ελληνοφρένειας» (φυσικά) στον «ΣΚΑΪ 100,3». Αυτοί, λοιπόν, παίρνουν αφορμές από την επικαιρότητα και τηλεφωνούν σε υπουργεία, σε δημόσιες υπηρεσίες, σε πολιτικούς. Αυτό ναι, μάλιστα, έχει αξία. Ακόμα και αν τελικά κάποιες από τις φάρσες δεν σου βγουν πετυχημένες - και στον Λάλα επειδή κάνει πολλές, συνήθως δεν του βγαίνουν (τις συνδυάζει όμως καπάκι με κάποιο ταιριαστό τραγούδι και το σώζει). Αλλά ακόμα και όταν «παίζεις» με αγνώστους στο τηλέφωνο, μετράει το πώς το κάνεις ώστε να είναι γουστόζικο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, ο Αποστόλης στην «Ελληνοφρένεια»...

Κάτι τηλέφωνα, όχι φάρσες, έπαιρνε και ο Μιχάλης Τσαουσόπουλος στον «Deejay 95,2». Αλλά ο ναρκισσισμός του δεν τον άφηνε να δώσει λίγη σημασία και στον ακροατή... Οπότε ας μην το χαρακτηρίσουμε καλύτερα.

Στον παλιό «City 99,5» φάρσες έκανε και ο Χρήστος Φερεντίνος, παραδόξως όμως δεν ήταν σχεδόν ποτέ καλές. Κάτι τουs έλειπε...

Είναι μια νύχτα άυπνη και αναρωτιέμαι τι λένε οι άνθρωποι όταν ξεμένουν από λέξεις.

Για να το θέσω διαφορετικά: μήπως δεν έχει σημασία τι λένε οι άνθρωποι όταν ξεμένουν από λέξεις, αλλά σημασία έχει τι κάνουν; «Σιωπούν», μου φωνάζει μια μορφή από το πουθενά, «σφραγίζουν ερμητικά τα χείλη και στρέφουν το βλέμμα στον σκοτεινό ουρανό». «Χορεύουν», μου λέει χαμογελαστά μια άλλη μορφή, «χορεύουν σαν να μην υπάρχει αύριο», καβαλάνε τον ρυθμό και χάνονται σε κοιλάδες έκστασης. «Ζωγραφίζουν», μου απαντά μια άλλη φωνή, της οποίας δεν διακρίνω τη μορφή. Παράξενο, σκέφτομαι, μια φωνή χωρίς μορφή και χάνομαι στον καταιγισμό των απαντήσεων που λαμβάνω. «Οταν οι άνθρωποι ξεμένουν από λέξεις, κάνουν θέατρο», μου λέει με στόμφο η γαλήνια φωνή που κρατά στο χέρι ένα φθαρμένο από τα χρόνια χαρτί που γράφει «όλος ο κόσμος είναι θέατρο». Αρα όλος ο κόσμος έχει ξεμείνει από λέξεις, σκέφτομαι φευγαλέα, πριν με διακόψει η επόμενη φωνή.

«Οσοι ξεμένουν από λέξεις συλλαμβάνουν στιγμές», μου ψιθυρίζει με τρεμάμενη φωνή το σκοτάδι, «φωτογραφίζουν, μιλούν με εικόνες και παγωμένο χρόνο, μιλούν με φως και ακινησία, παιχνιδίζουν με τον χρόνο που κυλάει και το φως που μιλάει». «Κάνουν τέχνη», συμπληρώνει μια βραχνή από τα τσιγάρα και τα ποτά φωνή, που κάθεται στο ξέφωτο με το σώμα στραμμένο στον ορίζοντα. Δεν στρέφει καν το βλέμμα προς την απορημένη μεριά μου. «Αυτοί που δεν έχουν λέξεις έχουν την τέχνη», συνεχίζει λυπημένα, απελευθερώνοντας μια βαθιά ανάσα που μυρίζει παραίσθηση, κατάρα και μελαγχολία. Η επόμενη φωνή είναι τσιριχτή και δυνατή, μοιάζει να έρχεται από ένα τηλεοπτικό πλατό: «Οταν οι άνθρωποι ξεμένουν από λέξεις κάνουν τηλεόραση και παριστάνουν πως ξέρουν πού είναι η ζωή...». Η ζωή είναι εδώ, η ζωή είναι αλλού, η ζωή είναι παντού και πουθενά.

«Οταν οι άνθρωποι στερεύουν από λέξεις κάνουν προσευχή», ακούω καθαρά να λέει μια γαλήνια μορφή ανάμεσα στις πολλές φωνές που επιχειρούν να απαντήσουν στο ερώτημά μου. Οι φωνές αυξάνουν, δημιουργώντας μια βοή που μου μοιάζει μυθική. Χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια συλλαμβάνω μερικές ακόμη από τις απαντήσεις που περνούν μπροστά μου και συνεχίζω να καταγράφω: «Αυτοί που δεν έχουν λέξεις φοβούνται τη σιωπή και μιλάνε ακατάπαυστα, φλυαρούν χωρίς να λένε κάτι άξιο να ειπωθεί». «Οταν ο άνθρωπος ξεμένει από λέξεις λέει σ' αγαπώ», ψελλίζει μια εφηβική μορφή. Αμέσως μια ηλικιωμένη, γερασμένη, σοφή και κουρασμένη μορφή ανασαίνει βαθιά και λέει: «Οταν οι άνθρωποι ξεμένουν από λέξεις αναγκάζονται να συνομιλήσουν με το τέλος, τη φθαρτότητα, τη θνητότητα, το μηδέν που είναι τα πάντα». Τη γεροντική σοφία διακόπτει αυτή η φορτισμένη νεαρή επαναστατική φωνή: «Οταν οι άνθρωποι ξεμένουν από λέξεις κάνουν επανάσταση. Για τις λέξεις που μας στέρησαν αξίζει να πολεμήσουμε. Οι φτωχοί από λέξεις άνθρωποι είναι της γης οι κολασμένοι. Ανθρωπος χωρίς λέξεις δεν είναι άνθρωπος!». Κάπως έτσι θα αποκοιμηθώ σήμερα, θα ακούω φωνές, θα ακούω μορφές, θα ακούω λέξεις που θα ανησυχούν για όσους ξέμειναν από λέξεις, που θα μου ευχηθούν: «Καληνύχτα και όνειρα θολά»

ΘΩΜΑΣ ΣΙΩΜΟΣ

Το ρούφηξα πιτσιρικάς αυτό το ουάου το βιβλιαράκι και με συγκλόνισε. Κι όμως έκανα στη ζωή μου ακριβώς το αντίθετο απ' ό,τι έγραφε. Ποτέ δεν απόλαυσα αυτό το θεμελιώδες ανθρώπινο δικαίωμα. Δουλεύω σαν σκυλί περισσότερο από 30 χρόνια, κάθε μέρα, από μικρό παιδί. Παράπονο δεν έχω, έκανα κάτι που μ' αρέσει και απ' αυτό βιοπορίζομαι. Θα μπορούσα να 'μουνα 35 χρόνια σ' ένα γραφείο να χτυπάω σφραγίδες και να κολλάω χαρτόσημα. Αν δεν αυτοκτονούσα ή δεν σκότωνα κανέναν στα καλά του καθουμένου...

ΤΟ μόνο προβληματάκι με τη δικιά μας δουλειά είναι το στρες. Ο πανικός που νιώθεις κάθε μέρα όταν αντικρίζεις τη λευκή σελίδα. Πρέπει να την μπαζώσεις με συγκεκριμένο αριθμό λέξεων που να βγάζουν νόημα, να προκαλούν το ενδιαφέρον και να εξιτάρουν την καλλίγραμη αναγνώστρια, η οποία πλήρωσε περισσότερο απ' ό,τι κοστίζει ένα μπουκάλι γάλα για το παιδί της, επειδή κεφάρει να σε διαβάσει. Η εικόνα αυτής της ιδεώδους αναγνώστριας, να μου προσφέρει το γάλα του παιδιού που θ' αποκτήσει, μου δίνει κάθε μέρα το κουράγιο και τη δύναμη ν' αντιμετωπίσω το παγωμένο χαμόγελο της λευκής σελίδας. Θέλω με κάθε τρόπο να την ικανοποιήσω. Γιατί το παιδί αυτό μπορεί να είναι δικό μου. Ή να 'μαι εγώ αυτό το παιδί.

ΔΟΥΛΕΙΑ δεν είναι μόνο ό,τι σου γράφω. Πρέπει να απαντήσω και στα e-mail σου, στο τηλεφώνημά σου, στην επιστολή σου. Γιατί αλλιώς θα με πεις ψώνιο, αγενή και καβαλημένο. Κάνω δύο βάρδιες τηλεφωνήτριας που δεν τις πληρώνομαι· ελπίζω να μη φυτεύει καρκινάκι στο κεφαλάκι το κινητούλι. Χρειάζομαι πολλές ώρες για να διαβάσω και ν' απαντήσω στην αλληλογραφία. Για να γράψω πρέπει να διαβάσω τις εφημερίδες και τα περιοδικά, ν' ακούσω ραδιόφωνο, να δω ειδήσεις και ενημερωτικές εκπομπές στην τηλεόραση, να μπω στο Ιντερνετ και να αφουγκραστώ όσους μπλογκάρουν.

ΔΕΝ μπορεί κάποιος να γράφει καθημερινό χρονογράφημα αν δεν διαβάζει πολιτικά και οικονομικά βιβλία, ποίηση, λογοτεχνία, ιστορία, αν δεν βλέπει θέατρο και σινεμά, άμα δεν κυκλοφορεί όπου σφύζει η ζωή: στα μπαράκια, τα καφέ, στις μουσικές σκηνές, στις πίστες. Αν δεν ταξιδεύει, άμα δεν κυκλοφορεί δεν έχει παραστάσεις: για να γράψει.

ΣΤΗΝ αρχή, όταν μπήκα στη δουλειά, νόμιζα πως τους κορόιδεψα· έκανα το κέφι μου - επάγγελμα και με πλήρωναν κι από πάνω! Επειτα από τρεις δεκαετίες γράψε γράψε συνειδητοποίησα πως το σύστημα είναι πιο πονηρό από του λόγου μας. Σου στύβει το μυαλό, έχει τον τρόπο του να σε ξεζουμίζει. Είναι ένα τερατάκι που 'σαι υποχρεωμένος να το ταΐζεις με 700 λέξεις την ημέρα, αλλιώς θα σου χιμήξει και θα σε καταβροχθίσει. Κι είναι απαιτητικό το άτιμο το τερατάκι. Δεν μπορείς να το ταΐσεις ό,τι κι ό,τι. Γουστάρει χαβιάρια, πατέ και γαλλικές σαμπάνιες. Πρέπει να κάνεις όλα όσα προανέφερα για να 'χεις στην ώρα του το φαΐ του.

ΑΥΤΟΣ ο φίδης που κρύβεται επιμελώς πίσω απ' τη λευκή σελίδα σού προκαλεί το εργασιακό στρες. Σε κάνει να τα βλέπεις όλα σαν δουλειά. Το θέατρο, τα μπουζούκια, την γκόμενα. Ολα γίνονται ρεπορτάζ. Η δημοσιογραφική ματιά στα γεγονότα μοιάζει διαστροφή. Σ' την πέφτει η γκόμενα στο μπαρ κι εσύ δεν τη ρίχνεις απερίσκεπτα στο κρεβάτι. Προσπαθείς να βγάλεις ειδήσεις απ' το νάζι της, να κινηματογραφίσεις το φλερτ της, να αναλύσεις τον οργασμό της. Κάθε φορά που ολοκληρώνεις, λες: «Πάει κι' αυτό το ρεπορτάζ τελείωσε -πάμε γι' άλλα». Ενώ η γκομενίτσα προσδοκεί να τη δαχτυλιδιάσεις.

ΜΕΧΡΙΣ εδώ η κατάστασή σου είναι μάλλον ελεγχόμενη... Το πρόβλημα με το στρες αρχίζει όταν πλέον όλα τα θεωρείς δουλειά. Το ότι μιλάς στο τηλέφωνο, ανοίγεις τον υπολογιστή, χαιρετάς κάποιον, μπαίνεις στο αυτοκίνητο για να πας κάπου, σταματάς στο περίπτερο να πάρεις τσιγάρα, φοράς τα καλά σου για να μπεις στη δεξίωση του προέδρου, τραβάς το καζανάκι στην τουαλέτα.

ΞΑΝΑΔΙΑΒΑΖΩ «Το δικαίωμα στην τεμπελιά», που δεν το γεύτηκα. Μ' αρέσει πλέον τα Σάββατα να περιφέρομαι ασκόπως. Να μην έχω να πάω κάπου, να μη θέλω να συναντήσω κάποιον, να μη μιλάω στο τηλέφωνο με κανέναν. Θέλω να γίνω αχρείαστος, άχρηστος, ανέμελος, ακατοίκητος. Επειτα από 32 χρόνια ολοκληρωτικής σκέψης και δουλειάς, θέλω για λίγο να νιώσω ξανθιά...

Με τον ΑΝΔΡΕΑ ΡΟΥΜΕΛΙΩΤΗ

Ολο  και περισσότερες Ελληνίδες βάζουν πλώρη για την κορυφή, καταρρίπτοντας ανδρικά κάστρα, και όλο και περισσότερες φτάνουν σε διευθυντικές θέσεις, στον ιδιωτικό αλλά και τον δημόσιο τομέα. Την ίδια στιγμή, οι Ελληνες δείχνουν να αποποιούνται τα στερεότυπα που μέχρι πρόσφατα κρατούσαν τις γυναίκες μακριά από τις θέσεις ηγεσίας.

Απόδειξη, η ίδια η σύνθεση της νέας κυβέρνησης που ανακοίνωσε πρόσφατα ο πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου.

Ποτέ άλλοτε στην πολιτική ιστορία της νεότερης Ελλάδας δεν συμμετείχαν τόσες γυναίκες στην κυβέρνηση: Ενας στους τρεις υπουργούς της χώρας είναι πλέον γυναίκα (5 υπουργοί στα συνολικά 15 υπουργεία), ενώ στο σύνολο περίπου υπουργών και υφυπουργών ένας στους τέσσερις είναι γυναίκα. Και δεν είναι μόνον αυτά.

Γυναίκες κατέκτησαν μερικά από τα πιο κομβικά υπουργεία για το μέλλον της χώρας, όπως το κρίσιμο για την εποχή Υπουργείο Οικονομίας, με υπουργό τη Λούκα Κατσέλη. Στο ίδιο μήκος κύματος, οι εξελίξεις που θα ζήσουν οι Ελληνες τους επόμενους μήνες σε σημαντικά θέματα της καθημερινότητάς τους (παιδεία, υγεία, περιβάλλον) θα φέρουν άρωμα γυναίκας καθώς στα ομώνυμα υπουργεία, γυναίκα θα έχει το γενικό πρόσταγμα.'

Γυναίκες καριέρας
Η συνήθης αμφισβήτηση

Η Μαρία Ωρολογά - Βούζα είναι διευθύνουσα σύμβουλος στη Μινέρβα Φαρμακευτική, εταιρείαμε ιστορία 75 ετών στον χώρο των φαρμάκων.

Παραδέχεται με χαμόγελο ότι οι γυναίκες καριέρας είναι υποχρεωμένες να αποδεικνύουν συνέχεια ότι τους αξίζει να έχουν τη θέση που έχουν. «Η Ελληνίδα αγωνίζεται καθημερινά να αποδείξει την αξία της. Οσα προσόντα και να έχει, δεν αρκούν. Αμφισβητείται η ικανότητά της στη δουλειά σε σχέση με άντρες που έχουν χαμηλότερα προσόντα ή μικρότερη εμπειρία. Τη μεγαλύτερη, όμως, αμφισβήτηση τη δέχεται από γυναίκες. Γιατί οι άντρες αντιδρούν πιο ήπια, αν και κάποιοι απαξιωτικά, με σχόλια του τύπου «τέτοια ώρα δεν είναι εδώ, θα έχει πάει κομμωτήριο». Μου έχει συμβεί». Η ίδια έχει καταφέρει να συγκεράσει καριέρα και οικογένεια. Εχει δύο παιδιά. Πιστεύει ότι η ανάπτυξη μιας επιχείρησης στηρίζεται στην ομαδική συνεργασία, ανεξαρτήτως φύλου, θέσης και ηλικίας, αν και ως γυναίκα αναδεικνύει τα πλεονεκτήματα του φύλου της. «Η θηλυκότητα και ο συναισθηματισμός των γυναικών είναι σύμμαχος για τη γυναίκα μάνατζερ, διότι τη βοηθούν να βρίσκει λύσεις πιο κοντά στις ανάγκες των συνεργατών της», υποστηρίζει.

Θέμα κουλτούρας
Μύθοι και στερεότυπα

Η Νάνσυ Παπαλεξανδρή παρατηρεί, ερευνά και ερμηνεύει τις εξελίξεις στην αγορά εργασίας ως καθηγήτρια του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Παραδέχεται τη μειωμένη συμμετοχή των γυναικών σε θέσεις ηγεσίας και υπερθεματίζει: «Παρά το ότι οι Ελληνίδες σήμερα, ως ποσοστό εκπαίδευσης, δεν έχουν σε τίποτα να ζηλέψουν τους άντρες, περιορισμένος αριθμός τους καταλαμβάνει θέσεις ηγεσίας αναλογικά με τον αριθμό των γυναικών που εργάζονται. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Και είναι αυτή, γιατί τις ίσες ευκαιρίες τις έχουν καταβροχθίσει διάφορα στερεότυπα: Για παράδειγμα, ότι δεν έχουν διάθεση να αφιερώσουν το χρόνο που απαιτούν οι θέσεις ευθύνης».

Οικογενειακή κατάσταση
Ο κύριος της κυρίας 

Η Ξένια Κούρτογλου, πρόεδρος και δ/νουσα σύμβουλος της εταιρείας ερευνών Focus, σκιαγραφεί τα γνωρίσματα όχι των γυναικών καριέρας, αλλά των συζύγων τους!

Οπως μας πληροφορεί, οι βασικές κατηγορίες συζύγων είναι τρεις: Ο«κλασικός»: Τον συναντάμε κυρίως σε μεγαλύτερες ηλικίες, μεσοκατώτερα κοινωνικοοικονομικά στρώματα και τοπικές κοινωνίες. Η νοοτροπία του υποβόσκει λίγο ώς πολύ στη μεγάλη πλειονότητα των Ελλήνων αντρών από 30 ετών και πάνω, μια και αυτήν ακριβώς τη νοοτροπία την καλλιεργούν στα αγόρια τους οι Ελληνίδες μητέρες.

Ο τύπος αυτού του άντρα δεν μπορεί να συνυπάρξει με μια γυναίκα σε θέση ηγεσίας, γιατί ακόμη κι αν εκείνος είναι οικονομικά ανώτερος από εκείνη, δεν μπορεί να ανεχθεί τη δική της ανεξαρτησία και το γεγονός ότι δίνει την προσοχή και την προτεραιότητά της σε κάτι άλλο εκτός από εκείνον και τα παιδιά του. «Ετσι, ακόμη κι αν την ερωτευτεί με πάθος, προσπαθεί να την ελέγξει, να την υποβιβάσει και να την ?καταπιέσει?, φτάνοντας τη σχέση σε αδιέξοδο».

Ο «θετικός»: Είναι συνήθως άνθρωπος χαμηλών τόνων, έχει εξοικειωθεί και εκτιμά τη δυνατή προσωπικότητα της γυναίκας του, την αποδέχεται και ?είτε είναι ένας άντρας που δεν έχει ο ίδιος ιδιαίτερες φιλοδοξίες είτε έχει? διαθέτει την ωριμότητα ώστε να μην την κοντράρει. «Ομως, στην Ελλάδα, ο τύπος αυτός είναι δυσεύρετος και έτσι συναντάμε συχνά Ελληνίδες καριερίστες παντρεμένες με ξένους ή Ελληνες του εξωτερικού». Ο «ιδανικός»: Είναι ο νέος τύπος του άντρα που βρίσκουμε κυρίως σε νεαρές ηλικίες. «Ο άντρας αυτός αναγνωρίζει τη δική της καριέρα ισότιμα με τη δική του και πορεύονται μαζί, μοιράζονται τις ευθύνες και τα καθήκοντα του κοινού τους «νοικοκυριού»».'

Η θεσμική φωνή
Ριψοκίνδυνες ευκαιρίες

Ζητήσαμε από την Αγγελίνα Μιχαηλίδη, υψηλόβαθμο στέλεχος με τεράστια εμπειρία και πρόεδρο σήμερα του Ινστιτούτου Ανάπτυξης Γυναικών Μάνατζερ & Επιχειρηματιών της Ελληνικής Εταιρείας Διοίκησης Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ), να μας μεταφέρει την εμπειρία της σχετικά με το τι σημαίνει για μια γυναίκα σήμερα (στην εποχή της οικονομικής κρίσης) να βρίσκεται σε θέση ευθύνης. Λόγω της ιδιότητάς της συναναστρέφεται πολλές Ελληνίδες μάνατζερ και επιχειρηματίες και συζητά μαζί τους για τις αυξημένες απαιτήσεις της εποχής. Ορίστε τι μας λέει: «Γενικά και ιδίως στην κρίσιμη εποχή μας, προσφέρονται στις γυναίκες θέσεις με ιδιαίτερο ρίσκο.

Οι δυναμικές γυναίκες σπεύδουν να αρπάξουν την ευκαιρία, με την προσδοκία καταξίωσης. Τότε μιλάμε για το νέο φαινόμενο του ?γυάλινου γκρεμού? (glass cliff), όπου ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος και η πιθανότητα επιτυχίας εξαρχής μικρή. Μένει, λοιπόν, στην ίδια τη γυναίκα υψηλό στέλεχος ή επιχειρηματία αν θα παίξει το «παιχνίδι» της συνεχούς απόδειξης ή θα επικεντρωθεί στο έργο της και θα αφήσει τα αποτελέσματα να την κρίνουν».

Τόσο δύσκολο είναι
Το παράδειγμα μιας γενιάς

Η Μαρία Σαριδάκη, διευθύνουσα σύμβουλος της ATExcelixi, ήταν η πρώτη γυναίκα που πήρε διευθυντική θέση στα 80 χρόνια ιστορίας του ομίλου ATEbank.

«Δεν θεωρώ ότι όλα αυτά τα χρόνια υπήρξα η μόνη γυναίκα που άξιζε αυτήν τη διάκριση. Είναι, όμως, ενδεικτικό το πόσο αργά εξελίσσονται τα πράγματα στην ανάληψη ηγετικών θέσεων από γυναίκες. Ακόμα και σήμερα, παρά τις θετικές εξελίξεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι γυναίκες εξακολουθούν να μην έχουν πρόσβαση στις ανώτατες βαθμίδες της ιεραρχίας, τόσο στην πολιτική όσο και στις επιχειρήσεις.

Η κατάσταση αυτή δεν είναι τόσο αποτέλεσμα συμβιβασμών εκ μέρους των γυναικών όσο έξυπνη και συνειδητή απόφαση που στοχεύει στην επιβίωσή τους και τη συναισθηματική τους ισορροπία και υγεία. Η ανάγκη να ισορροπήσουν μεταξύ οικογένειας και επαγγελματικών υποχρεώσεων καθώς και η εχθρότητα, η ειρωνεία, η αμφισβήτηση, κεκαλυμμένη ή απροκάλυπτη, που αντιμετωπίζουν όσο ανεβαίνουν την ιεραρχία σε ένα περιβάλλον ανδροκρατούμενο οδηγεί πολλές φορές άξιες καθ' όλα γυναίκες να μη διεκδικούν τις θέσεις στις οποίες θα μπορούσαν να διαπρέψουν με βάση τις γνώσεις, τις εμπειρίες, τις σπουδές και τις ικανότητές τους».

Η ίδια είναι παντρεμένη, έχει έναν γιο δεκαοκτώ ετών και μεγάλη εμπειρία στην αγορά εργασίας καθώς διανύει σήμερα την τρίτη δεκαετία του εργασιακού της βίου. Πιστεύει ότι η επιβίωση και η ανάπτυξη των επιχειρήσεων σήμερα έχει ανάγκη τις ικανότητες και τα φυσικά χαρίσματα των γυναικών, περισσότερο από ποτέ άλλοτε στο παγκοσμιοποιημένο ανταγωνιστικό περιβάλλον.

Αρχειν και άρχεσθαι
Ηγεσία και γυναίκα είναι έννοιες δύσκολες, αλλά όχι ασύμβατες.

10% το ποσοστό των γυναικών μελών των διοικητικών συμβουλίων των μεγάλων επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Μία γυναίκα, εννέα άντρες...

30% στον δημόσιο τομέα (διοίκηση, άμυνα, κοινωνική ασφάλιση, εκπαίδευση) απασχολείται το μεγαλύτερο ποσοστό των Ελληνίδων. Ακολουθεί ένα 20% στις υπηρεσίες.

56% από τις γυναίκες, που συμμετέχουν στον κόσμο της ελληνικής επιχειρηματικότητας, 
το 56% είναι επιχειρηματίες ή αυτοαπασχολούμενες σε μικρές επιχειρήσεις, ενώ το 44% έχει υπαλληλική σχέση.

61% σε ποσοστό 61% οι Ελληνίδες που εργάζονται είναι απόφοιτες ΑΕΙ ή ΤΕΙ, ενώ το 76% έχει παρακολουθήσει εκπαιδευτικά σεμινάρια σε εξειδικευμένα θέματα όπως: Πληροφορική, διοίκηση επιχειρήσεων, πωλήσεις, μάρκετινγκ.

Εξι «σίγουρες»γυναίκες
Καλλιστεία προσωπικότητας

Ντόρα Μπακογιάννη: Η πρώτη γυναίκα δήμαρχος Αθηναίων, υπουργός Εξωτερικών και ενδεχομένως σύντομα πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας. Για όλα αυτά θα τιμηθεί με το βραβείο Galileo στις 24/10 στη Φλωρεντία.

Ειρήνη Παπά: Κορυφαίες ηθοποιοί υπάρχουν πολλές, λίγες όμως με τον δυναμισμό και την πυγμή της. Βραβευμένη με το «Γυναίκα της Ευρώπης» το 2002 και «Ελληνίδα Παγκόσμιας Αναγνώρισης 2009».

Μαρίνα Λαμπράκη-Πλάκα: Είκοσι χρόνια διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης και συνάμα ένα πρόσωπο που γνωρίζει πως η τέχνη μπορεί να γίνει μια αξία της καθημερινής ζωής.

Νίκη Κουτσιανά: Η αυτοδημιούργητη πρόεδρος της Apivita, που από ένα μικρό φαρμακείο το 1979, κατάφερε μαζί με τον σύζυγό της να δημιουργήσουν μια εταιρεία με σημαντική διεθνή παρουσία.

Σοφία Κουνενάκη - Εφραίμογλου: Πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος της Vivodi, παραμένει η μοναδική γυναίκα μάνατζερ στον κλάδο των τηλεπικοινωνιών, στην αποκαλούμενη και «ατμομηχανή» της οικονομίας.

Λίτσα Παναγιωτοπούλου: Πρώτη Ελληνίδα επικεφαλής ξένου ομίλου στην Ελλάδα (16 χρόνια στην Oracle Hellas). Πρώτη πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Διοίκησης Επιχειρήσεων (2003-'06).

Ηγεσία γένους θηλυκού
Οι εννέα Ελληνίδες που συμμετέχουν στο νέο κυβερνητικό σχήμα, με την ευχή και την ελπίδα να τα καταφέρουν καλύτερα από τους αξιότιμους κυρίους υπουργούς.

• Λούκα Κατσέλη Υπουργός Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας
• Αννα Διαμαντοπούλου Υπουργός Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων
• Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου Υπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης
• Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής
• Κατερίνα Μπατζελή Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
• Θεοδώρα Τζάκρη Υφυπουργός με έδρα τη Θεσσαλονίκη
• Εύη Χριστοφιλοπούλου Υφυπουργός Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων
• Φώφη Γεννηματά Υφυπουργός Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης
• Αντζελα Γκερέκου Υφυπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού
  
  
  
  

* Θανάσης Αντωνίου, Θώμη Μελίδου, Χαράλαμπος Νικόπουλος

Aπό μικρός ήμουν κολλημένος με τις φανέλες των ομάδων. Συμπάθησα ομάδες σε Ελλάδα και εξωτερικό μόνο και μόνο για το συνδυασμό των χρωμάτων και το σχεδιασμό τους. Ξόδευα το χαρτζιλίκι μου σε αγγλικά ποδοσφαιρικά περιοδικά μόνο για να χαζεύω τις εμφανίσεις των συλλόγων. 

Η πρώτη φανέλα που με έκανε να μείνω με το στόμα ανοιχτό ήταν της Γουέστ Χαμ. Εντάξει, βοήθησε και η καψούρα μου με τον Μπόμπι Μουρ. Γούσταρα το στιλ στο παιχνίδι του. Αριστοκρατικό και επιβλητικό. Κοιτώντας προσεκτικά μια φωτογραφία του πρόσεξα τη διχρωμία στην μπλούζα. Μια διχρωμία ξεχωριστή από αυτή των ελληνικών ομάδων. Δεν είχε ρίγες κάθετες ή οριζόντιες, αλλά τα μανίκια είχαν άλλο χρώμα από αυτό της φανέλας. Εκστασιάστηκα. Αργότερα, στο αγγλικό περιοδικό  "Shoot" είδα την έγχρωμη εκδοχή της. Κόκκινο μπορντό ο κορμός και γαλάζια τα μανίκια. Τρελάθηκα. Έμεινα να τη χαζεύω ώρες. Το επόμενο κόλλημά μου με εμφάνιση ομάδας ήταν με αυτή του Άγιαξ. Ήμουν που ήμουν ενθουσιασμένος με την ομάδα, ήρθε κι η φανέλα να μου δώσει τη χαριστική βολή. Τι ήταν αυτό που έβλεπαν τα μάτια μου; Ακόμη και τώρα τη θεωρώ πολύ προχό. Λευκή και στο κέντρο μια κόκκινη φαρδιά ρίγα που συνεχίζει στην πλάτη. Πού το σκέφτηκαν, μονολογούσα με τις ώρες. Όταν την εποχή του μεγάλου Άγιαξ έβρισκα ασπρόμαυρες φωτογραφίες της ομάδας, τις έκοβα και με ένα κόκκινο μαρκαδόρο ζωγράφιζα τη ρίγα, να ξεχωρίζει.

Δεν είναι μπλε και κόκκινο τα χρώματα του Πανιωνίου. Είναι πορφυρό και κυανό μαζί, σε ένα συνδυασμό που θεωρώ μεγαλοπρεπή και άκρως εντυπωσιακό. Τη δε λευκή παραλλαγή της μπλούζας με τη μία ρίγα πορφυρή και την άλλη κυανή, οριζόντιες στο στήθος, τη θεωρώ αριστουργηματική. Για όσους ενδιαφέρονται, σημειώνω ότι αυτή η φανέλα κυκλοφορεί αυτές τις μέρες και πάλι σαν επετειακή στην μπουτίκ της ομάδας. Θα την αγοράσω, γιατί δεν θέλω με τίποτα να λείπει από τη συλλογή μου. Παράπονο έχω και από την ομάδα μου, τον ΑΡΗ. Δεν είναι αυτό το κίτρινο το παλιό στη φανέλα του σήμερα. Έχει αλλάξει. Έχει γίνει πιο έντονο, πιο βαθύ κίτρινο. Το κίτρινο του ΑΡΗ ήταν το κροκί το λεγόμενο. Το σκούρο κίτρινο και όχι το ανοιχτό, όπως στη φανέλα της ΑΕΚ. Μια που ανέφερα την  Ένωση έχω να καταγγείλω άλλο ένα έγκλημα αισθητικής. Στα τέλη της δεκαετίας του '70 στην Ένωση είχαν κυκλοφορήσει μια φανέλα που όσοι τη θυμούνται σίγουρα θα τη νοσταλγούν. Κίτρινο έντονο με τρεις οριζόντιες μαύρες ρίγες στο στήθος. Αυτή στη μέση φαρδιά και οι άλλες δυο πάνω και κάτω λεπτές. Στο κέντρο, σε κύκλο ο Δικέφαλος. Την κατάργησαν, οι εγκληματίες, και έβγαλαν κάτι άλλες με έναν τεράστιο δικέφαλο που ξεκινούσε από τις μασχάλες και δεν ξεχώριζες πού τελείωνε. Ούτε στο κέντρο διάσωσης άγριων πτηνών δεν θα σκεφτόντουσαν να φτιάξουν τέτοια κακογουστιά. Αλλά και ο Παναθηναϊκός το νέρωσε το πράσινό του. Πού είναι εκείνο το πράσινο σαν αυτό της φύσης, με το Τριφύλλι δεξιά; Η εμφάνιση την εποχή του Γουέμπλεϊ ήταν η καλύτερη από όλες και δεν την κράτησαν. Φέρτε λοιπόν πίσω τις φανέλες που αγαπήσαμε και πετάξτε αυτές τις μοντέρνες παραλλαγές στα σκουπίδια.

 Έχω την αίσθηση ότι οι ομάδες μας μαζί με την αίγλη τους χάνουν και το χρώμα που τις χαρακτήριζε. 

Ή μήπως αυτά πάνε μαζί;

Για χιλιάδες συ΅πολίτες ΅ας το δικαίω΅α στη στέγη είναι ένα ΅ακρινό όνειρο. Μια ΅όνι΅η αγωνία που ενίοτε βρίσκει ανακούφιση στις ελάχιστες δο΅ές φιλοξενίας που λειτουργούν στην Αθήνα.

Η Αθήνα του 21ου αιώνα. Μια σύγχρονη ΅εγαλούπολη του δυτικού κόσ΅ου. Διαθέτει ΅εγάλες λεωφόρους, επιβλητικούς ουρανοξύστες, ΅εγαλοπρεπή γήπεδα και ε΅πορικά κέντρα-φρούρια. Για τους δύσπιστους διαθέτει περισσότερη αστυνο΅ία από ποτέ, ειδικές τεθωρακισ΅ένες ΅ονάδες έτοι΅ες να αντι΅ετωπίσουν ΅ε πολύ ξύλο και τόνους χη΅ικών, ενίοτε και ΅ε σφαίρες, την κάθε εσωτερική απειλή.

Η Αθηνά της νέας χιλιετίας εκσυγχρονίζεται για να σταθεί δίπλα στις άλλες Βαβυλωνίες της υφηλίου. Τα έχει όλα. Ακό΅α και τους απόκληρούς της. Στα σπλάχνα της προσπαθούν να επιβιώσουν, ΅εταξύ της αδιαφορίας του κράτους αλλά και της δικής ΅ας, οι σύγχρονοι «της γης οι κολασ΅ένοι». Μετανάστες, άστεγοι, άποροι στοιβάζονται σε πλατείες, σε εγκαταλελει΅΅ένα κτήρια, σε πεζοδρό΅ια και σε ανοιχτούς χώρους προκει΅ένου να καταφέρουν να επιβιώσουν άλλη ΅ια ΅έρα.Είναι αυτοί που ο ΅έσος κάτοικος της πόλης τους κοιτάζει σαν να είναι ΅ιάσ΅ατα, που τους αποφεύγει διότι φοβάται ότι θα του χαλάσουν την ευαίσθητη αισθητική, ΅ια αισθητική που εντέλει έχει εξαντληθεί σε τερατουργή΅ατα όπως το νεότευκτο Μουσείο της Ακρόπολης, όπως και τα ε΅πορικά κέντρα του εθνικού ΅ας «αρχιτέκτονα» Μπά΅πη Βωβού.

Οι άστεγοι της Αθήνας, ΅ιας τυπικής δυτικής πόλης που δεν κοι΅άται ποτέ, αποτελούν και αναπόσπαστο κο΅΅άτι της, όσο κι αν ο δή΅αρχός της, σε αγαστή συνεργασία ΅ε τις «κοινωνικά ευαίσθητες» αστυνο΅ικές αρχές, συχνά πυκνά κάνει επιχειρήσεις-σκούπα για να καθαρίσει και να απολυ΅άνει το παλιό Εφετείο, τους δρό΅ους γύρω από την Ο΅όνοια, την πλατεία του Αγίου Παντελεή΅ονα και όλα αυτά τα ΅έρη που «βρω΅ίζουν» οι περιθωριοποιη΅ένοι, δίχως πατρίδα και σπίτι, δίχως καν ένα κο΅΅άτι ψω΅ί. 

Υπό ΅ία έννοια, είναι τα αποτέλεσ΅α ενός αδίστακτου συστή΅ατος που εξαθλιώνει ώστε να επιβιώσει. Είναι τα απόβλητα ενός καπιταλισ΅ού που «εξατο΅ικεύει το κέρδος και κοινωνικοποιεί τα χρέη», είναι σε τελική ανάλυση το φυσικό ακόλουθο, οι αποδιωγ΅ένοι ΅ιας κοινωνίας που όσο περνά ο καιρός εθίζεται στην υπερκατανάλωση και τον ατο΅ισ΅ό, και εντέλει εκτροχιάζεται.

ΕΧΕΙΣ ένα... ψιλοπροβληματάκι ν' αντιμετωπίσεις όταν αποφασίσεις και διατάξεις επιχείρηση-σκούπα· ότι πρέπει να βαφτίσεις τους μπάτσους σκουπιδιάρηδες κι όποιον βρεθεί μπροστά τους στην επιχείρηση, ανθρώπινο σκουπίδι.

ΟΤΑΝ σκουπίζεις την Ευριπίδου, τη Σωκράτους κι ό,τι άλλο έχει απομείνει σε δρόμο να θυμίζει τη δημοκρατία της αρχαίας Αθήνας, νο πρόμπλεμ!.. Ποίος να υπερασπιστεί τις Αφρικάνες ιερόδουλες και τους παράνομους μετανάστες; Κάτι οργανωσούλες μόνο για τα... ανθρώπινα δικαιώματα, αι οποίαι ως γνωστόν ανήκουν εις την αισχράν μειοψηφίαν. Μπορείς με την άνεσή σου να τους θεωρήσεις όλους ανθρώπινα ψυχικά σκουπίδια και να τους σκουπίσεις ανεμπόδιστα.

ΟΤΑΝ όμως αποφασίζεις και διατάσσεις επιχείρηση-σκούπα στα Εξάρχεια -στην πλατεία όπου η Ιστορία εκκολάπτει κάθε φορά τις νέες ιδέες και τα πρωτοποριακά ρεύματα- μπορεί να σταθείς... άτυχος κι ανάμεσα στα... σκουπίδια που θα μεταφέρουν τα απορριμματοφόρα σου στη ΓΑΔΑ, να 'ναι ο Μήτσος ο Παπαχρήστος κι ο Στέλιος ο Ελληνιάδης. Ο γκουρού της δημοκρατίας δηλαδή κι ο μετρ του ελληνικού τραγουδιού. Τότε θ' αναγκαστείς να ζητήσεις «συγγνώμη» και να αποκεφαλίσεις τον επικεφαλής σου.

ΤΟ ψιλοπροβληματάκι είναι πως δεν υπάρχει περίπτωση να σταθείς τυχερός όταν θεωρείς τους ανθρώπους σκουπίδια και πιστεύεις πως θα τους ψεκάσεις, θα τους σκουπίσεις και τελειώσαμε. Διότι αυτά τα... σκουπίδια είναι μια φοιτητριούλα της Νομικής, ένας μεταπτυχιακός υπότροφος της Αρχιτεκτονικής (ενδεχομένως ο γιος του Διονύση του Τσακνή που το 'γραφε στην «Ε» τις προάλλες) κι από τον Μωραΐτη ένας ακόμη μαθητής· ας πούμε ο νέος Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος...

ΘΑ μου δικαιολογηθείς: «Εγώ δεν έχω στόχο τα παιδιά, θέλω να καθαρίσω το κέντρο της πόλης από τους μπαχαλάκηδες και τους πρεζέμπορους». Τι μας λες! Τότε γιατί... σκουπίζεις αδιακρίτως; Οποιος σπέρνει ανέμους, θερίζει θύελλες. Ο πιτσιρικάς ο ψαγμένος - ο μορφωμένος, όταν τον αντιμετωπίζεις σαν κοινωνικό σκουπίδι, θα 'ρθει μια στιγμή που μπαχαλάκιας επί χίλια θα γενεί. Τον προσέβαλες - θα σε εκδικηθεί!

ΔΕΝ καταλαβαίνεις ούτε το πιο απλό; Αυτό το αμόρφωτο χωριατόπαιδο που του 'δωσες κλομπ, περίστροφο κι εξουσία ζηλεύει, φθονεί τον πιτσιρικά με το σκουλαρικάκι που τον σταματάει για να του ελέγξει, τάχα μου, το δίπλωμα από το παπάκι. Διότι απλούστατα έχει στο πίσω κάθισμα το πιο άπαιχτο γκομενάκι.

ΝΑ 'σαι 18-20 χρονώ, να γκαζώνεις με το παπάκι κι από πίσω το γκομενάκι, και να σε προσβάλλει, να σου φέρεται σαν να 'σαι σκουπίδι ο κάθε καράβλαχος... Δεν γίνεσαι ούτε αντιεξουσιαστής ούτε μπαχαλάκιας· Τούρκος γίνεσαι! Οι ανόητοι νομίζουν πως θα μαζέψουν σκουπίδια και θα βρεθούν αντιμέτωποι με χιλιάδες Σελτζούκους Τούρκους που γινήκανε τέτοιοι από τον θυμό τους...

ΠΟΙΟ άβατον... Για πήγαινε, αν τολμάς, πέντε στενά πιο κάτω από τον Λευκό Οίκο, για μπες στο Μπρονξ ή κόψε βόλτες, αν είσαι μάγκας, στις έγχρωμες γειτονιές των Παρισίων... Γκέτο και άβατα υπάρχουν σ' όλες τις μητροπόλεις. Και η πλούσια εμπειρία λέει πως σπάνε μόνον όταν εφαρμόζονται ενεργητικές πολιτικές με τη συμμετοχή των κατοίκων και των θαμώνων. Η αστυνομική βία φέρνει πάντα το αντίθετο αποτέλεσμα.

ΕΧΩ ζήσει στα Εξάρχεια την «επιχείρηση Αρετή». Οτι, και καλά, αυτοί με τα ρόπαλα ήταν οι... ενάρετοι κι εμείς, φοιτητάκια τότε, τα... κουρέλια. Εσπρωξαν τότε ηρωίνη για να διαλύσουν τα Εξάρχεια και βγήκε το σύνθημα: «Οι μπάτσοι πουλάνε την ηρωίνη». Οσο για τα... κουρέλια; Οπως λέει κι ο τίτλος της βραβευμένης ταινίας: «Τα κουρέλια τραγουδούν ακόμα».

Αν κάτι αποτελούσε σκάνδαλο στα χρόνια των Rolling Stones, αυτό ήταν ένα τολμηρό κάλυμμα, όπως του άλμπουμ τους «Sticky Fingers» το 1971. Σχεδόν σαράντα χρόνια μετά, οι Γερμανοί Rammstein επισύρουν την μήνιν της λογοκρισίας με το βιντεοκλίπ του τραγουδιού «Ρussy», το οποίο περιέχει εικόνες σκληρού πορνό. Και το σεξ συνεχίζεται...

Οι Βερολινέζοι Rammstein αποτελούν κλασική περίπτωση συγκροτήματος που αγαπά την πρόκληση. Ακόμη και το όνομα που διάλεξαν στην αρχή της καριέρας τους ήξεραν ότι δεν θα τους άφηνε να περάσουν απαρατήρητοι. Το πρόσφατο βιντεοκλίπ τους για το τραγούδι «Ρussy» έρχεται απλώς να επικυρώσει με τον πιο επιτυχημένο τρόπο την πορεία τους, μέσα από εικόνες σκληρού πορνό με πρωταγωνιστές τα έξι μέλη του συγκροτήματος, όπου αναγκάζουν σε ποικίλες μορφές σεξ ισάριθμες γυναίκες. Δεν θα μπορούσε φυσικά να συμβεί οτιδήποτε άλλο παρά να απαγορευθεί η προβολή του, είτε μέσα από τα μουσικά κανάλια είτε από το Υou Τube, όπου βρίσκει κανείς μερικές δεκάδες διαφορετικές λογοκριμένες εκδοχές του. Η απαγόρευση αυτή, όπως έχει συμβεί και άλλες φορές στο παρελθόν, τους έφερε στην κορυφή των γερμανικών τσαρτς και το ίδιο αναμένεται να συμβεί και στις πιο πολλές χώρες του κόσμου. Στις 14 Δεκεμβρίου μάλιστα, προκειμένου να ωθήσουν τα πράγματα ακόμη περισσότερο στα άκρα, θα κυκλοφορήσουν μια περιορισμένων αντιτύπων έκδοση του νέου άλμπουμ τους «Liebe Ιst Fur Αlle Da» στη μορφή μιας μικρής βαλίτσας που θα περιέχει έξι δονητές, ρεπλίκες των μορίων των μελών του συγκροτήματος, ένα ζευγάρι χειροπέδες, μια λιπαντική κρέμα και φυσικά το CD στη σπέσιαλ εκδοχή του. 

Το όνομά τους πήραν λίγο πριν από τα μέσα της δεκαετίας του ΄90 από την πόλη Ramstein-Μiesenbach, το μέρος όπου το 1988 πραγματοποιήθηκε η μεγαλύτερη τραγωδία ως σήμερα σε σόου επίδειξης αεροσκαφών, με 67 θεατές και τρεις πιλότους νεκρούς και άλλους 346 θεατές σοβαρά τραυματισμένους. Το ομώνυμο τραγούδι τους αναφέρεται βεβαίως σε αυτό το συμβάν. Το δεύτερο m έχει προστεθεί στο όνομά τους ώστε να μεταφράζεται ελεύθερα ως «η πέτρα που χτυπά» προκειμένου να περιγράψουν τον τευτονικό ήχο τους. Μέσα από τα έξι συνολικά άλμπουμ που έχουν κυκλοφορήσει εξερευνούν τον βιομηχανικό ροκ και ηλεκτρονικό ήχο, κυρίως όμως όλοι μιλούν για τη σκηνική παρουσία τους που, είτε αρέσει είτε όχι, ξεχωρίζει τόσο από το εικαστικό μέρος της, όπου τα πυροτεχνήματα και τα σαδομαζοχιστικά κοστούμια έχουν τον πρώτο λόγο, ενώ η δύναμη που εκπέμπει ο αρχηγός του γκρουπΤιλ Λίντερμαν σύμφωνα με τους «Νew Υork Τimes» είναι πέρα από κάθε φαντασία: «Οι συναυλίες τους δίνουν την αίσθηση ότι ο κ.Λίντερμαν παράγει τόσο ωμή αρρενωπότητα και βιαιότητα που πιστεύεις κάποιες στιγμές ότι θα χιμήξει στο πλήθος, θα αρπάξει έναν από τους θαυμαστές τους και θα του κοπανάει το κεφάλι». Ο Τιλ Λίντερμαν συμμετέχει και ο ίδιος στο σόου ως επαγγελματίας πυροτεχνουργός που είναι, και δεν είναι λίγες οι φορές που του έχουν συμβεί ατυχήματα επί σκηνής. Οι στίχοι τους αγγίζουν όλα τα «απαγορευμένα» θέματα, όπως ο σαδομαζοχισμός, η ομοφυλοφιλία, ο ερμαφροδιτισμός, η αιμομειξία, η παιδοφιλία, η νεκροφιλία, η πυρομανία, ο κανιβαλισμός, συχνά αναφέρθηκαν και στη θρησκεία, όπως επίσης σε αρκετές περιπτώσεις έχουν χρησιμοποιήσει στα τραγούδια τους αποσπάσματα από την κλασική γερμανική λογοτεχνία, με πιο συχνές αναφορές στα ποιήματα του Γκαίτε. Τους έχουν κατηγορήσει αρκετά συχνά ως φιλοναζιστές, αφού στα σόου τους έχουν χρησιμοποιήσει αποσπάσματα από την ταινία «Οlympia» της Λένι Ρίφενσταλ, πράγμα που έχουν αρνηθεί, ενώ απεναντίας το τραγούδι τους «Links-2-3-4» έχει χρησιμοποιήσει επανειλημμένως το γνωστό μέλος του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος της Γερμανίας Οσκαρ Λαφοντέν. Το 1999 ακούστηκε το όνομά τους καθώς συνδέθηκε με την τραγωδία στο γυμνάσιο του Κολουμπάιν, όταν δημοσιεύθηκαν φωτογραφίες τωνΕρικ ΧάριςκαιΝτίλαν Κλέμπολντνα φορούν μπλουζάκια με φωτογραφίες των Rammstein και το συγκρότημα έκανε τότε σχετικές δηλώσεις, ότι δεν παρότρυνε για τέτοιου είδους κινήσεις, ούτε το επιτρέπουν τα πολιτικά «πιστεύω» τους. Το 2004 στη σφαγή του Μπεσλάν λέγεται ότι οι τρομοκράτες άκουγαν συνεχώς μουσική των Rammstein δυνατά προκειμένου να κρατούν εαυτούς σε εγρήγορση, αναγκάζοντας τους Rammstein να κάνουν και πάλι απολογητικές δηλώσεις. 

Αν κάτι αποτελούσε σκάνδαλο στα πρώτα χρόνια της ροκ μουσικής, αυτό ήταν ένα τολμηρό κάλυμμα,

Το κάλυμμα του νέου άλμπουμ του γερμανικού συγκροτήματος Rammstein που περιέχει το τραγούδι «Ρussy». Η προβολή του βιντεοκλίπ για το τραγούδι αυτό, που σκαρφάλωσε στην κορυφή των γερμανικών τσαρτς, απαγορεύθηκε στα μουσικά κανάλια

αφού τα βιντεοκλίπ είναι μια τέχνη που αναπτύχθηκε κυρίως τη δεκαετία του ΄80 με τη γέννηση του μουσικού καναλιού ΜΤV. Χαρακτηριστικά παραδείγματα ήταν η απαγόρευση του καλύμματος του «Sticky Fingers» των Ρόλινγκ Στόουνς το 1971 με το γνωστό έργο τουΑντι Γουόρχολ , στο οποίο απεικονίζεται η βουβωνική χώρα ενός άνδρα καλυμμένη με μπλουτζίν παντελόνι, με τη διαφορά όμως ότι το φερμουάρ ανοίγει. Είχε προηγηθεί το άλμπουμ «Τwo Virgins», όπου το ζευγάριΤζον Λένον -Γιόκο Ονοποζάρει γυμνό στο κάλυμμά του, και οΝτέιβιντ Μπάουι, ο οποίος στο αρχικό κάλυμμα του «Τhe Μan Who Sold Τhe World» ποζάρισε φορώντας γυναικείο φουστάνι. Τις πρώτες ημέρες η λογοκρισία κυρίως αφορούσε τα διάφορα βίντεο μικρής διάρκειας που έκαναν επιλεγμένοι καλλιτέχνες, και όχι απαραιτήτως για την προώθηση των τραγουδιών τους Ο Μπάουι έχει ιστορικό απαγορεύσεων, αφού το 1972 επέμεινε παρά τις αντιρρήσεις της εταιρείας του να δημιουργήσει μικρά ταινιάκια για να προωθήσει τα τραγούδια του, όλα εξαιρετικά σκηνοθετημένα από τον ροκ φωτογράφοΜικ Ροκ, με το «John, Ι΄m Οnly Dancing» να απαγορεύεται από το ΒΒC λόγω των ομοφυλοφιλικών αναφορών του. Η ιστορία επαναλήφθηκε το 1983 για το βιντεοκλίπ του «China Girl» το 1983, όπου αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο σε μια σκηνή να κάνει αληθινό σεξ με την κινέζα σύντροφό του. 

Το πρώτο όμως βιντεοκλίπ που απαγορεύθηκε στο ΜΤV ήταν το «Βody Language» των Queen. Ομοφυλοφιλικές αναφορές, πολύ δέρμα, πολύς ιδρώτας, στοιχεία που το καθιστούσαν άσεμνο για τα δεδομένα της περιόδου. Παραδόξως όμως το κανάλι είχε παίξει την επιτυχία «Ρhysical» τηςΟλίβια Νιούτον Τζον, όπου άνδρες μοντέλα φορώντας στρινγκ παρελαύνουν στις φαντασιώσεις της, για να φύγουν στο τέλος χεράκι χεράκι. Οι Duran Duran με το «Girls Οn Film» δεν τη γλίτωσαν από το ΒΒC, αφού οι γυμνόστηθες κοπέλες που πάλευαν στη λάσπη ήταν δυνατό στοιχείο για την απαγόρευση του βίντεο. Πιέσεις δέχθηκε και ηΛόρα Μπράνινγκανγια να αλλάξει το βίντεο του «Self Control» όπου αφήνεται στις ακολασίες της, ενώ το περίφημο και καυτό στρινγκ τηςΣερπου φοράει όταν τραγουδά ανάμεσα σε ναύτες του αμερικανικού στόλου στο «Ιf Ι Could Τurn Βack Τime» ήταν ο λόγος που το βιντεοκλίπ μεταφέρθηκε στις μεταμεσονύχτιες ώρες του ΜΤV. 

ΗΜαντόναπάλι βρίσκεται μονίμως στο στόχαστρο της λογοκρισίας, με πρώτη πιο γνωστή περίπτωση το βίντεο για το «Like Α Ρrayer», όπου ως άλλη Μαγδαληνή ερωτοτροπεί με έναν μαύρο Ιησού. Την επόμενη φορά για το τραγούδι της «Justify Μy Love» του 1990, όπου μεταξύ πολλών άλλων πραγματοποιεί ομαδικό και ομοφυλοφιλικό σεξ, μια δουλειά που όλοι όμως συμφώνησαν ότι είχε καλλιτεχνική διάθεση. Το όνομα της βασίλισσας της ποπ ακούστηκε για μία ακόμη φορά με αφορμή το βίντεο που συνόδευε την επιτυχία της «What Ιt Feels Like For Α Girl», στο οποίο η Μαντόνα υπό τη σκηνοθετική επιμέλεια του πρώην συζύγου τηςΓκάι Ρίτσι ακολουθεί κατά πόδας την «αισθητική Ταραντίνο» σπέρνοντας στο πέρασμά της τον τρόμο. 

Την τύχη της απαγόρευσης είχε και το σουηδικό ποπ συγκρότημα Cardigans για το βιντεοκλίπ στο τραγούδι τους «Μy Favourite Game», όπου η τραγουδίστριαΝίνα Πέρσον ταξιδεύοντας σε μεγάλη λεωφόρο παρασύρει πεζό συνεχίζοντας να τραγουδά ασυγκίνητη την πολύ όμορφη ποπ σύνθεσή της. Οι Μassive Αttack είχαν υποστεί την απαγόρευση του ΒΒC αλλά και του ΜΤV για το εξαιρετικό βιντεοκλίπ για το τραγούδι τους «Βe Τhankful For What Υou Got» από το εντυπωσιακό πρώτο άλμπουμ τους «Βlue Lines» του 1991. Ενα βίντεο που αναλώνεται εξ ολοκλήρου στο νούμερο μιας στριπτιζέζ σε κλαμπ του Λονδίνου, το οποίο όμως κινηματογραφείται με εξαιρετική μαεστρία. Και για να έλθουμε στονΤζορτζ Μάικλ, ο οποίος μονοπωλεί αυτόν τον καιρό το ενδιαφέρον του Τύπου για το νέο βιντεοκλίπ του «Shoot Τhe Dog», να θυμίσουμε ότι το άλλοτε ήμισυ των Wham! μονίμως έχει τέτοια προβλήματα, από την αρχή ακόμη της σόλο καριέρας του. Ζηλεύοντας τον Ντέιβιντ Μπάουι κάνει σεξ με μια Γιαπωνέζα (;) στο βιντεοκλίπ του «Ι Want Υour Sex», αναπαράγει την προσωπική του περιπέτεια στις τουαλέτες του Λος Αντζελες στο «Οutside» ξεσηκώνοντας θύελλα αντιδράσεων και κινητοποιεί ολόκληρο το ΒΒC όταν παίζεται για πρώτη φορά το βίντεο του «Freeek» στην ιστορική εκπομπή «Τop Οf Τhe Ρops» με τις σεξουαλικού περιεχομένου εικόνες του. Στο «Shoot Τhe Dog» επιτίθεται, τόσο λεκτικά όσο και με τις σκηνές που προβάλλονται, στον βρετανό πρωθυπουργόΤόνι Μπλεργια την πολύ στενή σχέση του με τονΤζορτζ ΜπουςΤζούνιορ. Το βίντεο μάλιστα περιέχει και μια σκηνή κινουμένων σχεδίων όπου ο Τζορτζ Μάικλ βρίσκεται στο κρεβάτι με τηΣερί Μπλερ. 

Το «Smack Μy Βitch Up» των Ρrodigy δεν είχε απαγορευθεί μόνο για τους σοβινιστικούς στίχους του αλλά και για τις ανάλογες εικόνες του βίντεο για τη χρήση ναρκωτικών και το απροκάλυπτο γυμνό. Ούτε ο «βασιλιάς της ποπ» Μάικλ Τζάκσονείχε γλιτώσει, αφού το 1991 είχε αναγκαστεί να κόψει μια σκηνή από το «Βlack Οr White» όπου άγγιζε το επίμαχο σημείο. Παρά τις καλλιτεχνικές ανησυχίες της, ηΜπγιορκδέχθηκε και αυτή τις επιπτώσεις της λογοκρισίας και μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις, με πιο γνωστή αυτή του «Ρagan 

Toν Δεκέμβριο οι Rammstein θα κυκλοφορήσουν μια ειδική έκδοση του νέου άλμπουμ τους «Liebe Ιst Fur Αlle Da» στη μορφή μικρής βαλίτσας που θα περιέχει έξι δονητές και φυσικά το CD στη σπέσιαλ εκδοχή του

Ρoetry», το οποίο έχει ερωτικές σκηνές με αρκετή ποικιλία αλλά και περιγραφικές σκηνές με body piercing, για γερά νεύρα. Η χαμηλοβλεπούσα πάλιΣακίρα, που συνεχώς διατείνεται ότι ντρέπεται για το σώμα της, κυκλοφορεί το ένα μετά το άλλο βιντεοκλίπ που, ναι μεν δεν μπορείς να ονομάσεις πορνό, αλλά ξεπερνούν το όριο του αισθησιακού. Στο τελευταίο μάλιστα «She Wolf» δεν μεταμορφώνεται σε λυκάνθρωπο, όπως θα περίμενε κανείς, όταν βγαίνει το φεγγάρι, αλλά σε ένα ερωτικά άπληστο θηλυκό. 

Η λογοκρισία στην ποπ και ροκ μουσική είναι ένα φαινόμενο παγκόσμιο και μάλιστα εκεί όπου ανθεί περισσότερο είναι φυσικά οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Εκεί όχι μόνο με μεγάλη ευκολία δεν παίζονται τα μικρά αυτά ταινιάκια, τα οποία ουσιαστικά δημιουργήθηκαν για την καλύτερη προώθηση των τραγουδιών μέσα από την οπτικοποίησή τους, αλλά κυρίως πολλά τραγούδια δεν ακούγονται στο ραδιόφωνο λόγω των στίχων τους, έπειτα από μεσολάβηση πολλών ομάδων που έχουν συσταθεί γι΄ αυτόν τον λόγο. Μια από αυτές μάλιστα, η Ρarents΄ Μusic Recourse Center με ιδρύτρια τηνΤίπερ Γκορ, σύζυγο του πρώην αντιπροέδρου των ΗΠΑΑλ Γκορ, έχει καταφέρει να μπαίνει η γνωστή πλέον προειδοποίηση στα καλύμματα CD αν οι στίχοι είναι προσβλητικοί για τις μικρότερες ηλικίες. 

Γεγονός πάντως είναι ότι τις περισσότερες φορές αυτού του τύπου οι απαγορεύσεις λειτούργησαν θετικά για τις πωλήσεις των τραγουδιών που υπέστησαν αυτή την αντιμετώπιση. Τώρα κατά πόσον αυτό γίνεται από την πλευρά των καλλιτεχνών γι΄ αυτόν τον σκοπόγιατί λέγονται και τέτοια-, αυτό μόνο οι ίδιοι το ξέρουν και τελικώς το καθετί κρίνεται από το πόσο καλό είναι. Και η αλήθεια είναι ότι τις περισσότερες φορές το αποτέλεσμα είναι θεαματικό! 

ΤΟΥ ΣΑΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΥ 

ΚΑΥΧΙΕΣΑΙ που ο γιος σου είναι γαμιάς και η κόρη σου παρθένα.

Καυχιέσαι που ήσουν λοκατζής στο Μεγάλο Πεύκο, χλευάζοντας τους πεζικάριους, αλλά βάζεις βύσμα για να πάει ο γιος σου κέντρο στην Κόρινθο και ειδικότητα διαβιβαστής στο Χαϊδάρι. Καμαρώνεις που το χωριό σου θυμίζει λίγο από Ζωνιανά, αλλά γκρινιάζεις ότι η επαρχία απ' όπου κατάγεσαι, είναι η πιο ριγμένη απ' όλες.

ΚΥΡΙΑΚΗ πρωί κοινωνάς στην εκκλησία και το απόγευμα ρίχνεις Χριστοπαναγίες στο γήπεδο. «Καταλαβαίνεις» τους ξένους «από τη φάτσα». Εχεις Φιλιππινέζα να σου κρατάει το παιδί, Βουλγάρα να σου καθαρίζει το σπίτι, Αλβανούς στο συνεργείο της οικοδομής, Πακιστανούς να σου φροντίζουν το κτήμα για να πληρώνεις λιγότερο και να μην κολλάς ένσημα, κι όμως φωνάζεις να φύγουν οι ξένοι να ξεβρωμίσει η χώρα.

ΚΑΘΕ καλοκαίρι «πρέπει να πας στο χωριό». Οταν ταξιδεύεις στο εξωτερικό για να ξεφύγεις λίγο από την Ελλάδα, ψάχνεις για άλλους Ελληνες για να κάνεις παρέα. Εκλιπαρείς το προσωπικό του αεροδρομίου να επιτρέψουν τις παραπάνω βαλίτσες που έχεις, αμέσως μόλις ο πατέρας σου σταματήσει να το κάνει για σένα και την οικογένεια. Οταν ταξιδεύεις με το αεροπλάνο και επιστρέψεις, βρίσκεις 20 άτομα να σε περιμένουν στο αεροδρόμο. Χειροκροτείς τον πιλότο όταν προσγειωθείς. Οποτε ταξιδεύεις στο εξωτερικό απορείς πώς ο κόσμος ζει χωρίς περίπτερα. Βρίσκεις τους τουρίστες αστείους. Και τους μαθαίνεις να λένε «malaka».

ΕΧΕΙΣ δέκα χρόνια να μπεις σε λεωφορείο. Περιγράφεις το κτίριο της Interamerican στην Κηφισίας ως «ουρανοξύστη». Παραγγέλνεις ταυτόχρονα σουβλάκια κι ένα ασθενοφόρο και το ασθενοφόρο έρχεται όταν χωνεύεις τα σουβλάκια. Υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να πέσεις σε μποτιλιάρισμα στις 6 π.μ. της Κυριακής. Εχεις αυτοκίνητο που κοστίζει πάνω από 60.000 ευρώ και αρνείσαι να δώσεις στον παρκαδόρο 5 ευρώ πουρμπουάρ γιατί το θεωρείς κλοπή.

ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΕΙΣ με τα φώτα για μπλόκο, αλλά παραπονιέσαι στον αστυνομικό ότι δεν δίνει κλήση και στους άλλους οδηγούς. Διπλοπαρκάρεις για τσιγάρα κλείνοντας τον δρόμο και απολογείσαι σ' αυτούς που κορνάρουν, αλλά στο παρακάτω στενό πλακώνεις τον οδηγό που έκανε ακριβώς το ίδιο. Οταν σταματάς στο φανάρι έχεις το χέρι στην κόρνα. Πάντα αναρωτιόσουν σε τι διάολο χρησιμεύει η «διάβαση πεζών». Είσαι βέβαιος ότι το κακό μάτι έχει αποδειχθεί και επιστημονικά.

ΜΙΣΕΙΣ τους δημόσιους υπαλλήλους, αλλά όνειρο ζωής είναι να γίνεις ένας από αυτούς. Ποτέ δεν σου φτάνουν τα χρήματα για τα βασικά είδη ανάγκης, αλλά πάντα σου περισσεύουν για τα είδη πολυτελείας. Ξέρεις ότι όλοι οι άλλοι είναι τουρκόσποροι ή Σλάβοι, αλλά εσύ το 'χεις στανταράκι πως είσαι γνήσιος απόγονος του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Πας γυμναστήριο και καπνίζεις κι ένα πακέτο τσιγάρα τη μέρα. Κάνεις φραπέ πριν φύγεις από το σπίτι, όταν φτάνεις στο γραφείο, μετά το φαγητό, όταν έχεις καλεσμένους, πριν φύγουν οι καλεσμένοι, αφού φύγουν οι καλεσμένοι και πριν πέσεις για ύπνο.

ΤΡΩΣ πρωινό πριν πας για ύπνο. 

Δεν τρως ποτέ βραδινό πριν από τις 10 μ.μ. Μαλώνεις για το ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό. Το πρώτο σου hangover ήταν γύρω στα 5 σου, όταν ο μπαμπάς / θείος / παππούς σού έδωσε να δοκιμάσεις ουίσκι, γιατί το ζήταγες κλαίγοντας.

 Η μαμά βάζει σεμεδάκι πάνω από την οθόνη του PC σου.

Με τον ΑΝΔΡΕΑ ΡΟΥΜΕΛΙΩΤΗ

50 χρόνια μετά την ηχογράφηση του ιστορικού «, ο ογδοντάχρονος ντράμερ Τζίμι Κομπ, που έρχεται για δύο συναυλίες, είναι ο μόνος από τους συντελεστές της που βρίσκεται ακόμα κοντά μας 

«Θυμάμαι ότι ο Μάιλς ερχόταν στο στούντιο με τη μουσική του και θυμάμαι ότι ήταν πολύ σύντομες συγχορδίες, που άλλαζαν συνεχώς. Ήταν "δύσκολος" δίσκος. Από τότε μου φάνηκε περίεργο που άρεσε τόσο πολύ στον κόσμο. Όταν τον ηχογραφούσαμε ήμασταν εντελώς χαλαροί στο στούντιο. Και τελικά, όλο αυτό που έγινε εκεί άγγιξε πολλούς χωρίς να το καταλάβουμε. Μάλλον χρειαζόταν τον χρόνο του». Πράγματι, το «Κind of Βlue» ήταν ένας «δύσκολος» δίσκος για την εποχή του. Ήταν ένας ακόμα από τους νεωτερισμούς που ο μεγάλος τρομπετίστας θα έφερνε στο προσκήνιο σφραγίζοντας την τζαζ ιστορία, και δίνοντας συνέχεια στις μεγάλες τομές της μουσικής του αυτοσχεδιασμού που είχε επιχειρήσει ο Τσάρλι Πάρκερ περίπου μια δεκαετία νωρίτερα. Ο Μάιλς θα άνοιγε ένα ακόμα μονοπάτι προς την ελεύθερη καλλιτεχνική έκφραση της αφροαμερικάνικης κοινότητας σμιλεύοντας με τον πιο αυθεντικό τρόπο το μπλουζ και τη μαύρη θρησκευτική μουσική, τη ραχοκοκαλιά και την καρδιά της αφροαμερικάνικης μουσικής κουλτούρας. Ο ντράμερ Τζίμι Κομπ ήταν παρών στον τοκετό αυτής της υπέροχης μουσικής ροής. 

Ο Κομπ ισχυρίζεται ότι βρέθηκε δίπλα στον τρομπετίστα εντελώς συμπτωματικά. «Ήταν το 1958. Ντράμερ του Μάιλς ήταν ο Φίλι Τζο Τζόουνς, αλλά καθυστερούσε τόσο πολύ να πάει στο στούντιο που ο δίσκος δεν τελείωνε. Οπότε, ο σαξοφωνίστας Τζούλιαν "Κάνονμπολ" Άντερλεϊ, που ήταν φίλος μου, με κάλεσε και έπαιξα ντραμς. Τον Μάιλς τον είχα συναντήσει παλιότερα στη Νέα Υόρκη, όταν έπαιζα με την Νταϊάνα Ουάσιγκτον. Τότε είχε αρχίσει να γίνεται διάσημος. Δύο μήνες αφότου ολοκληρώσαμε τον δίσκο, με πήρε τηλέφωνο και μου είπε: 

"Έλα να παίξεις μαζί μου. Και αν θες τη δουλειά, έλα τώρα γιατί παίζουμε απόψε". 

Ήμουν στη Νέα Υόρκη και αυτοί ήταν στη Βοστώνη, τετρακόσια μίλια μακριά. Είχα τρεις ώρες καιρό. Πήρα το αεροπλάνο με όλα τα ντραμς, έφτασα στο κλαμπ και άρχισα να τα στήνω, ενώ παίζανε το "Round Μidnight". Μόλις έγινε η παύση μετά τα σόλο, ξεκίνησα να παίζω. Έτσι γίναμε φίλοι με τον Μάιλς». 

Σήμερα όποιος ακούσει το ντράμινγκ του Τζίμι Κομπ στους δίσκους του Μάιλς, όποιος παρακολουθήσει τη ρυθμική του φιλοσοφία, την ντραμιστική διακριτικότητά του θα αισθανθεί ότι μια ακόμη σύμπτωση λειτούργησε με μαγικά αποτελέσματα. Ένας ντράμερ που περισσότερο «ψιθυρίζει» στα τύμπανα παρά τα χτυπάει. Ελέγχει τον ρυθμό παρά τον προκαλεί και κυρίως τον κάνει να αναδυθεί με τον πιο υπαινικτικό τρόπο. Όλη η τεχνική του Τζίμι Κομπ βρίσκεται στον τρόπο που αντιλαμβάνεται τον ρόλο του στην ορχήστρα: στον άπλετο χώρο που δίνει στους αυτοσχεδιασμούς των μελωδικών οργάνων. «Μου αρέσει να ακούω τις μελωδίες γύρω μου, το σαξόφωνο, την τρομπέτα, τα φώτα πάνω μου. Η ζωή ενός μουσικού είναι συναρπαστική». Πρόκειται για έναν από τους ελάχιστους εναπομείναντες της μεγάλης γενιάς των Αφροαμερικανών τζάζμεν. Εκείνων που δεν «υπηρέτησαν» την τζαζ αλλά εκείνων που επινόησαν τα καινούργια λεξιλόγιά της. 

Ένα αφιέρωμα στον Μάιλς Ντέιβις. Στη μεγάλη στιγμή του «Κind of Βlue» ή καλύτερα σε μια αισθητική πρόταση που απλώς αποκρυσταλλώθηκε πριν από 50 χρόνια. Αυτό θα ακούσουμε στις συναυλίες της μπάντας του Κομπ που αποτελείται από πέντε εξαιρετικούς αυτοσχεδιαστές της σύγχρονης τζαζ.

Το Halloween γιορτάζεται με μεγάλες φωτιές, παρελάσεις και μεταμφιέσεις με κοστούμια αγίων, αγγέλων και διαβόλων. Χιλιάδες κόσμου γιόρτασε και φέτος, το βράδυ της παραμονής των ΑγίωνΠάντων, το Halloween παρελαύνοντας στους δρόμους φορώντας μάσκες φαντασμάτων και τεράτων όπως προστάζει το πνεύμα της αμερικανικής γιορτής των ζωντανών νεκρών.

Μια γιορτή που έχει ξεφύγει από τα όρια των ΗΠΑ και κατακτά τώρα και όλο τον κόσμο. Halloween έχει τις ρίζες της στην Καθολική Εκκλησία καθώς προέρχεται από την παραφθορά του All Hallows Eve (Γιορτή των Αγίων Πάντων), που ονομάζεται επίσης και All Saints Day και είναι μία καθολική ημέρα προς τιμή όλων των Αγίων την πρώτη ημέρα του Νοεμβρίου.

Η κατ' εξοχήν αμερικανική παράδοση του Halloween άρχισε τα τελευταία χρόνια να εξάγεται και σε πολλές χώρες τόσο της Ευρώπης όσο και της Ασίας.

Μικροί και μεγάλοι ξεχύνονται στους δρόμους τη νύχτα της παραμονής των Αγίων Πάντων φορώντας τρομακτικές στολές. Το γεγονός, βέβαια, είναι ότι στις περισσότερες περιπτώσεις, η αγορά είναι αυτή που υποκινεί τη διάδοση της γιορτής.

Η ιστορία του Halloween, όπως και κάθε ιστορία οποιασδήποτε άλλης γιορτής, είναι εμπνευσμένη από τις παραδόσεις που μεταβιβάστηκαν μέσα στους αιώνες από γενιά σε γενιά. Με το πέρασμα λοιπόν των χρόνων, το Halloween εμπλουτίστηκε με νέα στοιχεία και υπέστη ορισμένες αλλαγές.

Halloween σημαίνει All Hallows Eve ή η νύχτα πριν το All Hallows. Στην αρχαία Αγγλία η λέξη "hallow" σήμαινε "καθαγιάζω". Παρά την κάποια σύνδεσή του με τη Ρωμαϊκή Εκκλησία, η Αμερικανική εκδοχή του Halloween έχει τις ρίζες της στο Samhain, μία αρχαία κελτική γιορτή. Οι Κέλτες, που έζησαν 2000 χρόνια πριν στην περιοχή που σήμερα ονομάζεται Ιρλανδία, στο Ηνωμένο Βασίλειο και στη βόρεια Γαλλία, γιόρταζαν την Πρωτοχρονιά την 1η ημέρα του Νοέμβρη.

Αυτή η μέρα σηματοδοτούσε το τέλος του καλοκαιριού και την έναρξη του σκοτεινού και κρύου χειμώνα, μια εποχή του χρόνου που συνδεόταν συχνά με τον ανθρώπινο θάνατο. Οι Κέλτες πίστευαν ότι τη νύχτα πριν από το νέο χρόνο, ο κόσμος των ζωντανών και ο κόσμος των νεκρών αναμιγνύονταν.

Τη νύχτα λοιπόν της 31ης Οκτωβρίου, όπου ουσιαστικά ήταν και η τελευταία ημέρα του χρόνου, γιόρταζαν το Samhain πιστεύοντας ότι οι ψυχές των νεκρών, τα φαντάσματα, επέστρεφαν στη γη. Κατά τη διάρκεια της γιορτής οι Κέλτες φορούσαν κοστούμια κατασκευασμένα από κεφάλια και δέρματα ζώων.

Στα 400 χρόνια που οι Ρωμαίοι είχαν υπό την κυριαρχία τους την κέλτικη γή, δύο ρωμαϊκής καταγωγής γιορτές συνδυάστηκαν με τον παραδοσιακό εορτασμό του Samhain. Μέχρι το 800 μ.Χ, η επιρροή του Χριστιανισμού είχε απλωθεί σε όλες τις κέλτικες περιοχές.

Το 17ο αιώνα ο Πάπας Boniface IV ανακήρυξε την 1η Νοέμβρη ως Ημέρα των Αγίων Πάντων γαι να τιμήσει τους Αγίους και τους Μάρτυρες. Σήμερα πιστεύεται ευρέως ότι ο Πάπας Η ιστορία του Halloween συνδέεται με θρησκευτικές παραδόσεις, θυσίες, αρχαιότερα έθιμα και δοξασίες.

Η ίδια η λέξη προσπάθησε να αντικαταστήσει την κέλτικη γιορτή των νεκρών με μία σχετική αλλά χριστιανική γιορτή. Η γιορτή ονομαζόταν επίσης All-halows ή All hallomas και η προηγούμενη νύχτα, η νύχτα του Samhain, ξεκίνησε να αποκαλείται All-hows Eve και τελικά Halloween. Ακόμα αργότερα, το 1000 μ.Χ, η εκκλησία ανακηρύσει τη 2η μέρα του Νοέμβρη "Ημέρα όλων των ψυχών" για να τιμήσει με αυτό τον τρόπο τους νεκρούς.

Η ημέρα αυτή εορταζόταν παρόμοια με το Samhain με μεγάλες φωτιές, παρελάσεις και μεταμφιέσεις με κοστούμια αγίων, αγγέλων και διαβόλων. Το έθιμο του Halloween έφθασε στην Αμερική το 1840 από Ιρλανδούς μετανάστες. Κάποια από τα έθιμα της γιορτής αυτής σήμερα, εκτός από τη μεταμφίεση, που προέρχεται από το Samhain, είναι ο φωτισμός των κολοκύθων, από τη λαϊκή παράδοση για τον Jack-o-lantern και το "trick or treat" που έχει τις ρίζες του σε ένα ευρωπαϊκό έθιμο του 9ου αιώνα.

Α.Δ.

Το φαινό΅ενο της γήρανσης του πληθυσ΅ού στην Ιαπωνία αντανακλάται ακό΅α και στη βιο΅ηχανία του σεξ. Σε πολλές νέες παραγωγές ταινιών πορνό, οι πρωταγωνιστές είναι βαθιά στην τρίτη ηλικία!

Ανά΅εσα στα πολυάριθ΅α προβλή΅ατα που θα κληθεί να αντι΅ετωπίσει η νεοεκλεγ΅ένη κυβέρνηση του Δη΅οκρατικού Κό΅΅ατος στην Ιαπωνία θα είναι η πρωτοφανής υπογεννητικότητα και η ολοένα ΅εγαλύτερη γήρανση ενός πληθυσ΅ού που φη΅ίζεται για τη ΅ακροζωία του.

Σή΅ερα, το ΅ερίδιο των ατό΅ων ηλικίας άνω των 64 ετών -το οποίο έχει ήδη διπλασιαστεί κατά τη διάρκεια της τελευταίας εικοσαετίας- φτάνει το 22,1% του πληθυσ΅ού, ενώ το 2013 θα ανέρχεται στο 25,2% και το 2018 στο 28,6%. Μάλιστα, σύ΅φωνα ΅ε τις προβλέψεις των δη΅ογράφων, το 2042 το ποσοστό τους θα ανέρχεται στο 38%, ενώ ο πληθυσ΅ός της Ιαπωνίας θα έχει ΅ειωθεί κατά 24 εκατ. σε σχέση ΅ε τον ση΅ερινό (127 εκατ.) (1). Ήδη, τα τελευταία χρόνια, ο πληθυσ΅ός της χώρας ΅ειώνεται κατά 0,6% ετησίως. 

Φυσικά, αυτή η ΅είωση του πληθυσ΅ού δεν κατανέ΅εται ο΅οιό΅ορφα στη χώρα, ΅ε αποτέλεσ΅α ορισ΅ένες από τις φτωχότερες επαρχίες να ΅ετατρέπονται σε πραγ΅ατικές ερή΅ους. Ένα από τα πλέον ακραία παραδείγ΅ατα αυτού του φαινο΅ένου αποτελεί η Νιικάπου, ΅ια ΅ικρή πόλη στη νήσο Χοκάιντο: ελλείψει ΅αθητών, η δη΅οτική αρχή αποφάσισε πέρισυ να κλείσει τα επτά από τα εννέα δη΅οτικά σχολεία ΅ιας περιφέρειας. Στα τρία από αυτά στεγάστηκαν δη΅όσιες υπηρεσίες. Καθώς δε για τα υπόλοιπα τέσσερα δεν εκδηλώθηκε το παρα΅ικρό ενδιαφέρον ΅έσα από τις συνηθισ΅ένες διαδικασίες διαχείρισης ή εκποίησης της δη΅όσιας περιουσίας, ο δή΅ος αποφάσισε να τα βγάλει σε δη΅οπρασία στο ίντερνετ, στην ειδικευ΅ένη ιστοσελίδα του ιαπωνικού Yahoo ...; (2)

Από την άλλη πλευρά, η ιαπωνική κοινή γνώ΅η σοκάρεται από τα ολοένα συχνότερα ρεπορτάζ για τα εγκλή΅ατα που διαπράττουν οι ηλικιω΅ένοι. Σύ΅φωνα ΅ε τη τελευταία Λευκή Βίβλο για την Εγκλη΅ατικότητα που εξέδωσε πρόσφατα η κυβέρνηση, η «εγκλη΅ατικότητα» των ηλικιω΅ένων (άνω των 64 ετών) αυξάνεται ΅ε ραγδαίο ρυθ΅ό: ενώ ο αριθ΅ός τους διπλασιάστηκε κατά τη διάρκεια της τελευταίας εικοσαετίας, ο αριθ΅ός των ηλικιω΅ένων που καταδικάστηκαν από τα ποινικά δικαστήρια εξαπλασιάστηκε (΅άλιστα, σε αυτούς τους αριθ΅ούς δεν περιλα΅βάνονται οι παραβάσεις του ΚΟΚ) ...; Η παρατετα΅ένη οικονο΅ική κρίση, η κατεδάφιση από τη νεοφιλελεύθερη κυβέρνηση Κοϊζού΅ι (2001-2006) του ιδιό΅ορφου αλλά αρκετά γενναιόδωρου κοινωνικού κράτους και ιαπωνικού ΅οντέλου, αλλά και η διάλυση του κοινωνικού ιστού και των οικογενειακών δεσ΅ών, έχουν οδηγήσει πολλούς ηλικιω΅ένους στην ανέχεια, στην απο΅όνωση και στον κοινωνικό αποκλεισ΅ό, συχνά δε και στον αλκοολισ΅ό ή κυριολεκτικά στον δρό΅ο. Έτσι, για να επιβιώσουν, πολλοί από αυτούς καταφεύγουν σε κλοπές σε καταστή΅ατα ή σε ληστείες, ενώ αυξάνεται ραγδαία ο αριθ΅ός των βίαιων αλκοολικών, αλλά κι εκείνων που σκοτώνουν τους άρρωστους ή κατάκοιτους συντρόφους τους, καθώς δεν έχουν πλέον τα οικονο΅ικά ΅έσα και το κουράγιο να τους περιθάλψουν ΅όνοι τους, εγκαταλελει΅΅ένοι όπως είναι από τους πάντες (1).

Εξάλλου, για πολλούς από αυτούς, η φυλακή έχει αρχίσει να φαίνεται ένα αξιοζήλευτο καταφύγιο, καθώς προσφέρει στέγη, θέρ΅ανση, φαγητό και ΅ια στοιχειώδη ιατροφαρ΅ακευτική περίθαλψη. Μάλιστα, γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, το 70% των ηλικιω΅ένων αποφυλακισ΅ένων υποτροπιάζει και επιστρέφει στη φυλακή ...; Έτσι, καθώς οι κλασικές πολιτικές για την αντι΅ετώπιση της εγκλη΅ατικότητας αποδεικνύονται εντελώς ανίσχυρες σε αυτή την ηλικιακή κατηγορία, πολλοί αρχίζουν να συνειδητοποιούν την ανάγκη της επιστροφής σε ένα ισχυρό δίχτυ κοινωνικής προστασίας. 

Ειδάλλως, ορισ΅ένοι φοβούνται την αναβίωση -΅ε ΅ια σύγχρονη ΅ορφή- ενός σκληρού εθί΅ου της παλιάς ιαπωνικής υπαίθρου, το οποίο παρουσίασε ΅ε αριστουργη΅ατικό τρόπο ο Σισίρο Φουκουζάβα στην «Μπαλάντα του Ναραγιά΅α» (Χρυσός Φοίνικας στο Φεστιβάλ Καννών το 1983): οι φτωχές οικογένειες οδηγούσαν τους ηλικιω΅ένους που είχαν συ΅πληρώσει το 70ό έτος στην κορυφή ενός βουνού και τους εγκατέλειπαν να πεθάνουν, έτσι ώστε να ΅ην είναι πλέον βάρος στην οικογένεια και στην κοινότητα.

Αληθινοί ...πορνόγεροι

Όπως είναι φυσικό, η αγορά σπεύδει να προσαρ΅οστεί σε αυτές τις νέες εξελίξεις. Ανά΅εσα στους πρώτους κλάδους, η ανθηρή ιαπωνική βιο΅ηχανία του πορνό (΅ε τζίρο 20 δισ. δολάρια το 2006, έναντι 13,3 δισ. της αντίστοιχης α΅ερικανικής): ο ΅έσος όρος ηλικίας των πρωταγωνιστών στις ταινίες, τα περιοδικά, τα κό΅ικς και τα ΅άνγκα έχει αρχίσει να ανεβαίνει αισθητά, έτσι ώστε να ΅πορεί ευκολότερα να ταυτιστεί ΅αζί τους ένα ολοένα ΅εγαλύτερο ΅έρος του ιαπωνικού κοινού, για το οποίο η συνηθισ΅ένη ηλικία των πρωταγωνιστών στον κλάδο (25-30 έτη) αποτελεί πλέον ΅ακρινή ανά΅νηση ...; Ταυτόχρονα, έχει αρχίσει να αυξάνεται ση΅αντικά και ο αριθ΅ός των ταινιών πορνό στις οποίες πρωταγωνιστούν ηλικιω΅ένοι της τρίτης -ακό΅α και της τέταρτης- ηλικίας, οι οποίες κάποτε αποτελούσαν εντελώς περιθωριακό είδος. Τα τελευταία χρόνια έχουν γυριστεί χιλιάδες ταινίες αυτού του είδους, οι εβδο΅ηντάρες πρωταγωνίστριες δεν εκπλήσσουν πλέον, ενώ αναδείχθηκε κι ένας νέος σουπερστάρ στον κλάδο: ο 74χρονος Σιγκέο Τοκούντα, ο οποίος βρήκε αυτή τη διέξοδο για να γε΅ίσει «δη΅ιουργικά» τον ελεύθερο χρόνο του όταν συνταξιοδοτήθηκε, γυρίζοντας ως τώρα περισσότερες από 350 ταινίες! Πιστεύει δε ότι θα κατορθώσει να συνεχίσει τα γυρίσ΅ατα και ΅ετά τα 80 του! (3) 

Εξίσου ΅εγάλο ενδιαφέρον γι' αυτή την ηλικιακή κατηγορία δείχνουν και τα σουπερ΅άρκετ: πολλές αλυσίδες εγκαθιστούν ισχυρότερο φωτισ΅ό στα καταστή΅ατά τους και αυξάνουν το ΅έγεθος της τα΅πέλας ΅ε τις τι΅ές και της γρα΅΅ατοσειράς της, έτσι ώστε να διευκολύνονται οι ηλικιω΅ένοι ΅ε προβλή΅ατα όρασης. Ταυτόχρονα, δη΅ιουργούν χώρους ξεκούρασης ΅ε αναπαυτικούς καναπέδες και πολυθρόνες, για να κάνει περισσότερο άνετα τα ψώνια όσων νιώθουν να τους εγκαταλείπουν οι δυνά΅εις τους. 

Ανασφάλεια και χειραφέτηση

Βέβαια, πολλές άλλες χώρες πλήττονται από την υψηλή υπογεννητικότητα, χωρίς ωστόσο να έχουν φτάσει σε παρό΅οιο ση΅είο, και χωρίς να βρίσκονται αντι΅έτωπες ΅ε ένα τόσο ζοφερό ΅έλλον. Στην Ιαπωνία αυτό το φαινό΅ενο οφείλεται στον συνδυασ΅ό πλήθους παραγόντων: ΅εταξύ άλλων, στην αλλαγή νοοτροπίας της νεολαίας και στην πρόσφατη χειραφέτηση των γυναικών, τις οποίες ωστόσο αρνούνται να αποδεχτούν οι πολυάριθ΅οι υπέρ΅αχοι της παραδοσιακής -κι εξαιρετικά φαλλοκρατικής- ιαπωνικής κοινωνίας (ενδεικτικά, ο Σιντάρο Ισιχάρα, ο ακροδεξιός και ρατσιστής κυβερνήτης του Τόκιο, δήλωσε πρόσφατα ότι «΅ετά την ε΅΅ηνόπαυση ΅ια γυναίκα είναι άχρηστη»). Ακό΅η, στη διαρκή οικονο΅ική κρίση και στη διάλυση του παλαιού κοινωνικού και οικονο΅ικού ΅οντέλου, ΅ε αποτέλεσ΅α να έχει αυξηθεί κατακόρυφα η απαισιοδοξία, η εσωστρέφεια, η εργασιακή ανασφάλεια, το πρεκαριάτο και ο αριθ΅ός των εργένηδων" εξάλλου αυξάνονται και τα άτο΅α που αποφεύγουν και την παρα΅ικρή ερωτική σχέση (ίσως γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο η Ιαπωνία να έχει ΅εταβληθεί σε πρωτοπόρο των -συχνά υψηλής τεχνολογίας- συσκευών ερωτικής αυτοϊκανοποίησης). 

Ωστόσο και η ΅εταναστευτική πολιτική της χώρας αποτελεί εξίσου ση΅αντική παρά΅ετρο του προβλή΅ατος. Πράγ΅ατι, η Ιαπωνία έχει ΅ια από τις σκληρότερες ΅εταναστευτικές πολιτικές: οι ΅ετανάστες έρχονται στη χώρα ΅ε ιδιαίτερα αυστηρές διαδικασίες, ΅ονάχα όταν έχουν σύ΅βαση εργασίας ΅ε κάποια συγκεκρι΅ένη επιχείρηση, και οφείλουν να την εγκαταλείψουν α΅έσως ΅όλις αυτή λήξει. Όσο για τους ΅ετανάστες «χωρίς χαρτιά», απελαύνονται α΅έσως. Και φυσικά, ούτε λόγος για την αναγνώριση δικαιω΅άτων στα παιδιά τους, ακό΅α και σε όσα έχουν γεννηθεί στην Ιαπωνία χωρίς να έχουν γνωρίσει άλλο τόπο. 

Στο κυνηγητό των Αρχών εναντίον τους προστίθεται και η δράση οργανώσεων όπως η ZaiTokuKai (συντο΅ογραφία της φράσης «κοινωνία των πολιτών που δεν αναγνωρίζει κανένα προνό΅ιο στους ξένους») η οποία πιστεύει ότι «οι ξένοι δεν έχουν κανένα ανθρώπινο δικαίω΅α» (4) θεωρώντας τους όλους εγκλη΅ατίες που «απολα΅βάνουν εξαιρετικών προνο΅ίων τα οποία θα πρέπει να αναθεωρηθούν». Η τελευταία εκστρατεία της επικεντρώθηκε στη «σκανδαλώδη» απόφαση του υπουργείου Δικαιοσύνης να επιτρέψει κατ' εξαίρεση σε ΅ια δεκατριάχρονη Φιλιππινέζα (η οποία είχε γεννηθεί και ΅εγάλωσε στη χώρα) να ΅ην απελαθεί ΅αζί ΅ε τους άνεργους πλέον γονείς της και να ολοκληρώσει τις σπουδές της στο γυ΅νάσιο, ΅ένοντας ακό΅α ΅ια χρονιά στην Ιαπωνία ...; Έτσι, τον Απρίλιο η ZaiTokuKai οργάνωσε διαδηλώσεις ΅προστά στο σπίτι και το σχολείο της! 

Τουλάχιστον, ένας αρκετά ση΅αντικός αριθ΅ός Ιαπώνων έχει αρχίσει να συνειδητοποιεί αυτόν τον επικίνδυνο κατήφορο: έχει αρχίσει να συγκροτείται ένα ΅έτωπο από συνδικαλιστές, στελέχη της Αριστεράς, αναρχικούς, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, αγωνιστές του αντιπολε΅ικού κινή΅ατος αλλά και του κινή΅ατος των ο΅οφυλοφίλων ...; Ήδη, κάθε φορά που η ZaiTokuKai οργανώνει εκδήλωση υπάρχει ΅ια δυνα΅ική αντιδιαδήλωση. 

πηγές

1. Courrier International, Nο 964, 23-29/4/09, «Japon l'Empire des vieux», «Plutτt la prison que l'isolement et la pauvretι». 

2. Libιration, 16-4-09, «Faute d'enfants, le Japon vend ses ιcoles». 

3. Courrier International, Nο 954, 12-18/2/2009, «Le porno nippon prend des rides».

4. Ηλεκτρονική εφη΅ερίδα www.rue89.com, 16/6/2009, «Quand le Japon dit non au racisme ordinaire». 

του Βασίλη Παπακριβόπουλου 

η εικονογράφηση ειναι του Π Ζερβού

Ποια Ελλάδα θέλουμε;

Μια ερώτηση με απαντήσεις που συγκλίνουν εντυπωσιακά.

Στις παρέες μας όλοι συμφωνούμε πως «δεν πάει άλλο». Οι πιο απογοητευμένοι έχουν κλειστεί ολότελα στον εαυτό τους, και γύρω από αυτόν έχουν φτιάξει, ή πασχίζουν να φτιάξουν έναν άλλον, μικρό κόσμο, γιατί «ετούτη η χώρα έχει τελειώσει», λένε. Γκρινιάρηδες, μίζεροι, απαισιόδοξοι..., πείτε τους όπως θέλετε. Αλλά βρείτε μου έναν ευχαριστημένο άνθρωπο στην Ελλάδα (και μιλάμε για άνθρωπο νορμάλ, όχι του «συστήματος», λαμόγιο και βολεμένο), και θα του στήσω άγαλμα δίπλα στον Άγνωστο Στρατιώτη. Στην ερώτηση «ποια Ελλάδα θέλουμε;», οι απαντήσεις όλων συγκλίνουν. Λέμε, πάνω-κάτω, αυτά που λένε και οι μπροστάρηδες της πολιτικής μας.

Μια δίκαιη Ελλάδα.
Μια ανθρώπινη  Ελλάδα.
Μια πράσινη  Ελλάδα.

Χωρίς μίζες και μιζαδόρους. Χωρίς ρουσφέτια και πελατειακές σχέσεις. Με σεβασμό στην εργασία του καθένα. Με παιδεία υψηλού επιπέδου, ελεύθερη από όλους και απ' όλα. Με ιατρική στην υπηρεσία του αρρώστου και όχι του μεσάζοντα και των αεριτζήδων. Με εξωτερική πολιτική σοβαρή, κ.λπ., κ.λπ... Τα ξέρετε καλά!

Στην πράξη, όμως, που αντικατοπτρίζεται από την καθημερινή συμπεριφορά και δραστηριότητά μας, η Ελλάδα που λέμε ότι θέλουμε δεν είναι αυτή που οι περισσότεροι από εμάς σήμερα, και κάθε μέρα, συντηρούμε στα τωρινά της «βολικά χάλια». Θέλουμε μια  Ελλάδα που θα αλλάξει, χωρίς όμως να αλλάξουμε εμείς. Δεν πάει άλλο αυτό το πράγμα. Είναι αστείο. Και κρατάει χρόνια τώρα. Στη Γερμανία, οι δύο μεγάλοι εχθροί, χριστιανοδημοκράτες και σοσιαλδημοκράτες, έβαλαν στην άκρη πριν μερικά χρόνια τις διαφορές τους και είπαν «είμαστε σε παγκόσμια κρίση, η χώρα μας χρειάζεται πολιτική σταθερότητα και συναίνεση, να παρθούν από κοινού σκληρές αποφάσεις και να πείσουμε γι' αυτές τον κόσμο, και πρέπει για πέντε-έξι χρόνια να πορευτούμε μαζί». Αυτό είναι υπεύθυνη στάση υπεύθυνης χώρας, που διοικείται από υπεύθυνους πολιτικούς και έχει υπεύθυνους πολίτες. Το «άλλο», το «δεν ψηφίζω τον Παπούλια», το «εμείς θα εξαντλήσουμε την τετραετία», «το προέχει να πέσει αυτή η κυβέρνηση», το «φτάνει πια», και άλλα παρόμοια ηχητικά τίποτα είναι ο καθρέφτης αστείας χώρας, αστείων πολιτικών και, φοβούμαι να πω, αστείων πολιτών (αφού πάλι θα τρέξουμε να ψηφίσουμε «μία από τα ίδια»). Άδικα, πονηρά, έως και γελοία εκλογικά συνθήματα δεν αντικατοπτρίζουν ποτέ την καθαρή βούληση του λαού και οδηγούν πάντα στον σχηματισμό κυβερνήσεων πριμοδοτημένων. Αυτό, εάν προστεθεί και στην εμμονή μας στα υποτιθέμενα οφέλη που τάχα θα έχει για τον τόπο όχι μια ισχυρή κυβέρνηση αλλά μια μονοκομματική κυβέρνηση, έχει παράξει τα κυβερνητικά εκτρώματα που έχουμε δοκιμάσει όλα αυτά τα χρόνια.

Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι έχει αφαιρέσει από το μυαλό του κάθε Έλληνα τη σκέψη ότι κάποιες φορές, όπως έχουν κάνει άλλες χώρες της Ευρώπης, αξίζει και πρέπει να βάλεις στην άκρη τις κομματικές προτιμήσεις, διαφορές και ιδεολογίες σου, ιδίως σε περιόδους κρίσης όπως τώρα, και να μάθεις να συνεργάζεσαι με τους άλλους. Πολλοί από αυτούς που φωνάζουν ότι θέλουν μια άλλη Ελλάδα, καλύτερη, υποτίθεται, από αυτήν που έχουμε τώρα, αυτοδιαψεύδονται με την καθημερινή τους ζωή. Ένας φίλος  μου εξακολουθεί να υπερηφανεύεται ότι καπνίζει σε μέρη όπου απαγορεύεται. Ένας άλλος λέει ότι μπαίνει καθημερινά στον δακτύλιο και δεν τον έχουν πιάσει ποτέ. Μια φίλη, που έδωσε παλιό σπίτι στο Ψυχικό για αντιπαροχή και πήρε μετρητά και μεζονέτες, κοκορεύεται πως άκουσε τον Μηχανικό της και λάδωσαν στην Πολεοδομία, ώστε να κλείσουν ένα χώρο που διά νόμου έπρεπε να μείνει ακάλυπτος. Ένας συγγενής, διορισμένος εκπαιδευτικός, που κάνει και ιδιαίτερα μαθηματικών στα βόρεια προάστια, χρεώνει 100 ευρώ την ώρα και είναι «φουλ για φέτος», 6 ώρες την ημέρα, μου δείχνει την φορολογική του δήλωση και γελάει.

Όλοι αυτοί, κι εγώ μαζί τους, βρίζουμε την Ελλάδα του σήμερα, λέμε ότι «δεν πάει άλλο», και θέλουμε αλλαγή. Όχι, όμως, του  εαυτού μας. 

Φτου μας!

ΑΠΟ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΟ ΜΙΧΑΗΛΙΔΗ 

στη  www.lifo.gr στις 16.9.2009

Οι γυναίκες του μέλλοντος είναι πιθανό ότι θα είναι ελαφρώς πιο κοντές και πιο παχουλές, θα έχουν πιο υγιή καρδιά και μακρύτερη αναπαραγωγική ηλικία, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα, που διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι συνεχίζουν να εξελίσσονται, αργά αλλά σταθερά.

Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό PNAS της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ, έγινε από ερευνητές υπό τον εξελικτικό βιολόγο Στέφεν Στερνς του πανεπιστημίου Γιέηλ των ΗΠΑ. Σύμφωνα με το New Scientist, παρέχει τις ισχυρότερες ενδείξεις μέχρι σήμερα ότι οι άνθρωποι δεν έχουν σταματήσει να εξελίσσονται, αν και τόσο αθόρυβα, που περνά απαρατήρητο.

Οι σύγχρονες ιατρικές εξελίξεις, οι οποίες επιτρέπουν να ζουν μέχρι τα βαθειά γεράματα πολλοί άνθρωποι που κάποτε θα είχαν πεθάνει νέοι, έχει οδηγήσει ορισμένους επιστήμονες να υποστηρίζουν ότι ουσιαστικά η φυσική επιλογή δεν επηρεάζει πια τους ανθρώπους, άρα η ανθρωπότητα έχει σταματήσει να εξελίσσεται.

Σύμφωνα με τον Στερνς, αυτή η αντίληψη είναι απολύτως λανθασμένη, καθώς, όπως υποστηρίζει, μπορεί να έχουν μεν αμβλυνθεί οι διαφορές αναφορικά με την επιβίωση των ανθρώπων, με συνέπεια να μην επιλέγονται πλέον οι «καταλληλότεροι» (δηλαδή οι πιο προσαρμοσμένοι) άνθρωποι και τα γονίδιά τους, όμως οι διαφορές στην αναπαραγωγή υπάρχουν και μπορούν ακόμα να επιτελέσουν τη λειτουργία της φυσικής επιλογής και άρα της εξέλιξης.

Το βασικό ερώτημα, κατά τον Στερνς, είναι αν οι γυναίκες που έχουν περισσότερα παιδιά (άρα πλεονέκτημα αναπαραγωγής), διαθέτουν ξεχωριστά χαρακτηριστικά, τα οποία κληρονομούν στους απογόνους τους. Για να το εξακριβώσουν, ο βιολόγος του Γιέηλ και οι συνεργάτες του μελέτησαν τα ιατρικά ιστορικά των 14.000 κατοίκων μιας πόλης της Μασαχουσέτης, από το 1948 μέχρι σήμερα, που καλύπτουν τρεις γενιές σε αρκετές οικογένειες.

Όπως διαπιστώθηκε, οι πιο κοντές και μεγαλύτερου βάρους γυναίκες τείνουν να έχουν περισσότερα παιδιά, κατά μέσο όρο, σε σχέση με τις ψηλότερες και πιο λεπτές γυναίκες. Οι γυναίκες με χαμηλότερη πίεση αίματος και μικρότερο επίπεδο χοληστερίνης (άρα πιο υγιή καρδιά) τείνουν επίσης να έχουν πιο πολλά παιδιά, το ίδιο και οι γυναίκες που γεννάνε το πρώτο παιδί τους σε νεαρότερη ηλικία, καθώς και όσες έχουν εμμηνόπαυση σε μεγαλύτερη ηλικία. Οι ερευνητές επιβεβαίωσαν ότι γενικά αυτά τα χαρακτηριστικά πέρασαν από τις μητέρες στις κόρες τους, οι οποίες με τη σειρά τους απέκτησαν περισσότερα παιδιά.

Αν αυτές οι τάσεις συνεχιστούν επί δέκα γενιές, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Στερνς, η μέση γυναίκα το 2050 θα είναι κατά δύο εκατοστά πιο κοντή και κατά ένα κιλό πιο παχιά από ό,τι είναι σήμερα. Θα γεννά το πρώτο της παιδί περίπου πέντε μήνες νωρίτερα και θα μπαίνει στην εμμηνόπαυση δέκα μήνες αργότερα από ό,τι τώρα.

Αν και δεν είναι βέβαιο ότι αυτά τα χαρακτηριστικά κληρονομούνται από γενιά σε γενιά μέσω αλλαγής των γονιδίων, ο Στερνς πιστεύει ότι αυτές οι αλλαγές έχουν γενετική προέλευση και δεν αποτελούν απλώς κοινωνική και πολιτισμική επιρροή.

Και άλλες μελέτες στο παρελθόν είχαν συμπεράνει ότι η φυσική επιλογή συνεχίζει το έργο της στη σημερινή ανθρωπότητα, όμως η διαφορά με τη νέα έρευνα ήταν ότι εκείνες έβγαζαν τα συμπεράσματά τους κυρίως από τις γεωγραφικές διαφορές στις συχνότητες των γονιδίων, παρά από άμεσες μετρήσεις της αναπαραγωγικής επιτυχίας. Έτσι, η μελέτη του Στερνς είναι πιθανότατα η πιο λεπτομερής καταγραφή και αξιολόγηση της εξέλιξης των ανθρώπων σήμερα.

www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Πολλά, έχουμε ακούσει . Έχουμε διαχρονικά δεχτεί προσβολές, μείωση της προσωπικότητας, ταπεινωτικούς χαρακτηρισμούς, περίεργες παρομοιώσεις και εξομοιώσεις. Αλλά αυτή η εκτίμηση είναι μοναδική. Λέω για την πρόσφατη περίφημη ατάκα του κ. Μουαμάρ Αλ Καντάφι, ηγέτη της Λιβύης, ότι «στον αραβικό κόσμο η γυναίκα είναι σαν το έπιπλο. Μπορείς να το αλλάξεις όποτε θες και κανείς δεν θα ρωτήσει, γιατί το έκανες».Αυτά ειπώθηκαν σε ένα πολυπληθές ακροατήριο Ιταλίδων πολιτικών, εκπροσώπων της τέχνης, της σόου μπιζ, επιχειρηματιών, κατά την ιστορική επίσκεψη του Λίβυου ηγέτη στην Ιταλία. Ήταν δηλαδή στη συνάντηση η αφρόκρεμα των «ισχυρών γυναικών» της γείτονος. Ήθελα να ήμουν σε κάποια γωνιά για να δω πώς το είπε αυτό που είπε. Το είπε επιβεβαιωτικά, σχετλιαστικά, αποδοκιμάζοντας, ξορκίζοντας, διακωμωδώντας ή υπογραμμίζοντας μια κατάσταση; Το είπε με διάθεση να ληφθούν κάποια μέτρα ή ότι έτσι έχουν τα πράγματα και τίποτε δεν γίνεται; Το λέω αυτό διότι από τους πολιτικούς που ασκούν αδιαφιλονίκητη εξουσία έχεις, αδελφή, την απαίτηση να λαμβάνουν μέτρα και να υιοθετούν πολιτικές που να προωθούν στην πράξη τα δικαιώματα των γυναικών. Εάν, λοιπόν, αυτή η έκφραση είναι προϊόν συνειδητοποίησης, ότι οι γυναίκες δεν επιτρέπεται να είναι "res"(πράγμα), τότε οφείλει ένας ηγέτης να ξεδιπλώσει το πολιτικό του σχέδιο για την αλλαγή της κατάστασης. Σε αυτήν την περίπτωση έχει νόημα να ακούσει και την πλευρά των Ιταλίδων, να συμβουλευθεί και εκείνες τις χώρες που έχουν να εμφανίσουν πιλοτικά προγράμματα για την ισότητα των φύλων. Διαφορετικά, η συνάντηση με τις εκατοντάδες γυναίκες της τέχνης, του επιχειρείν και της πολιτικής μετατρέπεται σε ένα επικοινωνιακό γεγονός, σε μία εκδήλωση δημοσίων σχέσεων

Καταλαβαίνεις, λοιπόν, ότι αν η γυναίκα αξιολογείται ως έπιπλο, τα πράγματα είναι χειρότερα από όσο πιστέψαμε. Και είναι δυνατόν οι αραβικές χώρες να μην είδαν και να μην άκουσαν τίποτε από τη σε βάθος δουλειά που κάνουν εδώ και δεκαετίες τα Ενωμένα Έθνη; Είναι δυνατόν να πέρασαν δίπλα από τις πρόνοιες της Διεθνούς Σύμβασης για την Εξάλειψη Όλων των Διακρίσεων Εις Βάρος των Γυναικών; Μα δεν υπάρχει καλύτερο κείμενο νομικά δεσμευτικό από αυτό.

Θα μου πεις, γιατί νοιάζεσαι. Μα για λόγους αλληλεγγύης πρωτίστως. Για λόγους ανύψωσης της στάθμης των δικαιωμάτων όλων των γυναικών, όπου γης. Άμα υπάρχουν γυναίκες έπιπλα, οι υπόλοιπες δεν μπορούμε να κάνουμε το άλμα. Μας τραβάνε τα βαρίδια πίσω στη γη, για να μην πω στα τάρταρα. Όσο υπάρχει ταλιμπανικό καθεστώς (με η χωρίς τους Ταλιμπάν) δεν μπορούμε να εφησυχάζουμε.

Και μη μου πεις, ότι αυτές οι χώρες και οι κοινωνίες είναι μακριά. Αμ, πιο κοντά δε γίνεται! Πρώτα απ' όλα, γιατί τίποτε στο μεγάλο μικρό πλανητικό χωριό δεν είναι μακριά μας. Δεύτερον, μην ξεχνάς τα μεταναστευτικά ρεύματα που επιμένουν και αυξάνουν και που ο μισός πληθυσμός είναι γυναικείος. Σε λιγάκι θα μπούμε κι εμείς στην ανάγκη να αντιμετωπίσουμε πρακτικές εκτομής των γεννητικών οργάνων των κοριτσιών (μπρρρρρρρρ...), περιπτώσεις «εγκλημάτων τιμής», γάμους ανηλίκων και άλλα παράδοξα, που για να τα συντηρούν επικαλούνται τη θρησκευτική παράδοση και την εθνική ταυτότητα, ενώ είναι βάρβαρες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Γιατί να σεβαστώ μια παράδοση που παραδίδει το μικρό κορίτσι στον υπερήλικα άνδρα, καταργώντας με ιταμό τρόπο την Οικουμενική Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, που λέει απλά, ότι το ανθρώπινο ον αφού ενηλικιωθεί έρχεται εις γάμου κοινωνία με την ελεύθερη βούλησή του, επιλέγοντας τον /την σύντροφό του διά βίου;

Τα θέματα των διεθνώς αναγνωρισμένων ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι πιο ψηλά από κάθε παράδοση και βλαπτική εθιμική πρακτική.

ΤΗΣ ΜΕΛΙΝΑ ΒΟΛΙΩΤΗ

* Mε αφορμή το παραπάνω θέμα σας  παρουσιάζω μια σειρά από έπιπλα 

(αν μπορείς να τα πεις έτσι) που σίγουρα δεν θα τα βρείτε σε καταστήματα επίπλων.

Α.Δ.

Από τις άπειρες αδικοχαμένες φιγούρες στον χώρο του ροκ, ο Tim Hardin δεν πρόλαβε ιδιαίτερα να εξαργυρώσει την επιρροή που άσκησαν τα τραγούδια και το ταλέντο του σε άλλους καλλιτέχνες.

Ο Δεκέμβριος του 1980 έχει μείνει στην ανάμνηση των μουσικόφιλων ως ο «μαύρος Δεκέμβρης», λόγω της δολοφονίας του John Lennon από τον Mark David Chapman. Στις 29 του ίδιου μήνα χάνει τη ζωή του, σε ηλικία 40 ετών, και ο Hardin, από υπερβολική δόση ναρκωτικών, που είναι η μόνιμη αιτία απώλειας αρκετών μουσικών στον χώρο του ροκ.

Χωρίς την πρόθεση να συγκρίνει κανείς το μέγεθος του ταλέντου των δύο δημιουργών, δεν μπορεί παρά να σχολιάσει το ότι ενώ όλο τον Δεκέμβριο τα τραγούδια του Lennon κυριαρχούσαν στα ραδιόφωνα όλου του κόσμου, ο θάνατος του Tim Hardin απασχόλησε μόνο μία ομάδα φίλων της μουσικής και την ημέρα του θανάτου του δεν υπήρχε ούτε ένα από τα άλμπουμ που είχε ηχογραφήσει, σε κυκλοφορία στα καταστήματα δίσκων της εποχής.

Οι περισσότεροι μουσικολόγοι χαρακτηρίζουν τον Hardin μουσικό της φολκ. Ομως ο ίδιος θεωρούσε ότι τα τραγούδια του ήταν πιο κοντά στη μουσική τζαζ. Την αγάπη γι' αυτήν του είχε εμφυσήσει ο πατέρας του, που ήταν μπασίστας σε μπάντες του αμερικανικού Ναυτικού κατά τη διάρκεια του Β' Παγκοσμίου Πολέμου και έπαιζε τον ήχο που κυριαρχούσε εκείνη την εποχή. Ο Ray Charles, μάλιστα, κάποτε τον είχε αποκαλέσει το «τρίτο φως στο μπλουζ», λέγοντας ότι το πρώτο ήταν ο Lightnin' Hopkins και το δεύτερο, ο ίδιος. Από την άλλη πλευρά, η μητέρα του ήταν διάσημη βιολίστρια και έπαιζε στη συμφωνική ορχήστρα του Πόρτλαντ.

Ο ίδιος έμαθε κιθάρα όταν ήταν μαθητής στο Γυμνάσιο, στο Γιουτζίν του Ορεγκον. Η άποψή του για το τι συμβαίνει στον κόσμο πήρε άλλες διαστάσεις στα τέλη της δεκαετίας του '50, όταν υπηρέτησε τη θητεία του ως πεζοναύτη στην Ινδοκίνα, μία περιοχή που τότε έδινε ιδιαίτερα μαθήματα γύρω από την ανθρώπινη ζωή σε όσους είχαν την ατυχία να συμμετάσχουν στις πολεμικές επιχειρήσεις της και σ' αυτόν τον καταστροφικό πόλεμο.

Οταν τελείωσε τη θητεία του, επιστρέφοντας στην Αμερική, εγκαταστάθηκε στο Κέμπριτζ της Μασαχουσέτης και άρχισε να παρουσιάζει τα τραγούδια του σε μικρές καφετέριες, όπου σύντομα ξεχώρισε με το ταλέντο του, με επακόλουθο το να αποφασίσει να πάει στη Νέα Υόρκη και να προσπαθήσει να γίνει γνωστός στην περιοχή τού Γκρίνουιτζ Βίλατζ, που ήταν ιδιαίτερα θετική στην προώθηση των καλλιτεχνών της φολκ.

Το 1962 ηχογραφήθηκαν σε ταινίες τα πρώτα του τραγούδια, που θα κυκλοφορήσουν όμως αρκετά χρόνια αργότερα, το 1967, ως το τρίτο του άλμπουμ και ενώ στο μεταξύ το 1966 ο Bob Dylan τον είχε χαρακτηρίσει, μετά την εντυπωσιακή του εμφάνιση στο φολκ φεστιβάλ του Newport, ως τον σημαντικότερο εν ζωή συνθέτη.

Στα τέλη της δεκαετίας του '60 κι ενώ αρκετοί είχαν επισημάνει την επιρροή που είχαν τα τραγούδια σε μερικές από τις δουλειές του Bob Dylan, κυκλοφόρησε το άλμπουμ του Dylan (1968) John Wesley Harding που αναφέρεται σε αμερικανό παράνομο του 19ου αιώνα, αλλά αρκετοί ήταν αυτοί που έγραψαν ότι ο τίτλος αναφερόταν και στον Tim Hardin, ο οποίος αποφασίζει να μετακομίσει στην περιοχή του Γούντστοκ, όπου εκείνη την περίοδο ζούσαν εκεί ο Dylan και ο επίδοξος για πολλούς διάδοχός του Eric Anderson.

Αυτό που περιόρισε την καριέρα του Hardin ήταν το ότι τα τραγούδια του έγιναν γνωστά με άλλους καλλιτέχνες, έτσι δεν μπόρεσε ο ίδιος να καρπωθεί την αξία συνθέσεων όπως το If Ι Were Α Carpenter, που όχι μόνο έγινε επιτυχία από τον Bobby Darin, αλλά τον βοήθησε να κάνει καριέρα σε ένα καινούριο γι' αυτόν μουσικό χώρο, που ήταν αυτός της φολκ. Το ίδιο τραγούδι θα ξεχωρίσει με τους Four Tops, συγκρότημα της μουσικής σόουλ, και στον χώρο της κάντρι, με την ερμηνεία του Johnny Cash σε ντουέτο με την June Carter. Αλλα δικά του τραγούδια που έγιναν γνωστά από άλλους ήταν τα The Lady Came From Baltimore, με την Joan Baez, και Misty Roses από τον Johnny Mathis. Αυτά τα τραγούδια είχαν αρκετά θετική αποδοχή από το ραδιόφωνο και στην εκτέλεση τους από τον ίδιο τον Hardin, αλλά δεν κατάφεραν να γίνουν επιτυχίες. Ο Scott Walker ήταν ένας άλλος τραγουδιστής που είχε ανακαλύψει το ταλέντο του Hardin και ερμήνευσε τα Black Sheep Boy και Reason Το Believe, που συμπτωματικά ίσως τραγούδησε και ο Paul Weller.

Το Reason Το Believe ήταν βέβαια η μεγαλύτερη επιτυχία του, αφού έγινε Νο 1 σε Αγγλία και Αμερική, μαζί με το Maggie May του Rod Stewart, ο οποίος το είχε διαλέξει μάλιστα σαν πρώτη πλευρά του τότε μικρού δίσκου του, αλλά το ραδιόφωνο στη συνέχεια ξεχώρισε περισσότερο το Maggie May.

Αφοσιωμένος στην ποίηση, την οποία περνούσε μέσα στους στίχους των τραγουδιών του, ο Hardin ωθούσε στα άκρα όλη του την ύπαρξη, με ό,τι ήταν αναμεμειγμένος. Ερωτευόταν παράφορα, κάπνιζε κι έπινε πολύ, γενικά με ό,τι ασχολούνταν στη ζωή του ήταν υπερβολικός. Μία μέρα ανακάλυψε τη μυρωδιά του υάκινθου σαν άρωμα και ψέκασε ολόκληρο το σπίτι του με αυτό.

Οι μύθοι ήταν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής του ζωής κι ένας από αυτούς που προσπάθησε να συντηρήσει, ήταν το ότι ήταν απόγονος του John Wesley Harding.

Από μικρός ήθελε να ξεχωρίζει. Στο Γυμνάσιο έπαιξε σε σχολική παράσταση τον ρόλο που είχε ο Gordon McRae στο μιούζικαλ Carousel. Στην Οκινάουα, όπου υπηρέτησε, απέκτησε μάλλον την κακιά συνήθεια της ηρωίνης, που τελικά τον έστειλε πρόωρα στον άλλο κόσμο.

Το πρώτο του τραγούδι ήταν το How We Can Hang On Το Α Dream, που διασκεύασαν αργότερα οι Nice. Τελικά η ζωή του κινούνταν γύρω από ένα όνειρο, το οποίο όμως δεν είχε καλή εξέλιξη, γιατί, όπως στα όνειρα, η ταύτιση με έναν ειδικό περιθωριακό τρόπο ζωής συχνά έχει απροσδόκητη και μη ελεγχόμενη εξέλιξη.

Το 1974 θα μετακομίσει με την οικογένειά του στην νότια Αγγλία, όπου εμφανιζεται σε διάφορα κλαμπ. Υστερα από έναν χρόνο, θα επιστρέψει στην Αμερική όπου και θα έλθει το τραγικό τέλος ύστερα από χρήση ηρωίνης. Θα τον βρουν νεκρό στο διαμέρισμά του στο Λος Αντζελες πριν συμπληρώσει τα 40 του χρόνια.

Από τον Γιάννη Πετρίδη

* επιλογή και εικονογράφηση Ανδρέας Δηλές

Το 1969, στο Γούντστοκ, από τους 33 καλλιτέχνες που εμφανίστηκαν στη σκηνή μόνο τρεις ήταν μαύροι! Κι απ' αυτούς ο Τζίμι Χέντριξ και ο Ρίτσι Χέιβενς έπαιζαν με λευκούς μουσικούς τραγούδια που απευθύνονταν σε ένα κατά βάση λευκό ακροατήριο.

Δύο χρόνια νωρίτερα, στο Μόντερεϊ, έξι από τα 32 καλλιτεχνικά σχήματα ήταν μαύρα και έπαιζαν μπροστά σ' ένα κοινό από χίπις που άκουγαν μάλλον αδιάφορα τον Οτις Ρέντινγκ.

*Πώς, όμως, έγινε το ροκ ένα μουσικό είδος αποκλειστικά «λευκό»; Σ' αυτό το ερώτημα απαντάει ο Ελάιζα Γουόλντ στο βιβλίο του «Πώς οι Μπιτλς κατέστρεψαν το ροκ εν ρολ» (εκδ. Oxford University Press, Νέα Υόρκη, 2009), ξεκινώντας την προσέγγισή του από την αρχή του εικοστού αιώνα, από την εποχή που οι μεγάλες μπάντες έπαιζαν τη μουσική των μαύρων με ανάμεικτους μουσικούς, συχνά και με λευκούς μαέστρους επικεφαλής.

* Φτάνοντας στη δεκαετία του '50 που γεννιέται το ροκ εν ρολ, λευκοί και μαύροι καλλιτέχνες απευθύνονται στο ίδιο κοινό. Οι δίσκοι του Λιτλ Ρίτσαρντ και του Τσακ Μπέρι αγοράζονται από τους ίδιους ανθρώπους που αγοράζουν δίσκους του Ελβις Πρίσλεϊ και του Τζέρι Λι Λιούις, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι οι μαύροι καλλιτέχνες που συνυπάρχουν με τους λευκούς έχουν την ίδια μεταχείριση στη σόου μπίζνες και ιδίως στον κινηματογράφο και την τηλεόραση (που σπανιότατα συμπεριλαμβάνουν μαύρους καλλιτέχνες στις ταινίες και τα προγράμματά τους).

* Μέχρι το 1964 αυτή η συνύπαρξη έχει προχωρήσει τόσο πολύ που το περιοδικό «Μπίλμπορντ», που απηχεί τα συμφέροντα της βιομηχανίας του δίσκου, καταργεί την ξεχωριστή κατηγορία πωλήσεων «Rhythm and Blues» και την εντάσσει στη γενική κατηγορία «Ποπ», θεωρώντας ότι το κοινό που αγοράζει τα μεν και τα δε δεν είναι πια τόσο διαφορετικό που να δικαιολογεί αυτή τη διάκριση. Αλλά υπολόγιζαν χωρίς τον ξενοδόχο, γιατί το '64 είναι η χρονιά της αποκαλούμενης «βρετανικής εισβολής» στις ΗΠΑ, με μπροστάρηδες τους Μπιτλς, και του εξελισσόμενου folk-rock, που οδηγεί τη μουσική σε άλλα πεδία, με διαφορετικό ήχο, ποιητικό στίχο, κοινωνικό περιεχόμενο και άλλο ακροατήριο.

* Το Γενάρη της επόμενης χρονιάς το «Μπίλμπορντ» επαναφέρει το διαχωρισμό, διαπιστώνοντας ότι δημιουργείται μία άλλου τύπου διάκριση ανάμεσα στα δύο είδη, αν και συχνά τα όρια είναι δυσδιάκριτα, ιδιαίτερα για καλλιτέχνες με πολύ ευρύ πεδίο, όπως η Τζάνις Τζόπλιν, που είναι πιο κοντά στον Τζέιμς Μπράουν παρά στην Γκρέις Σλικ, ή η Τίνα Τάρνερ, που τραγουδάει κομμάτια των Μπιτλς και των Κρίντενς.

Το κίνημα άρνησης της σπάταλης καταναλωτικής κοινωνίας δεν συγκινεί εξίσου τους μαύρους, οι οποίοι δεν έχουν γνωρίσει καμία ευημερία και αγωνίζονται για να αποκτήσουν τα ελάχιστα απ' αυτά που οι λευκοί διαθέτουν και τα παιδιά τους απορρίπτουν.

Οι μαύροι, προσπαθώντας από τη μια να γίνουν αποδεκτοί με ίσους όρους στην κοινωνία που είναι φτιαγμένη από λευκούς για λευκούς, εξακολουθούν να φτιάχνουν χορευτική μουσική που απευθύνεται στους πάντες, γιατί, όπως είπε ωμά ο Μάρβιν Γκέι, «όλοι θέλουν να πουλήσουν στους λευκούς, γιατί οι λευκοί έχουνε τα φράγκα».

Εμφαση στο ρατσισμό

Απ' την άλλη, οι μαύροι ριζοσπαστικοποιούνται με το δικό τους πρόβλημα, το ρατσισμό, δίνοντας πολύ μαύρη διάσταση στη μουσική τους, όπως την εκφράζει ο Τζέιμς Μπράουν στο «Say it loud, Ι' m black and Ι' m proud», ενώ η Αρίθα Φράνκλιν που είναι στο μέινστριμ απλά ζητάει «Σεβασμό» (Respect). Το φολκ-ροκ, εδραιωμένο στα πανεπιστήμια και τους διανοούμενους, δεν ζητάει ένταξη αλλά, αντιθέτως, άρνηση και απόσυρση.

* Οι Μπιτλς παίζουν μεγάλο ρόλο σ' αυτό το διαχωρισμό: Από το '64 ώς το '70 είχαν 14 άλμπουμ στο νούμερο 1 των πωλήσεων. Είναι αυτοί που μεταφέρουν το κέντρο βάρους της διάπλασης της μουσικής από τα κλαμπ, τις συναυλίες και τα κινήματα στο στούντιο, όπου παράγουν αριστουργήματα, χρησιμοποιώντας υλικό και ιδέες που δεν εξαρτώνται από κανένα συγκεκριμένο μητρικό είδος μουσικής. Καθώς πειραματίζονται με ήχους και στιλ στο στούντιο χρησιμοποιώντας ομάδες εγχόρδων και πνευστών, στοιχεία από το γαλλικό τραγούδι και ό,τι άλλο εμπνευστούν, η αδιάκοπη συνέχεια ραγκτάιμ-τζαζ-σουίνγκ-ροκ εν ρολ σπάει.

* Οι Ρόλινγκ Στόουνς και ο παραγωγός συναυλιών Μπιλ Γκράχαμ, μαζί με μερικούς άλλους, προσπαθούν να επανασυγκολλήσουν τους μαύρους με τους λευκούς στο ροκ, αλλά ματαίως. Και όπως γράφει ο Πολ Γουίλιαμς στο περιοδικό «Κροντάντι», «(...) πρώτη φορά στην ιστορία της Αμερικής η καλύτερη σύγχρονη μουσική δεν γίνεται από τον αμερικάνο μαύρο». 

Του ΣΤΕΛΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΑΔΗ

Μετά την «πολιτική» κοπάνα που κάναμε αναγκαστικά λόγω επειγόντων εκλογικών καθηκόντων, επιβάλλεται να πάρουμε μια εύκολη ανάσα, επιστρέφοντας στον ποδοσφαιρικό μας υπόκοσμο. Όχι πως άλλαξε τίποτα από την περσινή και την προπέρσινη κατάσταση, ωστόσο οι λεπτομέρειες έχουν πάντα τα δικά τους μυστικά. Πριν απ' όλα, οι ομάδες αφελληνίστηκαν με ακατάσχετο ρυθμό, μέχρι σημείου οι σπίκερ των αγώνων να θεωρούν υποχρέωσή τους την υπόμνηση του αριθμού των ντόπιων παικτών σε κάθε ομάδα. Συνολικά το ξένο «αίμα» υπερβαίνει σε αριθμό τους ενενήντα νοματαίους στη Σούπερ Λίγκα. Θέλουμε εθνικότητες; Αργεντίνοι, Βραζιλιάνοι, Ουρουγουανοί, Κροάτες, Σλοβάκοι, Ιταλοί, Πορτογάλοι, Σέρβοι, Σουηδοί, Γάλλοι, Ισπανοί, Ρώσοι, Καμερουνέζοι, Γκανέζοι, Ιρλανδοί, Τυνήσιοι, Τσέχοι, Ιορδανοί, Ελβετοί, Τογκολέζοι, Κονγκολέζοι, Λευκορώσοι, Λιθουανοί, Γεωργιανοί, Αλβανοί, Νιγηριανοί, Αυστραλοί, Μαυροβούνιοι, Σενεγαλέζοι και Γουινέζοι. Έχει ο Θεός στη συνέχεια.

Η αθρόα και μπουλουκηδόν μετανάστευση θα μπορούσε να σημάνει και αναβάθμιση του αθλήματος, μόνο που οι νόμοι της αγοράς παραμένουν αμείλικτοι και οι χώρες-μελίσσια (της Νότιας Αμερικής, της Αφρικής κυρίως) ξέρουν να κρίνουν και να πουλάνε τα σμήνη τους εκεί που πρέπει. Όσο για το γουρούνι, πάντα πουλιέται στο σακί. Έτσι καθιερώθηκε και η οροφή των απαιτήσεων. Κατά κανόνα δεχόμαστε μπάζα: είτε φιλότιμες μετριότητες, είτε γερασμένους αστέρες που έρχονται για να ξεχειμωνιάσουν, είτε παικτάκια που σε μας περνάνε για παικτάρες. Τη διαφορά την πικροκαταλαβαίνουμε στα διεθνή ματς των ομάδων, όπου τα μειονεκτήματα τα βλέπουμε με μεγεθυντικό φακό και οι αρετές μόνο με μικροσκόπιο γίνονται ορατές. Ενώ μέχρι πριν από μερικά χρόνια «παλεύαμε» -στην έδρα μας-, ακόμη και τα ευρωπαϊκά θηρία όπως η Ρεάλ, η Μπάρτσα ή η Γιουβέντους, τώρα μια μέσου βεληνεκούς αγγλική ομάδα είναι ικανή να μας σκορπίσει. Φυσική κατάσταση, ταχύτητα, αντοχή -πέρα από την τεχνική κατάρτιση- προκαλούν αισθήματα απογοήτευσης. Τα δικά μας ψωράλογα δεν τρέχουν!

Ως εκ τούτου, μόνο όταν κλείνουμε τα σύνορα και αφοσιωνόμαστε στο εγχώριο πρωτάθλημα ξαναρχόμαστε στα ίσια μας. Έχει και η μετριότητα το κύρος της, η αλήθεια να λέγεται. Οι φετινές εκπλήξεις, λοιπόν, ακούνε στο όνομα της Καβάλας, του ΠΑΣ και του Εργοτέλη. Δεν είναι τυχαίο ότι και τα τρία σωματεία έχουν Έλληνες προπονητές. Στην επαρχία, το οικείο τεχνικό δυναμικό μπορεί να εργαστεί απρόσκοπτα, να νιώθει σπίτι του και να μην τρέμει τον ίσκιο του μεγαλομέτοχου που πάντα αντιμετωπίζει τον Παράσχο, για παράδειγμα, ή τον Δώνη σαν μισή μερίδα. Σοβεί άλλωστε κανονικός πόλεμος μεταξύ ξένων και ντόπιων τεχνικών που δεν κοινοποιείται, επειδή οι ξένοι έχουν όλα τα μέσα με το μέρος τους.

Στην κορυφή το 6 στα 6 του  που έχει ενθουσιάσει τον πράσινο κόσμο μπορεί κάλλιστα να αποδειχθεί σάπιο σανίδι. Η ομάδα πήρε αποτελέσματα, αλλά δεν βελτιώθηκε σε τίποτα. Χάσκει στην άμυνα, περνάει τη σέντρα με την πλάτη και περιμένει κάποιον αυτοσχεδιασμό για να προηγηθεί. Ο προπονητής είναι μέγας γκαφατζής· δεν ξέρει πώς να κατεβάσει την ενδεκάδα -στο ματς με τους Τούρκους γελοιοποιήθηκε-, δεν έμαθε τίποτα στους παίκτες, δεν μπορεί να βγάλει κυνηγό σε κλασική θέση σουτ - ό,τι πετυχαίνει η ομάδα οφείλεται σε εκλάμψεις κάποιων εκλεκτών μονάδων. Ο Καραγκούνης έλεγε σε μια παρέα: «Αν δεν φύγει αυτός, τίποτα δεν θα γίνει!». Όταν σφίξει, λοιπόν, το πρωτάθλημα θα δούμε τού λόγου το αληθές.

Για την ΑΕΚ ισχύει το αντίθετο, ενώ έχει δοκιμασμένο προπονητή, τον καλύτερο κατά κοινή ομολογία, το δυναμικό της ομάδας είναι ασυμμάζευτο, κοινό φρόνημα δεν υφίσταται, οπότε η ομάδα δεν είναι μόνο λεγεώνα των ξένων, αλλά και ξένων μεταξύ τους. Σε κάθε ομαδική προσπάθεια, όπως ξέρουμε, πέρα από τα γνωστά δεδομένα (ικανότητες, πειθαρχία, διάθεση, χημεία των προσωπικοτήτων), απαιτείται και καλό άστρο, μαγική ομοψυχία, στοιχεία δηλαδή που ούτε αγοράζονται, ούτε πουλιούνται, ούτε κυκλοφορούν στην αγορά. Αυτό το στερείται η σημερινή ΑΕΚ.

Όχι όμως και ο ΟΣΦΠ. Παρά το γεγονός ότι η παρένθεση Κετσπάγια κέρασε ουίσκι τους παραδοσιακούς του αντιπάλους, τάχιστα ο προπονητής άλλαξε, ακολούθησαν απανωτές νίκες, οπότε το Καραϊσκάκη ξαναζεστάθηκε και οι δυο βαθμοί της διαφοράς μάλλον καίνε το σβέρκο του πρώτου παρά πτοούν τον δεύτερο. Επιμένουμε ότι η περυσινή ομάδα του Βαλβέρντε έπαιξε σε κάποια ματς θαυμάσιο ποδόσφαιρο - για τα δικά μας δεδομένα τουλάχιστο. Ο Σουηδός στόπερ είναι μεγάλη μάρκα, μια άμυνα από μόνος του, όσο για τον Νινιάδη -ποιος το περίμενε;- έχει βάλει τα γυαλιά σε πολλούς σκάουτερ που επιμένουν να φέρνουν πανάκριβα «κορμιά» που αποδεικνύονται στέρφα.

Τι προσδοκούμε λοιπόν; Το αλληλοφάγωμα των πρωτοπόρων. Συγκεκριμένα: αν ο Τεν Κάτε (με το μυαλό μπουρδομήτσενας που διαθέτει) καταφέρει να περάσει με καθαρά σεντόνια (και δύστοκη επίθεση, που τελικά γεννάει κάποιο μαυροπαίδι) από Καβάλα, ΠΑΟΚ, Πανιώνιο, Λεβαδειακό και Αστέρα -ζόρικα πράγματα-, θα κληθεί να σταθεί όρθιος μέσα στο Καραϊσκάκη. Πρωτάθλημα, βέβαια, χωρίς σφυρίχτρα δεν καταχτιέται. Ήδη οι καμπάνες έχουν ηχήσει πένθιμα. Από τη μεριά του ο ΟΣΦΠ έχει Αστέρα, Εργοτέλη, Ατρόμητο, Ηρακλή, ΠΑΣ.

Ήδη το ντέρμπι της 12ης αγωνιστικής «σχεδιάζεται» με πάσα δυνατή περίσκεψη.

ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΩΣΤΗ ΠΑΠΑΓΙΩΡΓΗ

Αν προσπαθήσει να κατατάξει κανείς θεματολογικά το περιεχόμενο των στίχων των τραγουδιών που ακούμε, σίγουρα ένα σημαντικό ποσοστό, αν όχι το μεγαλύτερο, θα αφορά τραγούδια που περιγράφουν τα συναισθήματα αυτών που βιώνουν τον χωρισμό στις ερωτικές σχέσεις τους.

Αυτά τα τραγούδια συνήθως γίνονται και οι μεγαλύτερες επιτυχίες σε όλο το μουσικό φάσμα και καλύπτουν κλασική, λαϊκή, χιπ χοπ και ροκ μουσική.

Τα τραγούδια αυτά έχουν όμορφη μελωδία, αξιομνημόνευτους συγκινητικούς και ποιητικούς στίχους και πάνω από όλα πρέπει να αναφέρονται σε μια χαμένη αγάπη, προδομένη ή αγάπη χωρίς ανταπόκριση. Τα πιο λυπηρά απ' όλα είναι βέβαια είναι αυτά που μιλούν για χωρισμό που οφείλεται σε δύσκολες καταστάσεις, όπως ο θάνατος, ή συγκεκριμένες περιστάσεις που οδηγούν στο να θυσιάσει ο ένας από τους δύο τον έρωτά του.

Ο καθένας από εμάς σίγουρα θα έχει τη δικιά του λίστα με τα αγαπημένα του τραγούδια χωρισμού, που ειδικά στους νεότερους θα αποτελούν συχνά σημείο αναφοράς. Τα τραγούδια που ακολουθούν, θα βοηθήσουν ίσως στο να βάλετε σε μια σειρά και τις δικιές σας προτιμήσεις:

Ι Will Always Love You, το τραγούδι της Dolly Parton, που το έκανε ακόμα μεγαλύτερη επιτυχία η Whitney Houston χάρη στην ερμηνεία της στην ταινία Bodyguard. Είναι μία απλή ειλικρινής μπαλάντα που εκφράζει την υπέρτατη θυσία μιας γυναίκας που ποτέ δεν θα πάψει να αγαπά, αλλά έχει συνειδητοποιήσει ότι δεν είναι αυτή που του αξίζει, έτσι αποσύρεται από τη ζωή του.

Love Hurts, γράφτηκε από το ζευγάρι Felice και Boudleaux Bryant, που έχει γράψει αρκετές επιτυχίες για το ντουέτο των Everly Brothers. Εκτός από τα δύο αδέλφια, το διασκεύασαν με επιτυχία και οι Roy Orbison, Nazareth και ο Gram Parsons με την Emmylou Harris.

Ι Will Survive, η κορυφαία στιγμή της καριέρας τής Gloria Gaynor. Φύγε τώρα, γύρισε την πλάτη σου και βγες από την πόρτα, δεν είσαι πια ευπρόσδεκτος σ' αυτό το σπίτι.

Ι't's Τοο Late, από την Carole King και το άλμπουμ Tapestry. Είναι πολύ αργά, μωρό μου, παρ' όλο που και οι δυο μας προσπαθήσαμε, κάτι έχει πεθάνει μέσα μου και δεν μπορώ να κρύψω αυτό το συναίσθημα και δεν μπορώ πια να προσποιούμαι.

Only The Lonely από τον Roy Orbison, ο οποίος με τα τραγούδια του συχνά εκφράζει περισσότερο από κάθε άλλον τον ανθρώπινο πόνο από την ερωτική απογοήτευση.

Μόνο όσοι ζούνε μόνοι τους μπορούν να καταλάβουν το πώς νιώθω απόψε, μόνον οι μοναχικές καρδιές μπορούν να καταλάβουν πόσο άδικο είναι το να ζεις μόνος σου χωρίς την αγάπη σου. Ο ίδιος έχει τραγουδήσει πολλά ακόμη τραγούδια στο ίδιο ύφος, Cryin', Ι'm Hurtin', Blue Bayou, Blue Angel, It's Over.

All Ι Have Το Do Is Dream από τους Everly Brothers σε ένα από τα πιο αθώα και αγνά σε συναισθήματα τραγούδια που περιγράφουν ένα νεανικό έρωτα. Τα φωνητικά του ντουέτου επηρέασαν δεκάδες ονόματα, όπως αυτά των Simon and Garfunkel, Eagles, Crosby, Stills and Nash, The Byrds κ.ά.

Ι Fall Το Pieces, το απόλυτο τραγούδι για χωρισμό, είχε ήδη απορριφθεί από τρεις άνδρες τραγουδιστές ως πολύ φεμινιστικό. Η Patsy Cline, που αρχικά αρνήθηκε να είναι η τέταρτη επιλογή, το ηχογράφησε μια κι έξω σε λιγότερο από μία ώρα, όταν ήταν 8 μηνών έγκυος, χωρίς να προσδοκά να γίνει επιτυχία, και όμως έγινε το δημοφιλέστερο τραγούδι της.

Κάθε φορά που σε ξαναβλέπω, γίνομαι κομμάτια.

Πώς μπορώ να είμαι μόνο φίλη σου;

The Last Goodbye, από τις καλύτερες στιγμές του Jeff Buckley, ο οποίος αναπάντεχα χάθηκε σε νεαρή ηλικία. Τραγική σύμπτωση, ο χαμός του συνέπεσε με τον επίσης πρόωρο χαμό του πατέρα του, Tim. Αλλο ένα τραγούδι που περιγράφει την αδυναμία του ερωτικά πληγωμένου να καταλάβει το τι έφταιξε για τον χωρισμό.

Missing με τους Everything But The Girl, το οποίο όταν το ακούει κανείς αναρωτιέται αν αυτά που λέει ο πρωταγωνιστής της ιστορίας είναι όνειρο ή πραγματικότητα.

Τα χρόνια που πέρασαν από τότε που έφυγες έδειξαν ότι τίποτα δεν μπορώ να κάνω χωρίς εσένα. Σ' αναζητώ, όπως η έρημος αναζητά την βροχή.

Ι Know It's Over με τον Morrissey και τους υπόλοιπους των Smiths στις καλύτερες στιγμές τους: Αφού είσαι τόσο χαρούμενος, γιατί κοιμάσαι μόνος σου απόψε, αφού είσαι τόσο έξυπνος, γιατί κοιμάσαι μόνος σου απόψε; Αφού είσαι τόσο όμορφος, γιατί κοιμάσαι μόνος σου απόψε; Ξέρω... επειδή για σένα απόψε είναι μια νύχτα όπως όλες οι άλλες και ζεις στον κόσμο σου με τους θριάμβους να αγκαλιάζουν τη γοητεία σου.

Alone Again Or, το τραγούδι των Love που δεν γράφτηκε από τον Arthur Lee, αλλά από τον Bryan McLean και είναι ένα πάντρεμα του ήχου των Byrds με αυτό του Ennio Morricone. Ακουσα κάτι αστείο, κάποιος μου είπε/ Ξέρεις θα μπορούσα να ερωτευτώ οποιαδήποτε/ Αλλά το αστείο είναι, ότι πάλι είμαι μόνος μου απόψε, γλυκιά μου.

Ι Just Don't Know What Το Do With My Self. Στην εκδοχή της ερμηνείας του από την Dusty Springfield, που για ακόμη μία φορά τραγουδά σύνθεση των Bacharach/ David, που ήδη είχε ερμηνεύσει η Dionne Warwick. Το να πηγαίνω στο σινεμά με κάνει να αισθάνομαι λύπη, όπως και το να πηγαίνω σε διάφορα πάρτι/ όταν δεν είμαι μαζί σου, δεν ξέρω τι να κάνω.

The Tracks Of My Tears από τον σύγχρονο αμερικανό ποιητή και συνθέτη Smokey Robinson. Ολοι μου λένε ότι είμαι η «ψυχή» του πάρτι, επειδή γελάω και λέω αστεία/ όμως το χαμόγελο είναι η μάσκα που φοράω για να κρύψω τα συναισθήματά που νιώθω από τότε που σε έχασα.

Knowing Me, Knowing You, από τους Abba και όχι, όπως θα περίμενε κανείς λόγω των στίχων, από ένα όνομα όπως οι Radiohead, ο Jeff Buckley ή κάποιος άλλος καλλιτέχνης από τον χώρο του ροκ. Οχι πια προσποιητά χαμόγελα, μόνο σιωπή.

You've Lost That Lovin' Feelin' με τους Righteous Brothers σε μία από τις καλύτερες εισαγωγές τραγουδιού για χωρισμό, Δεν κλείνεις πια τα μάτια σου όταν φιλώ τα χείλη σου και λίγο αργότερα, μωρό μου, γονατίζω μπροστά σου, αχ ας μπορούσες να μ'αγαπήσεις ξανά όπως πριν.

Ι'm Α Fool Το Want You από τον Frank Sinatra, σε ένα από τα ελάχιστα τραγούδια στα οποία ο μεγάλος τραγουδιστής είχε συμμετοχή στη σύνθεση και γράφτηκε μάλλον για τη σχέση του με την Ava Gardner. Η απελπισμένη φωνή ενός άνδρα που αγαπά υπερβολικά μια γυναίκα που τον κατέστρεψε.

Τα ερωτικά τραγούδια για χωρισμό είναι ανεξάντλητα, θα μπορούσε κανείς να προσθέσει, μεταξύ άλλων, τα: Against All Odds-Phil Collins, Don't Speak-Νο Doubt, Without You-Nilsson, Diamonds And Rust-Joan Baez, All Alone Am Ι-Brenda Lee, Are You Lonesome Tonight?-Elvis Presley, Back Το Black-Amy Winehouse, Blue On Blue-Bobby Vinton, One-U2, It Must Have Been Love-Roxette, Ι (Who Have Nothing)-Shirley Bassey, Nothing Compares 2 U-Sinead Ο'Connor και εκατοντάδες, αν όχι χιλιάδες άλλα.

Ατελείωτη είναι η λίστα και στον χώρο του ελληνικού τραγουδιού, με το Χωρίσαμε ένα Δειλινό του Βασίλη Τσιτσάνη να τα λέει όλα:

Χωρίσαμε ένα δειλινό, με δάκρυα στα μάτια,/ η αγάπη μας ήταν γραφτό, να γίνει δυο κομμάτια.

Συγνώμη που σ'αγάπησα πολύ,/ δεν ξέρω ν'αγαπώ όμως πιο λίγο... μουσική του Γιώργου Χατζηνάσιου, σε στίχους του Γιώργου Κανελλόπουλου.

Ολα σε θυμίζουν, από τις καλύτερες στιγμές του Μάνου Λοΐζου σε στίχους του Μανώλη Ρασούλη και ερμηνεία από τη Χ. Αλεξίου, που περιγράφει ίσως περισσότερο από κάθε άλλο τραγούδι την ιστορία του καθενός:

Ολη μας η αγάπη την κάμαρα γεμίζει/ σαν ένα τραγούδι που λέγαμε κι οι δυο/ πρόσωπα και λόγια και τ' όνειρο που τρίζει/ σαν θα ξημερώσει τι θα 'ν' αληθινό.

Από το σύγχρονο ελληνικό τραγούδι, οι ερμηνείες του Νότη Σφακιανάκη είναι ίσως αυτές που καλύπτουν σε πολλά από τα τραγούδια του το θέμα μας. Αλλωστε το λαϊκό μας τραγούδι είναι ανεξάντλητο σε θέματα χωρισμού.

Στο «ΥouΤube» (δημοφιλέστατο σάιτ στο Διαδίκτυο) το νέο βιντεοκλίπ της Σακίρα, για το τραγούδι «She Wolf», έχει δεκτεί περισσότερες από 35 εκατομμύρια επισκέψεις. 

Η 32χρονη Κολομβιανή με το καλλίγραμμο σώμα απολαμβάνει τη «θαλπωρή» που αφήνει η 30 εκατομμυρίων ευρώ προίκα της (αν και η περιουσία της καταλαμβάνει την τέταρτη θέση μετά τη Μαντόνα, τη Σελίν Ντιόν και την Μπάρμπρα Στρέιζαντ). 

Η Σακίρα για τις ανάγκες του βίντεο ερμήνευσε ρόλο που ανέβασε την ανδρική λίμπιντο στα σύννεφα. Το σενάριο την ήθελε σαν αγρίμι κλεισμένο σε κλουβί. Να χτυπιέται με στυλ και ύφος που μάλλον δεν αποκαλύπτει στενοχώρια από τα σίδερα της φυλακής - κάτι σε ηδονή θα το λέγαμε εμείς.

Τα σχόλια δικά σας.....

Α.Δ.

Η Βlue Note κλείνει φέτος τα 70 της χρόνια. Η εμβληματικότερη εταιρεία του μουσικού κόσμου που έγραψε το μεγαλύτερο κομμάτι της ιστορίας της jazz, συνδυασμένης με τα υποδειγματικά εξώφυλλα του Reid Miles. Ο διευθυντής Bruce Lundvall είναι από το 1984 στο τιμόνι της εταιρείας κι έχει πάνω από 70 λόγους να είναι ικανοποιημένος με την ιστορία αλλά και τις νέες προοπτικές. Eίναι ο άνθρωπος που υπέγραψε μουσικούς σαν τον Herbie Hancock και τη Νοrah Jones. Πόσο τζαζ μπορεί να είναι ένας επιχειρηματίας που τρέχει ένα τόσο σπουδαίο label. Συνδεόμαστε με το γραφείο του πιο ισχυρού άντρα της jazz, στον 6ο όροφο της Fifth Avenue στη Νέα Υόρκη.

Πώς συνδυάζετε τη διαχείριση αυτής της μεγάλης κληρονομιάς με την αναζήτηση του καινούργιου; Πρώτα απ' όλα έχουμε μια σπουδαία δημιουργική ομάδα που συνεργάζεται στενά. Συνεργάτες σαν τον Michael Cuscuna είναι τόσο πολύτιμοι. Είναι μόνιμος σύμβουλος και διαχειρίζεται όλο το back catalogue. Το κλειδί είναι η συνεργασία. Μπορεί να παίρνω τις τελικές αποφάσεις, αλλά υπάρχει από πίσω ένα ολόκληρο team. 

Jazz pianist and composer Horace Silver was a pioneer of the hard bop style and helped form the group The Jazz Messengers.

(© By Francis Wolff; photo courtesy of Blue Note Records / EMI Music.)

Ποιος είναι ο πιο αγαπημένος φίλος από το ρόστερ της Blue Note; O Ηerbie Hanconck που θεωρώ ότι είναι μια μουσική ιδιοφυΐα και ο αδελφικός μου φίλος Dexter Gordon που αναμφισβήτητα είναι ένας μουσικός γίγαντας, διαβασμένος, πολύ αστείος και αυθεντικός. Από μικρός ήμουν θαυμαστής του. Θυμάμαι άκουγα δίσκους του όταν ήμουν ακόμη παιδί. Τον πρωτοσυνάντησα backstage σε ένα club στην Νέα Υόρκη όταν ήμουν στην Columbia. Toν υπέγραψα την άλλη μέρα. Και όταν πήγα στην Blue Note ήρθε μαζί μου. 

ΣΤΟΚΧΟΛΜΗ. Σε δύο ακτιβιστές από το Κονγκό και τη Νέα Ζηλανδία, αντίστοιχα, μία γιατρό από την Αυστραλία και έναν Καναδό περιβαλλοντολόγο θα απονεμηθεί φέτος το βραβείο Ορθού Τρόπου Διαβίωσης, γνωστό και ως «Εναλλακτικό Νομπέλ». Το συγκεκριμένο βραβείο θεσπίστηκε το 1980 από τον Σουηδο-Γερμανό φιλάνθρωπο Γιάκομπ φον Ιξκουλ, με σκοπό την αναγνώριση της κοινωνικής προσφοράς προσωπικοτήτων οι οποίες συνήθως αγνοούνται από την επιτροπή Νομπέλ.

Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του 47χρονου Νεοζηλανδού Αλιν Γουέρ, ο οποίος μάχεται κατά της διάδοσης των πυρηνικών όπλων επί δύο δεκαετίες. Στο έργο του Γουέρ περιλαμβάνεται προσχέδιο διακρατικής συμφωνίας για την παγκόσμια ειρήνη, το οποίο μάλιστα έχει ενταχθεί στη σχολική ύλη της Νέας Ζηλανδίας. Επίσης, ο Γουέρ ίδρυσε το 2002 τη διεθνή «Ομάδα Εργασίας Βουλευτών κατά της Διάδοσης των Πυρηνικών Οπλων», ενώ οι ιδέες του έχουν συναντήσει ευήκοα ώτα και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών. Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της επιτροπής που του απένειμε το βραβείο Ορθού Τρόπου Ζωής, «ο Γουέρ βραβεύθηκε για τις πράξεις του και όχι για τα λόγια του. Αντιθέτως, οι εξαγγελίες του Μπαράκ Ομπάμα, ο οποίος βραβεύθηκε με Νομπέλ Ειρήνης πριν από λίγες ημέρες, δεν έχουν ακόμη υλοποιηθεί».

Πέραν του Γουέρ, την τιμητική διάκριση πρόκειται να λάβει και ο 48χρονος Κονγκολέζος Ρενέ Νγκόνγκο, ιδρυτής της ΜΚΟ περιβαλλοντικής οργάνωσης OCEAN και μέλος της Greenpeace στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ). Ο Νγκόνγκο εξέθεσε -με κίνδυνο της ζωής του- τη ζημιά που προκαλεί στα δάση της πατρίδας του η εξόρυξη ορυκτών. Δέχθηκε επανειλημμένως απειλές από τις αντιμαχόμενες ομάδες του εμφυλίου που συγκλόνισε τη ΛΔΚ την περίοδο 1996 - 2002. Θα βραβευθεί επίσης η 85χρονη γιατρός Κάθριν Χάμλιν, η οποία προσφέρει τις υπηρεσίες της σε εξαθλιωμένες γυναίκες της Αιθιοπίας από το 1959. Συγκεκριμένα, η Χάμλιν είναι μαιευτήρας και μαζί με τον σύζυγό της, που έχει φύγει πλέον από τη ζωή, θεράπευσαν χιλιάδες γυναίκες που ανέπτυξαν μαιευτικό συρίγγιο κατά τη διάρκεια του τοκετού τους, μια σοβαρή επιπλοκή που οδηγεί συχνά σε νεφρική ανεπάρκεια, χρόνια ακράτεια και καταστροφή των νεύρων στα πόδια.

Το μαιευτικό συρίγγιο είναι σύνηθες σε χώρες της Αφρικής, όπου δεν υπάρχει βασικό πρόγραμμα προγεννητικής μέριμνας. Τέλος, θα βραβευθεί, χωρίς όμως να λάβει και το χρηματικό έπαθλο των 50.000 ευρώ, ο 73χρονος περιβαλλοντολόγος Ντέιβιντ Σουζούκι, «επειδή προώθησε τη χρήση της επιστήμης με σεβασμό και ευθύνη στην κοινωνία, ενώ ευαισθητοποίησε την κοινή γνώμη για τις κλιματικές αλλαγές».

Η τελετή απονομής θα διεξαχθεί σε ειδική συνεδρίαση του σουηδικού Κοινοβουλίου, στις 4 Δεκεμβρίου, 6 ημέρες δηλαδή πριν από την απονομή των βραβείων Νομπέλ.

πηγη news.kathimerini.gr

Ιούλιος 1955. Σ' ένα μικρό διαμέρισμα στο Μανχάταν, στη West 83rd Street, σ' ένα μεγάλο πιάνο που καταλαμβάνει όλο το σαλόνι, ανάμεσα σε παρτιτούρες του Σοπέν, του Ραβέλ, του Σκριάμπιν και του «Καλοσυγκερασμένου κλειδοκύμβαλου» του Μπαχ, ένας 26χρονος διοπτροφόρος «σκαλίζει» κάθιδρος τα πλήκτρα. Μάχεται με μια κρυστάλλινη μελωδία, αυτοσχεδιάζει έχοντας κατά νου την αγαπημένη του ανιψιά, τη μικρή Ντέμπι, την κόρη του αδελφού του, το κορίτσι που πήγαινε βόλτα στην παραλία.

Εναν χρόνο μετά, αυτό το «τραγούδι χωρίς λόγια», το «Waltz for Debby», θα αποτελέσει μέρος του πρώτου του άλμπουμ, του New Jazz Conceptions, ενώ θα τιτλοφορήσει και ένα ακόμα σπουδαίο άλμπουμ, το 1961.

Το «Waltz for Debby» είναι ένα κομμάτι που έχει ταυτιστεί με τον δημιουργό του, τον Μπιλ Εβανς (Bill Evans, 1929 - 1980). Εναν γνήσιο ποιητή των ήχων. Συγγνώμη για την κοινοτοπία, αλλά μάλλον δεν υπάρχουν άλλα λόγια για να περιγράψει κανείς το μεγαλείο του Εβανς. Υπήρξε ένας από τους κορυφαίους μουσικούς της τζαζ, σπουδαίος συνθέτης και δεξιοτέχνης του πιάνου, με στέρεη κλασική μουσική παιδεία, με αναγνώσεις λογοτεχνίας και φιλοσοφίας, είχε κλίση στον αθλητισμό, την ίδια στιγμή όμως ήταν ένας μελαγχολικός άνθρωπος (με ροπή στις ουσίες), ο οποίος, αν δεν πέθαινε ξαφνικά το 1980, ίσως σήμερα να έκλεινε τα ογδόντα του χρόνια. Παραδόξως, ενώ οργανώνονται (δικαίως) γιορτές και συναυλίες για τα πενήντα χρόνια της ηχογράφησης του θρυλικού άλμπουμ Kind of Blue του Μάιλς Ντέιβις, καμία μνεία δεν γίνεται στα οδοντάχρονα του Εβανς, ο οποίος έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία του συγκεκριμένου δίσκου, όντας το μοναδικό λευκό μέλος της μπάντας του Ντέιβις.

Μελοποίησε Μπλέικ

Ο Εβανς πήρε το δίπλωμα του σολίστ παίζοντας το Κοντσέρτο για πιάνο και ορχήστρα υπ' αριθμ. 3 του Μπετόβεν, μελοποιώντας παράλληλα ποιήματα του Ουίλιαμ Μπλέικ. Τα προς το ζην άρχισε να τα βγάζει παίζοντας boogie-woogie σε νυχτερινά κέντρα, ώσπου τον κάλεσε η πατρίδα. Με το που θα απολυθεί θα βρεθεί στη Νέα Υόρκη για μεταπτυχιακά, μα και για να εντρυφήσει στη σκηνή της τζαζ: ξενυχτάει ακούγοντας ζωντανά τους πιανίστες που τον καθόρισαν: Αρτ Τέιτουμ, Λένι Τριστάνο, Μπαντ Πάουελ, Τζορτζ Σίρινγκ, Τελόνιους Μονκ αλλά και Νατ «Κινγκ» Κόουλ.

Η φιλία και η συνεργασία του με τον κλαρινετίστα Τόνι Σκοτ θα τον βοηθήσει σιγά σιγά να βρει το δρόμο του. Το 1956 θα είναι η χρονιά της κυκλοφορίας του πρώτου του άλμπουμ ως leader ενός τρίο. Αυτό ήταν το ξεκίνημα μιας μεγάλης πορείας που σφράγισε την ιστορία της τζαζ. «Κρυστάλλινες νότες ή ένα δροσερό αφρίζον νερό που κυλάει από κάποιον καθάριο καταρράκτη», χαρακτήριζε το παίξιμό του ο Ντέιβις, με τον οποίο άρχισε να συνεργάζεται το 1958. «Φυσικά και έμαθα πολλά από τον Μπιλ Εβανς», θα γράψει στην αυτοβιογραφία του ο πάντα απαιτητικός Μάιλς.

Το 1959 ο Εβανς θα σχηματίσει το περίφημο τρίο με τον Σκοτ Λαφάρο (μπάσο) και τον Πολ Μοσιάν (κρουστά), ηχογραφώντας άλμπουμ - σταθμούς: Portrait in Jazz (1959), Explorations, Sunday at the Village Vanguard και Waltz for Debby, όλα ηχογραφημένα μέσα στο 1961. Ο Εβανς ίσως να ήταν ένας από τους μουσικούς που είχε στο νου του ο συνθέτης και μελετητής Γκούντερ Σούλερ, όταν το 1957 μίλησε για το περίφημο «τρίτο ρεύμα», για τη συγχώνευση της ευρωπαϊκής μουσικής με την τζαζ.

Το 1963 ο Εβανς θα ηχογραφήσει το εκπληκτικό Conversations with Myself, αυτοσχεδιάζοντας «πάνω» από ήδη ηχογραφημένες συνθέσεις, δικές του αλλά και άλλων, ενώ εξαιρετικές θα είναι και οι συνεργασίες του με τραγουδιστές, όπως με την αισθαντική -έως και αισθησιακή- Ελεν Μέριλ καθώς και με τον Τόνι Μπένετ.

Οπως σημειώνει στη βιογραφία του Εβανς «How My Heart Sings» ο Peter Pettinger, ο ήχος του Εβανς δεν ήταν ποτέ ο «μπιτ» ήχος του μποπ ή του σουίνγκ, αλλά ένα «εσωτερικό, σιωπηλό» άκουσμα, ένας διαρκής στοχασμός, μια αέναη ονειροπόληση. Πειραματίστηκε, υπήρξε νεωτεριστής, πατώντας όμως στα γερά θεμέλια της παραδοσιακής τζαζ. Πολλοί ήσαν οι επίγονοί του: Χέρμπι Χάνκοκ, Κιθ Τζάρετ, Πατ Μέθενι, Μπραντ Μελντάου, ο «δικός μας» Βασίλης Τσαμπρόπουλος και πολλοί άλλοι.

Οπως έλεγε ο Στραβίνσκι: «Δεν αρκεί να βιάσεις την Ευτέρπη - πρέπει να την αφήσεις και έγκυο».

του Ηλία Μαγκλίνη 

Η κοινωνική διάσταση του φημισμένου dry martini

Eίναι ένα ποτό, ένα κοκτέιλ συγκεκριμένα, για το οποίο έχουν τόσα γραφτεί, ώστε το μελάνι να είναι περισσότερο από το βερμούτ που χρησιμοποιούμε στην παρασκευή του! Οπως καταλάβατε, μιλάω για το κοσμοπολίτικο dry martini. 

Ας θυμηθούμε ένα απόσπασμα από την ταινία του Μπουνιουέλ «Η κρυφή γοητεία της μπουρζουαζίας». Αν έχετε το dvd στο σπίτι, βάλτε να το δείτε. Αν όχι, παρακολουθήστε μαζί μου νοερά τη σκηνή όπου οι οικοδεσπότες επιδίδονται σε σεξουαλικά παιχνίδια στον κήπο, ενώ οι καλεσμένοι, περιμένοντας, ετοιμάζουν μόνοι το dry martini τους στο σαλόνι.

«Σε κωνικό ποτήρι», λέει ο Πολ Φρανκέρ. «Αριστο ηρεμιστικό» όπου θεμελιώδη σημασία έχει τόσο «τα παγάκια να είναι πολύ σκληρά και καλά παγωμένα στους μείον 15 βαθμούς» όσο και το να το πιεις «σιγά-σιγά σαν τη σαμπάνια, με μικρές γουλιές!». Και ακολουθεί η φοβερή σκηνή όπου καλείται ο δυστυχής οδηγός τους να πιει ένα μαρτίνι με τα αφεντικά.

Το κατεβάζει μονορούφι και, μόλις αποχωρεί, λέγεται το απίστευτο: «Είδατε; Δεν ξέρει πώς πίνεται το dry martini! Ο Μορίς είναι λαϊκός τύπος». Και συμπληρώνει ο Φερνάρντο Ρέι με σαρκαστική συγκατάβαση:

«Ο λαός δεν θα αποκτήσει ποτέ σωστή αγωγή!». Θα αρκούσε και μόνο αυτή η φράση για να χριστεί το martini ως το κοκτέιλ της άρχουσας τάξης!

O James Villa, από τις σελίδες του περιοδικού Esquire το 1973, πιάνει από αλλού το νήμα. «Οι νέοι δεν πίνουν πια μαρτίνι!» βροντοφωνάζει. «Το μαρτίνι συμβολίζει την παρακμή. Είναι ένα ποτό πικρό, σαν φάρμακο, που εμπεριέχει όλα τα μισητά συστατικά: τις μικροαστικές αξίες, τον κοινωνικό σνομπισμό, τον αλκοολισμό, το μαζοχισμό. Δεν θέλουμε πια τέτοια ποτά!»

Ομως, εμείς οι φανατικοί πιστοί του μεγάλου Μπουνιουέλ παραμένουμε λάτρεις του «martini των αστών» και ακολουθούμε κατά γράμμα τη δική του συνταγή:

«Την παραμονή της μέρας που θα έρθουν οι φίλοι σας, βάλτε όλα τα απαραίτητα στο ψυγείο: ποτήρια, τζιν και σέικερ.Με θερμόμετρο βεβαιωθείτε ότι ο πάγος είναι τουλάχιστον στους -20ο. Μη βγάλετε τίποτα από την ψύξη μέχρι να έρθουν οι φίλοι σας. Τότε, βάλτε στο σέικερ πάγο και ρίξτε πάνω του λίγες σταγόνες Noilly Prat και μισό κουταλάκι του καφέ Angostura bitters. Χτυπήστε το και αδειάστε τα υγρά αφήνοντας μόνο τον πάγο, που διατηρεί μια εξαιρετική γεύση και από τα δύο. Επειτα ρίξτε το τζιν, χτυπήστε ξανά και σερβίρετε».

Η δική μου πρόταση είναι τζιν Tangueray 10 ή Beefeater. Επιμένω στο λευκό ξηρό βερμούτ Noilly Prat, αλλά στην ανάγκη συμβιβάζομαι με ένα extra dry Martini bianco (προσωπικώς, παραλείπω την Angostura). Καλή επιτυχία!